Mogaila Tshwarelo Rahab
13845365
SPE2604
PORTFOLIO
07 OCTOBER 2022
POTSISO 1
Moloko wa maleme ke sehlopha sa maleme ao a tswalanegi ka setlogo, ao a tšwago lelemekhukhung le
tee goba sehlopheng sa malemekhukhu a tee. . Se se ra gore moloko wa maleme o tla swana ka
dipharologantšho tša thutamedumo (fonetiki), popomedumo (fonolotši), popantšu (mofolotši) le
popafoko (sintheke). Maleme a a bopago moloko wo bjalo wa maleme a tlo hlakanela tlotlontšu ye e
nabilego.
Batho ba ba nago le setlogo se tee, batswadi goba bomakgolokhukhu ba tee gomme ba dula lapeng le
tee ba bitswa moloko. Re ka no re ke ba moloko waga Dikgale goba waga Legodi. Gantsi batho bao ga se
ba no hlakanela sefane fela, eupša ba ka swana gape le ka dipharologantsho tsa tebelelego bjalo ka:
Sebopego sa nko,melomo,mahlo goba magomo a moriri
Kwagalo ya lentsu goba mokgwa wa go bolela
POTŠIŠO 2
2.1 Moya
Phago ya dinko e ka godimo ga magalagapa. Medumo yeo moelamoya o tšwago ka dinko ge e
kwagatšwa e bitšwa ditumanko, mohlala m. Gore motho a kgone go kwagatša tumanko o swanetše go
thibela moelamoya gore o se tsene ka leganong.
2.3 O le
2.4
a) Tlhabošo ya ka mehla
Ke ge sehlabošitira le sehlabošitiwa di lebane, bjalo ka ge go kwagatšwa {m]. Pounama ya ka
godimo le ya ka fase di lebane.
b) Tlhabošo ye e sego ya ka mehla
Ke ge sehlabošitira le sehlabošitira le sehlabošitirwa di se tša lebana, bjalo ka ge go kwagatšwa
{f}. Pounama ya ka fase le meno a ka godimo ga se tša lebana thwii.
POTSISO 3
3.1
, a) Popo ya nyenyefatšo, ge moselana -ana o kopana le kutuina
kgoši + -ana > kgošana (go tlogetšwe i )
b) Momagano
momagano ke maleme ao a tšweletšago dipharologantšho tša momagano go feta maleme a mangwe.
hlogoina ma- e kopana le kutuina -ino. Ka ge a le i mo di ganana, go tswalega e. Ke go re a + i = e
c) Khuetsano
Khuetšano ke ge medumo ye e amegago e hlakanetše dika tša kwagatšo morago ga phetogo go feta pele
ga phetogo.
*o + a > wa
d) Thatafatšo ka kakaretso ke phetogomodumo ye e hlolegago ge tumammogotsweledi e fetoga
tumammogokemo
Mohlala:
-rata>-ithata:r> th
e) Tengwafatso tumammogo ye e sa kwagatswego tengwaneng e fetoga temantengwaneng.
Mohlala:
Molomo>molongwagan: m>ng
POTŠIŠO 4
4.1
a) Modu
Lebopi la bohlokwahlokwa leo e lego senyakwakgolo sa go bopa lentšu gomme le rwelego tlhalošo
ya motheo ya lentšu.
Aowa: -ow-
Lerapo: -rapo
leswikana: -kana
b) Modu wo o lokologilego
Ke modu wo o kgonago go bopa lentšu ka bowona.
Aowa: -w-
Lerapo: -rapo
Leswikana: -swikana
13845365
SPE2604
PORTFOLIO
07 OCTOBER 2022
POTSISO 1
Moloko wa maleme ke sehlopha sa maleme ao a tswalanegi ka setlogo, ao a tšwago lelemekhukhung le
tee goba sehlopheng sa malemekhukhu a tee. . Se se ra gore moloko wa maleme o tla swana ka
dipharologantšho tša thutamedumo (fonetiki), popomedumo (fonolotši), popantšu (mofolotši) le
popafoko (sintheke). Maleme a a bopago moloko wo bjalo wa maleme a tlo hlakanela tlotlontšu ye e
nabilego.
Batho ba ba nago le setlogo se tee, batswadi goba bomakgolokhukhu ba tee gomme ba dula lapeng le
tee ba bitswa moloko. Re ka no re ke ba moloko waga Dikgale goba waga Legodi. Gantsi batho bao ga se
ba no hlakanela sefane fela, eupša ba ka swana gape le ka dipharologantsho tsa tebelelego bjalo ka:
Sebopego sa nko,melomo,mahlo goba magomo a moriri
Kwagalo ya lentsu goba mokgwa wa go bolela
POTŠIŠO 2
2.1 Moya
Phago ya dinko e ka godimo ga magalagapa. Medumo yeo moelamoya o tšwago ka dinko ge e
kwagatšwa e bitšwa ditumanko, mohlala m. Gore motho a kgone go kwagatša tumanko o swanetše go
thibela moelamoya gore o se tsene ka leganong.
2.3 O le
2.4
a) Tlhabošo ya ka mehla
Ke ge sehlabošitira le sehlabošitiwa di lebane, bjalo ka ge go kwagatšwa {m]. Pounama ya ka
godimo le ya ka fase di lebane.
b) Tlhabošo ye e sego ya ka mehla
Ke ge sehlabošitira le sehlabošitira le sehlabošitirwa di se tša lebana, bjalo ka ge go kwagatšwa
{f}. Pounama ya ka fase le meno a ka godimo ga se tša lebana thwii.
POTSISO 3
3.1
, a) Popo ya nyenyefatšo, ge moselana -ana o kopana le kutuina
kgoši + -ana > kgošana (go tlogetšwe i )
b) Momagano
momagano ke maleme ao a tšweletšago dipharologantšho tša momagano go feta maleme a mangwe.
hlogoina ma- e kopana le kutuina -ino. Ka ge a le i mo di ganana, go tswalega e. Ke go re a + i = e
c) Khuetsano
Khuetšano ke ge medumo ye e amegago e hlakanetše dika tša kwagatšo morago ga phetogo go feta pele
ga phetogo.
*o + a > wa
d) Thatafatšo ka kakaretso ke phetogomodumo ye e hlolegago ge tumammogotsweledi e fetoga
tumammogokemo
Mohlala:
-rata>-ithata:r> th
e) Tengwafatso tumammogo ye e sa kwagatswego tengwaneng e fetoga temantengwaneng.
Mohlala:
Molomo>molongwagan: m>ng
POTŠIŠO 4
4.1
a) Modu
Lebopi la bohlokwahlokwa leo e lego senyakwakgolo sa go bopa lentšu gomme le rwelego tlhalošo
ya motheo ya lentšu.
Aowa: -ow-
Lerapo: -rapo
leswikana: -kana
b) Modu wo o lokologilego
Ke modu wo o kgonago go bopa lentšu ka bowona.
Aowa: -w-
Lerapo: -rapo
Leswikana: -swikana
