MGZ Q6 samenvatting
MGZ – Hart en bloed,
gaswisseling
HC1 Circulatie
Elektrische activatie van het hart
Het hart heeft prikkelvormende en
prikkelgeleidende cellen.
• Prikkelvormende cellen: pacemakercellen
o Sinusknoop: autonome functie Myocard actiepotentiaal
• Prikkelgeleidende cellen: myocardspier
weefsel
o Aansturing via gap-junctions van
naburige cellen
Rustmembraan potentiaal: dan is de cel negatief
geladen. Natrium stroomt de cel in, waardoor de
cel weer positief wordt. Dan zijn er allemaal
reacties in de cel, zodat die gaat contraheren.
Vervolgens gaat calcium de cel uit. De cel blijft
hierbij positief (= plateaufase). Vervolgens worden
de positieve ionen ook uitgewisseld, ze gaan de cel
Het hartritme ontstaat in de sinusknoop. Deze zit
uit. De cel wordt weer meer negatief. Uiteindelijk
aan de buitenkant van de rechterboezem. De
zal de cel weer een rustmembraan potentiaal
sinusknoop krijgt signalen van het sympathische-
aanhouden zodat deze weer klaar is voor een
en het parasympatische zenuwstelsel. Dus onder
nieuw actiepotentiaal.
invloed van het sympatische zenuwstelsel krijgt de
sinusknoop meer prikkels en zal deze dus sneller
Actiepotentiaal pacemakercel
gaan vuren (en gaat de hartslag omhoog) en onder
invloed van het parasympatische zenuwstelsel zal
je zien dat de hartslag rustiger wordt.
In de rest van het hart zitten allemaal myocyten
die de prikkel geleiden. Deze myocyten zijn met
elkaar verbonden door middel van gap-junctions.
De myocyten zijn aan de binnenkant negatief
geladen. Wanneer een actiepotentiaal de cel
activeert, dan zorgt dat ervoor dat in de membraan
de natrium-kanalen opengaan. Hierdoor stroomt
natrium de cel in, waardoor de binnenkant van de De sinusknoop heeft een andere vorm van een
cel positief geladen wordt. Dit zorgt voor een hele actiepotentiaal. Hij heeft namelijk niet de
cascade aan reacties in de cel. Uit het plateaufase. De sinusknoop staat heel erg onder de
sarcoplasmatisch reticulum komt allemaal calcium invloed van de calcium influx en de kalium outflux.
vrij. Dit zorgt ervoor dat de myofibrillen in de Calcium stroomt de cel in, actiepotentiaal wordt
spiervezels over elkaar heen gaan trekken. bereikt. Repolarisatie: kalium wordt weer uit de cel
gepompt. Hierdoor ontstaat een sinusbeweging.
54
,MGZ Q6 samenvatting
Normale cardiale elektrische activatie
Een normale hartactivatie begint in de sinusknoop.
De atria worden hierbij gedepolariseerd en via de
AV-knoop worden ook de ventrikels geactiveerd.
De activering van de ventrikels begint in het Het ECG bij een normaal sinusritme
septum, de activatie gaat van links naar rechts.
Vervolgens gaat de activatie naar de apex. De
depolarisatie gaat van de apex weer terug naar de
basis van het hart.
Deze normale activatie van het hart kan je
weerspiegeld terugvinden in het QRS-complex van
een ECG.
Het ECG
Het ECG is opgebouwd uit extremiteitsafleidingen
en unipolaire precordiale elektroden.
Extremiteitselektroden zijn bipolair. Hier heb je er
drie van. Hierbij wordt gekeken naar het vlak van
de linkerarm naar de rechterarm, van de
rechterarm naar het linkerbeen en van de
linkerarm naar het linkerbeen. Uit deze drie
elektroden worden weer 3 andere vectoren
opgebouwd. Dit is van het gezamenlijk kruispunt of
middelpunt van de driehoek naar het linkerbeen.
De prikkels beginnen in de sinusknoop. De
Van het middelpunt naar de linkerarm en van het
sinusknoop zorgt ervoor dat beide atria
middelpunt naar de rechtearm.
gedepolariseerd worden, dit is te zien in de P-top.
Als deze beide zijn gedepolariseerd dan worden de
Unipolaire elektroden zijn allemaal aan de
elektrische signalen even vastgehouden in de AV-
buitenkant op de borstwand geplakt. Dit zijn
knoop, dus dan heb je een iso-elektrische lijn (het
allemaal positieve elektroden. Ze kijken allemaal
rode horizontale lijntje). Dan krijg je de
vanaf het middelpunt tot de plek waar ze geplakt
depolarisatie in de ventrikels afgebeeld in het QRS-
zijn. V1 = ter hoogte van het rechter atrium, V2 =
complex. Dit begint in het septum, van links naar
ter hoogte van de linker atriumen V3 t/m V6
rechts. Dan gaan het naar de apex van het hart en
krullen allemaal een beetje om de apex heen.
dan vanaf de apex weer terug naar de basis.
