Leren op School volledige samenvatting literatuur

Leren op School
UPvA 2.1
Alex Verlinden

College 1

Season of birth and school success in the early years of primary education (Verachtert et
al., 2010)

 Aanname: kinderen van dezelfde leeftijd hebben hetzelfde level van ontwikkeling en
dezelfde ervaringen en kunnen daarom samen worden onderwezen. Niet helemaal
correct: niet precies dezelfde leeftijd en toch ook verschillen tussen kinderen met wel
dezelfde leeftijd.
 Cutt-of date: de datum waarvoor/waarna kinderen tot een bepaalde groep behoren
 In NL nu 1 januari  herfstkinderen het jongst
 Voorheen in NL 1 oktober

Month of birth effects
 Relatie tussen geboortemaand en succes op school
 Relatief oudere kinderen over het algemeen groter succes binnen één groep
 Ook terug te zien in het voortgezet onderwijs
 Effecten lijken te verdwijnen in hogere groepen
 Door het laten doubleren en versnellen
 Effect ook in sport gevonden

Mogelijke verklaringen
 Seizoen heeft effect op de hersenontwikkeling
 Langere voor-scholing
 Jongere kind nadelig in vergelijking met ouder kind:
 Minder ver in cognitieve ontwikkeling
 Leerkrachten hebben de neiging jongere kinderen te onderschatten 
beïnvloed prestatie
 Instructie in de klas afgestemd op het gemiddelde kind (soms te moeilijk dus)
 Jongere kinderen minder zelfvertrouwen

Onderzoek gedaan naar het geboortemaand effect in Engeland en België
Belangrijk om bij stil te staan in het onderzoek
 Mogelijkheid om te doubleren
 Verschillen tussen landen:
 Hoeveelheid preschool
 Toelatingsbeleid van de school

Resultaten van het onderzoek
 De relatief jonge kinderen blijven het vaakst zitten
 Relatief oudere kinderen presteerden het best in rekenen
 Geldt niet voor de oudere kinderen die waren blijven zitten

,  Relatief jonge kinderen maken een snellere groei in rekenen in de eerste 2 jaar van
de basisschool  verkleint het gat tussen prestaties van jonge vs. oude kinderen
 Differentiatie zorgt er niet voor dat het gat verkleind wordt
 Van blijvenzitters presteren juist de jongere kinderen beter, wss door de reden
achter het blijven zitten (onvolwassenheid vs. lage prestaties)


Effectiveness of grade retention: A systematic review and meta-analysis (Goos et al., 2021)

Doubleren in de praktijk
 Uniform integration countries: doubleren gebruikt om homogeniteit in de klas te
bevorderen
 Separation countries: doubleren gebruikt in combinatie met capaciteitsgroepering en
tracken van de leerlingen (NL)
 A la carte integration countries: doubleren ingezet als last resort
 Individualized integration countries: doubleren wordt niet gebruikt; alleen
differentiatie en individueel onderwijs

Theoretisch debat
 Doubleren kan nodig zijn want de leerstof bouwt zich als bouwstenen op
 Doubleren zorgt voor homogeniteit in de klas wat zorgt voor efficiëntere instructie
van de leerkracht
 Doublanten herhalen de stof; hebben daardoor meer tijd om het te beheersen en om
te socializen  stimuleert academische prestatie, academisch zelf concept,
zelfvertrouwen, plezier in leren, motivatie, welzijn en relaties
 Doublanten beheersen sommige onderwerpen wel al: de herhaling zorgt voor
belemmering van motivatie
 Doublanten voelen zich gefaald en zien hun leeftijdgenoten verder gaan  negatieve
invloed op academische prestatie, academisch zelf concept, zelfvertrouwen, plezier
in leren, motivatie, welzijn en relaties
 Dreiging van zitten blijven zorgt voor veel stress
 Duur voor school en familie

