Samenvatting Aardrijkskunde H1:
Paragraaf 1, Kantelt het economisch wereldbeeld?
BRICS-landen krijgen invloed.
Brazilië – Rusland – India – China – South Africa
Oorzaken dat mno’s (westerse multinationale ondernemingen) deze
verschuiving aanjagen:
1) Mno’s verplaatsen hun maakindustrie naar lageloonlanden. Naast het
maken, ontwikkelen de opkomende landen steeds vaker producten en
schuiven meer diensten uit naar deze landen.
2) De opkomende landen vormen een interessante afzetmarkt. De
koopkracht neemt toe.
De omvang van de wereldhandel is toegenomen. Dat komt doordat:
De productieketen is opgedeeld.
Elk onderdeel wordt geproduceerd waar dat het goedkoopst kan.
Dat leidt tot meer handel en transport.
Goederentransport wordt sneller en goedkoper.
Het snelle vervoer plus de moderne communicatietechnologie
zorgen ervoor dat de producten (via containers) just-in-time
aankomen.
Handelsgrenzen steeds meer verdwijnen onder druk van de WTO
(World Trade Organization).
De Wereldhandelsorganisatie pleit dan ook voor het verder
versoepelen van het internationale grensverkeer en is tegen het
afschermen van de binnenlandse markt.
Gevolgen:
- De globalisering versnelt. Een handelsoorlog kan dit proces weer
afnemen.
- Het economisch zwaartepunt in de wereld verschuift (global shift).
Zuid- en Oost-Azië zijn bijvoorbeeld in opmars.
* Wellicht ontstaat er een multipolaire wereldeconomie (bekijk bron 7)
= Er ontstaan dan op meerdere plaatsen in de wereld belangrijke
economische kerngebieden.
, Bronnen:
Paragraaf 2, Ontwikkeling van de wereldeconomie:
De 16e eeuw is de eeuw van de grote ontdekkingen.
Tijdlijn:
1500 – 1800 = Handelskolonialisme
- Europa stichtte koloniën in Azië, Zuid-Amerika en Afrika
om vervolgens handel te drijven.
- Bron 8; landinwaarts gelegen gebieden blijven
onaangeroerd.
1800 – 1950 = Industrieel kolonialisme
- Door de opkomst van de industrie is het belangrijk om
verzekerd te zijn van de aanvoer van grondstoffen en
een afzetmarkt te hebben voor hun industrieproducten.
* Door de industrialisatie neemt de wereldhandel enorm toe, maar de
handelsstromen verlopen steeds meer binnen het koloniale rijk.
Tegelijkertijd wordt de rol van de Europese moederlanden in de
wereldeconomie steeds belangrijker.
1945 – 1990 = na de afloop van de Tweede Wereldoorlog
- Dekolonisatie, koloniën worden in snel tempo
onafhankelijk.
- De Koude Oorlog ontstond, de Sovjet-Unie en de VS
voeren oorlog in ontwikkelingslanden.
1990 – nu = de vrijemarkteconomie en vrijhandel
- De vrijemarkteconomie wordt het belangrijkste
economische systeem.
Paragraaf 1, Kantelt het economisch wereldbeeld?
BRICS-landen krijgen invloed.
Brazilië – Rusland – India – China – South Africa
Oorzaken dat mno’s (westerse multinationale ondernemingen) deze
verschuiving aanjagen:
1) Mno’s verplaatsen hun maakindustrie naar lageloonlanden. Naast het
maken, ontwikkelen de opkomende landen steeds vaker producten en
schuiven meer diensten uit naar deze landen.
2) De opkomende landen vormen een interessante afzetmarkt. De
koopkracht neemt toe.
De omvang van de wereldhandel is toegenomen. Dat komt doordat:
De productieketen is opgedeeld.
Elk onderdeel wordt geproduceerd waar dat het goedkoopst kan.
Dat leidt tot meer handel en transport.
Goederentransport wordt sneller en goedkoper.
Het snelle vervoer plus de moderne communicatietechnologie
zorgen ervoor dat de producten (via containers) just-in-time
aankomen.
Handelsgrenzen steeds meer verdwijnen onder druk van de WTO
(World Trade Organization).
De Wereldhandelsorganisatie pleit dan ook voor het verder
versoepelen van het internationale grensverkeer en is tegen het
afschermen van de binnenlandse markt.
Gevolgen:
- De globalisering versnelt. Een handelsoorlog kan dit proces weer
afnemen.
- Het economisch zwaartepunt in de wereld verschuift (global shift).
Zuid- en Oost-Azië zijn bijvoorbeeld in opmars.
* Wellicht ontstaat er een multipolaire wereldeconomie (bekijk bron 7)
= Er ontstaan dan op meerdere plaatsen in de wereld belangrijke
economische kerngebieden.
, Bronnen:
Paragraaf 2, Ontwikkeling van de wereldeconomie:
De 16e eeuw is de eeuw van de grote ontdekkingen.
Tijdlijn:
1500 – 1800 = Handelskolonialisme
- Europa stichtte koloniën in Azië, Zuid-Amerika en Afrika
om vervolgens handel te drijven.
- Bron 8; landinwaarts gelegen gebieden blijven
onaangeroerd.
1800 – 1950 = Industrieel kolonialisme
- Door de opkomst van de industrie is het belangrijk om
verzekerd te zijn van de aanvoer van grondstoffen en
een afzetmarkt te hebben voor hun industrieproducten.
* Door de industrialisatie neemt de wereldhandel enorm toe, maar de
handelsstromen verlopen steeds meer binnen het koloniale rijk.
Tegelijkertijd wordt de rol van de Europese moederlanden in de
wereldeconomie steeds belangrijker.
1945 – 1990 = na de afloop van de Tweede Wereldoorlog
- Dekolonisatie, koloniën worden in snel tempo
onafhankelijk.
- De Koude Oorlog ontstond, de Sovjet-Unie en de VS
voeren oorlog in ontwikkelingslanden.
1990 – nu = de vrijemarkteconomie en vrijhandel
- De vrijemarkteconomie wordt het belangrijkste
economische systeem.