55
, MGZ Q6 samenvatting
De T-top is de repolarisatie van de cel. Dit betekent
dat alle elektrolyten weer verplaatst worden, zodat
alle myocyten weer opnieuw in staat zijn om een
nieuwe cyclus te doorlopen.
Een normaal sinusritme ECG
• Gelijke afstand tussen alle QRS-complexen
• Elke cyclus heeft een P- en een T-top
• Zijn er aanwijzingen voor ischemie?
o ST-daling/ST-elevatie
Ritmestoornissen
Ritmestoornissen (= aritmieën) kan je
onderverdelen is langzame ritmestoornissen
Het ECG beoordelen (bradyaritmieën) en snelle ritmestoornissen
(tachyaritmieën).
Er is een systematische manier om een ECG te • Tachycardie = HF >100/min
beoordelen. • Bradycardie = HF <60/min
• Wat is het ritme?
o Zit er voor ieder QRS-complex een P- Tachycardieën worden weer onderverdeeld in
top supraventriculair, dus een tachycardie die in de
boezem ontstaat en ventriculair, die ontstaat dus
in de kamer.
• Wat is de hartfrequentie?
o Hokjes tellen --> 300 delen door het
aantal grote hokjes tussen twee QRS-
complexen.
Supraventriculaire ritmestoornissen
Sinustachycardie
• Wat zijn de geleidingstijden?
o Geleiding in het atrium: PR-interval =
het begin van de P-top tot het begin
van het QRS-complex (dit mag
maximaal één groot hokje zijn = 200
ms). Is deze tijd overal even lang?
o Geleiding in de ventrikel: dit wordt
weerspiegeld door de breedte van
het QRS-complex. (>3 kleine hokjes =
breed) (normaal = 120 ms)
Een sinustachycardie heeft een fysiologische
oorzaak (HF >100/min). Dit ontstaat doordat de
stofwisseling harder moet werken dan normaal.
Secundaire oorzaken: emotie, inspanning, koorts,
56
MGZ – Hart en bloed,
gaswisseling
HC1 Circulatie
Elektrische activatie van het hart
Het hart heeft prikkelvormende en
prikkelgeleidende cellen.
• Prikkelvormende cellen: pacemakercellen
o Sinusknoop: autonome functie Myocard actiepotentiaal
• Prikkelgeleidende cellen: myocardspier
weefsel
o Aansturing via gap-junctions van
naburige cellen
Rustmembraan potentiaal: dan is de cel negatief
geladen. Natrium stroomt de cel in, waardoor de
cel weer positief wordt. Dan zijn er allemaal
reacties in de cel, zodat die gaat contraheren.
Vervolgens gaat calcium de cel uit. De cel blijft
hierbij positief (= plateaufase). Vervolgens worden
de positieve ionen ook uitgewisseld, ze gaan de cel
Het hartritme ontstaat in de sinusknoop. Deze zit
uit. De cel wordt weer meer negatief. Uiteindelijk
aan de buitenkant van de rechterboezem. De
zal de cel weer een rustmembraan potentiaal
sinusknoop krijgt signalen van het sympathische-
aanhouden zodat deze weer klaar is voor een
en het parasympatische zenuwstelsel. Dus onder
nieuw actiepotentiaal.
invloed van het sympatische zenuwstelsel krijgt de
sinusknoop meer prikkels en zal deze dus sneller
Actiepotentiaal pacemakercel
gaan vuren (en gaat de hartslag omhoog) en onder
invloed van het parasympatische zenuwstelsel zal
je zien dat de hartslag rustiger wordt.
In de rest van het hart zitten allemaal myocyten
die de prikkel geleiden. Deze myocyten zijn met
elkaar verbonden door middel van gap-junctions.
De myocyten zijn aan de binnenkant negatief
geladen. Wanneer een actiepotentiaal de cel
activeert, dan zorgt dat ervoor dat in de membraan
de natrium-kanalen opengaan. Hierdoor stroomt
natrium de cel in, waardoor de binnenkant van de De sinusknoop heeft een andere vorm van een
cel positief geladen wordt. Dit zorgt voor een hele actiepotentiaal. Hij heeft namelijk niet de
cascade aan reacties in de cel. Uit het plateaufase. De sinusknoop staat heel erg onder de
sarcoplasmatisch reticulum komt allemaal calcium invloed van de calcium influx en de kalium outflux.
vrij. Dit zorgt ervoor dat de myofibrillen in de Calcium stroomt de cel in, actiepotentiaal wordt
spiervezels over elkaar heen gaan trekken. bereikt. Repolarisatie: kalium wordt weer uit de cel
gepompt. Hierdoor ontstaat een sinusbeweging.
