Samenvatting Kennislijn Menstheorie A

KENNISLIJN PERSPECTIEVEN

Doel: Je weet wat psychologie is en hoe en waarom sociaal werkers psychologische kennis
gebruiken.

Begrippen:
- Definitie psychologie en pedagogiek
- Relevantie psychologie en pedagogiek voor het sociaal werk
- 7 perspectieven binnen de psychologie: biologische en neurologische perspectief,
psychodynamische perspectief, behavioristisch perspectief, gestalt perspectief, humanistisch
perspectief, cognitieve perspectief, systeemperspectief
- Hersenfuncties en de invloed ervan op ons gedrag


Psychologie: de wetenschap van gedrag EN geestelijke processen.
Pedagogiek: de wetenschap van het OPVOEDEN

7 perspectieven/ psychologische stromingen:

1. Biologisch perspectief/ neurologisch perspectief:
 Kijkt alleen naar de biologische aspecten van gedrag en zoekt de oorzaken van het
gedrag in het functioneren van: GENEN, HERSENEN, ZENUWSTELSEL.

2. Psychodynamisch perspectief:
 FREUD !! (id/es, ego, super ego) (UBERICH)
Gedrag wordt bepaald door onbewuste. In het onbewuste zitten aangeboren driften.
ID/ES = driften
EGO = houd jouw driften bij elkaar
SUPEREGO = hoe je jezelf ziet
3. Behavioristisch perspectief:
 Alleen gedrag waarmee je experimenten kan doen, waarneembaar & meetbaar is, is
relevant. Gedrag = geleerd
WATSON, PAVLOV, SKINNER !!

4. Humanistisch perspectief:
 MASLOW, ROGERS!!!
Het typische menselijke verdween, liefde enz. FOCUS werd het belangrijkst.

5. Cognitieve perspectief:
 Gedrag wordt bepaald door begrip, kennis, opvattingen & overtuigingen.

6. Gestalts perspectief:
 GEHEEL, je neemt geen aparte onderdelen waar maar een geheel.

7. Systeem perspectief:
 Richt zich op sociale invloeden op gedrag en mentale processen.

,KENNISLIJN EMOTIES / EMPATHIE:

Doel: Je weet welke functies emoties hebben en wat het belang is van empathie in contact.

Begrippen:
- Onderscheid tussen primaire en secundaire emoties volgens Frijda
- Componententheorie volgens Frijda
- Tweefactortheorie van emotie
- Fysiologische arousal
- James-Lange theorie
- Canon-Bard theorie
- Somatische markers (Damasio)
- Basisemoties volgens Ekman
- Emotieregulatie (Hulsbergen)
- Zelfdeterminatietheorie
- Empathie en empathische luisterhouding volgens Rogers
- Lichamelijke synchronisatie (Frans de Waal)
- Spiegelneuronen
- Empathie als basis van de therapeutische relatie
- Holding
- Empathiemoeheid

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Emoties: Alle gevoelens die jij ervaart

Primaire basis emoties (7!): Secundaire emoties:
1. Verdriet - Alle andere emoties die jij ervaart.
2. Verrast (gepaard met overtuigingen/ gedachtes)
3. Geluk
4. Angst
5. Afkeer
6. Minachting
7. Boos

Nico Frijda: emotie expert, emoties bestaan uit 4 componenten.
1. Fysiologisch arousal
 Lichamelijke sensatie die je voelt. (klamme handjes, hartkloppingen)
2. Cognitieve interpretatie
 Je gedachtes over de situatie. (‘Shit, deze lift is eng’)
3. Subjectieve gevoelens
 Hoe beleef ik het persoonlijk.
4. Gedragsmatige expressie
 Welke gezichtsuitdrukking / gedrag vertoon ik?

3 verschillende theorieën die emoties verklaren:
1. Tweefactor theorie Schachter & Singer
2. James Lange theorie
3. Canon Bard theorie

, 2 FACTOR THEORIE:
- Verschillende emoties kunnen uit dezelfde lichamelijke reactie ontstaan.
(Vlak voor een presentatie heb je een vlinderachtig gevoel in je buik  zenuwen.
Als je langs een knap/ leuk iemand loopt heb je een vlinderachtig gevoel in je buik 
verliefd)

JAMES LANGE THEORIE:
- Er kan geen emotie ontstaan zonder lichamelijk gevoel
DUS:
stimulus  fysiologisch arousal/ reactie  ervaart emotie
(slang) (hartkloppingen, klamme (angst)
handjes)

CANON BARD THEORIE:
- Overtuigingen en gedachtes spelen een rol bij emoties
DUS:
Stimulus  cognitieve interpretatie/ gedachtes  ervaart emotie
(slang) (shit, slang is dood eng) (angst)


Emotie regulatie/ HULSBERGEN theorie:
- Herken dat je emoties voelt
- Wordt bewust van jouw emoties
- Kies voor het constructief reageren op deze emotie

Zelfdeterminatie theorie:
Je hebt 3 belangrijke basisbehoeften:
1. Behoefte aan verbondenheid (relaties aangaan)
2. Behoefte aan competentie (je wilt voelen dat je iets kan)
3. Behoefte aan autonomie (zelf in vrijheid onze keuzes kunnen maken)




Empathie: Je verplaatsen in de belevingswereld van een ander.

Holding: Je zorgt ervoor dat jouw cliënt zich niet verliest in zijn emoties. Je bied holding.

Gevoelsreflectie: Geeft woorden aan gevoel.

VERSCHIL EMPATHIE EN SYMPATHIE:
Empathie is voelen met mensen mee + verbinden.
Sympathie is afstand bewaren + het goed willen praten.