Resultaten van meta-analyse
 Gemiddeld effect van doubleren is 0
 In seperation countries een negatiever effect
 In á la carte integration countries een positiever effect
 Meest positieve effect op psychosociaal functioneren
 Meest negatieve effect op schoolcarrière en latere carrière


The socioaffective impact of acceleration and ability grouping (Neihart, 2007)

Bevindingen bij het laten versnellen van leerlingen
 Geen schade op korte en op lange termijn
 Positief effect op sociale en emotionele aspecten
 Bij het niet laten versnellen wél schade, met name sociaal

,  1 studie wees op lager zelfconcept bij uitdagendere onderwijsprogramma’s
 niet bevorderlijk want zelfconcept medieert motivatie, moeite etc.
 niet verkeerd want iemand moet het juiste zelfconcept nou eenmaal hebben
 Hogere onderwijsambities

Bevindingen bij capaciteitsgroeperingen
 Gunstigere houding tegenover onderwerp
 Grotere ontwikkeling van studenten hun beroepsinteresses
 Gezonde sociale relaties
 Hoge motivatie
 Lager zelfconcept

Aanbevelingen van de schrijver
Betreft versnellen
 Versnellen moet mogelijk zijn
 Hoogbegaafde kinderen moeten altijd versnellen
 Er moet een geschreven beleid en procedure komen
 De leerlingen die potentieel versnellen moeten eerst gescreend worden
 Het liefst met een groep(je) versnellen
 Voor early-college entrance en vroeg naar kindergarten: eerst enkele lessen
proberen

, College 2

How social contexts support and shape language development (Hoff, 2006)
Taal
 Is aangeboren
 Ontwikkeling is variabel
 Is erfelijk

Benadering van taalontwikkeling en benadering van ontwikkeling van het kind gecombineerd
in deze studie:
1. Taalontwikkeling is het product van mentale processen. Deze processen hebben als
input: informatie van de omgeving. De output is de mogelijkheid om taal te
produceren en te begrijpen.
2. Bio-ecologisch model van ontwikkeling. Proximale systemen zijn de bron van
interacties van het kind en de wereld. Deze interacties zijn de voornaamste motoren
achter de ontwikkeling.

Universele omgevingsondersteuning voor taalontwikkeling
 Kinderen hoeven in interacties slechts te participeren of te observeren
 Omgevingen vestigen aandacht van kind op spraak, verschaffen informatie over
spraaksegmentatie en bieden mogelijkheden voor het maken van geluid-betekenis
mappings
 oftewel: mogelijkheid tot communicatie en een analyseerbaar taalmodel (voorbeeld),
voorwaarden voor taalontwikkeling
Voorbeelden dat 1 van de 2 mist: dove kinderen met ouders die geen gebarentaal kennen,
kinderen die een taal ‘leren’ van televisie, wilde jong van Aveyron, Genie

Variabiliteit tussen omgevingen: in ondersteuning en taalontwikkeling
 Hoeveelheid die tegen een kind gepraat wordt
 Bij minder, een langzamere taalontwikkeling
 Bij op het kind gerichte spraak leert het kind sneller woorden uit de
woordstroom te pikken en met dat woord nieuwe combinaties te maken
 Vorm van spaak tegen een kind (object-gericht of niet) zorgt voor verschillend
vocabulaire
 SES
 Laag: minder woorden, minder moeilijke woorden, vooral spraak om gedrag
te sturen
 Hoog: meer woorden, moeilijke woorden, ook veel spraak om het kind te
laten leren en om te sturen in de conversatie, meer feedback op spraak
 beïnvloedt de woordenschat, morfo-syntactisch vermogen en complexiteit van
spraak van het kind, “spraak en luister skills”
 Verschillen tussen etniciteit: kind-gerichtheid, dialecten, groep-specifieke invloeden
 Meertaligheid
 Een tweede taal moet voor minstens 25% van de tijd gesproken worden
anders wordt het niet beheerst
 Discussie: worden er twee talen los van elkaar geleerd of heeft het invloed op
elkaar