54
,MGZ Q6 samenvatting
Normale cardiale elektrische activatie
Een normale hartactivatie begint in de sinusknoop.
De atria worden hierbij gedepolariseerd en via de
AV-knoop worden ook de ventrikels geactiveerd.
De activering van de ventrikels begint in het Het ECG bij een normaal sinusritme
septum, de activatie gaat van links naar rechts.
Vervolgens gaat de activatie naar de apex. De
depolarisatie gaat van de apex weer terug naar de
basis van het hart.
Deze normale activatie van het hart kan je
weerspiegeld terugvinden in het QRS-complex van
een ECG.
Het ECG
Het ECG is opgebouwd uit extremiteitsafleidingen
en unipolaire precordiale elektroden.
Extremiteitselektroden zijn bipolair. Hier heb je er
drie van. Hierbij wordt gekeken naar het vlak van
de linkerarm naar de rechterarm, van de
rechterarm naar het linkerbeen en van de
linkerarm naar het linkerbeen. Uit deze drie
elektroden worden weer 3 andere vectoren
opgebouwd. Dit is van het gezamenlijk kruispunt of
middelpunt van de driehoek naar het linkerbeen.
De prikkels beginnen in de sinusknoop. De
Van het middelpunt naar de linkerarm en van het
sinusknoop zorgt ervoor dat beide atria
middelpunt naar de rechtearm.
gedepolariseerd worden, dit is te zien in de P-top.
Als deze beide zijn gedepolariseerd dan worden de
Unipolaire elektroden zijn allemaal aan de
elektrische signalen even vastgehouden in de AV-
buitenkant op de borstwand geplakt. Dit zijn
knoop, dus dan heb je een iso-elektrische lijn (het
allemaal positieve elektroden. Ze kijken allemaal
rode horizontale lijntje). Dan krijg je de
vanaf het middelpunt tot de plek waar ze geplakt
depolarisatie in de ventrikels afgebeeld in het QRS-
zijn. V1 = ter hoogte van het rechter atrium, V2 =
complex. Dit begint in het septum, van links naar
ter hoogte van de linker atriumen V3 t/m V6
rechts. Dan gaan het naar de apex van het hart en
krullen allemaal een beetje om de apex heen.
dan vanaf de apex weer terug naar de basis.
55
, MGZ Q6 samenvatting
De T-top is de repolarisatie van de cel. Dit betekent
dat alle elektrolyten weer verplaatst worden, zodat
alle myocyten weer opnieuw in staat zijn om een
nieuwe cyclus te doorlopen.
Een normaal sinusritme ECG
• Gelijke afstand tussen alle QRS-complexen
• Elke cyclus heeft een P- en een T-top
• Zijn er aanwijzingen voor ischemie?
o ST-daling/ST-elevatie
Ritmestoornissen
Ritmestoornissen (= aritmieën) kan je
onderverdelen is langzame ritmestoornissen
Het ECG beoordelen (bradyaritmieën) en snelle ritmestoornissen
(tachyaritmieën).
Er is een systematische manier om een ECG te • Tachycardie = HF >100/min
beoordelen. • Bradycardie = HF <60/min
• Wat is het ritme?
o Zit er voor ieder QRS-complex een P- Tachycardieën worden weer onderverdeeld in
top supraventriculair, dus een tachycardie die in de
boezem ontstaat en ventriculair, die ontstaat dus
in de kamer.
• Wat is de hartfrequentie?
o Hokjes tellen --> 300 delen door het
aantal grote hokjes tussen twee QRS-
complexen.
Supraventriculaire ritmestoornissen
Sinustachycardie
• Wat zijn de geleidingstijden?
o Geleiding in het atrium: PR-interval =
het begin van de P-top tot het begin
van het QRS-complex (dit mag
maximaal één groot hokje zijn = 200
ms). Is deze tijd overal even lang?
o Geleiding in de ventrikel: dit wordt
weerspiegeld door de breedte van
het QRS-complex. (>3 kleine hokjes =
breed) (normaal = 120 ms)
Een sinustachycardie heeft een fysiologische
oorzaak (HF >100/min). Dit ontstaat doordat de
stofwisseling harder moet werken dan normaal.
Secundaire oorzaken: emotie, inspanning, koorts,
56
