Contractenrecht – Overzicht – 2022
Hoe los je een casus op? 1. In kaart brengen
(schema/chronologisch overzicht)
2. Vertalen in juridische termen
3. Selectie van relevante rechtsregels + formuleren van
rechtsvraag
4. Analyse en interpretatie van die rechtsregels
(uitlegmethoden)
5. Toepassen van de rechtsregels op de casus
(feit ‘1’ naar regel ‘3,4’ terug naar feit ‘5’)
6. Evalueren en afwegen van de argumenten en de
oplossing (bepalen van aannemelijkheid)
7. Formuleren van de oplossing
Samenvattend:
schematiseren (1,2) > kwalificeren (3,4) > toepassen (5,6,7)
Week 1 (en 3 > 6:233 sub a)
Algemene voorwaarden Definitie: 6:231
Is er een AV tot stand Er is een geldige rechtshandeling, in dit geval een aanbod
gekomen? waarin de wil en verklaring van de gebruiker overeenstemmen
(3:33). Het aanbod wordt aanvaard door de wederpartij als er
sprake is van een wilsovereenstemming. Er is nu een ovk tot
stand gekomen (6:217)
Hoe ontstaat gebondenheid aan - Bepaal eerst over een AV tot stand is gekomen
de AV? (3:33 jo 6:217).
Situatie 1: Er is geen wilsovereenstemming, nu de aanvaarding van de
Wp. stelt niet te hebben wp. niet overeenkomt met diens wil. Er is dus ook geen ovk
ingestemd met een beding in tot stand gekomen.
AV. Mag de gebruiker het vertrouwen ontlenen dat de wp. de
toepasselijkheid van de AV heeft aanvaard?
Ja? Dan wellicht sprake van bijzondere regeling (6:232);
de wp. is gebonden aan de gehele AV ook al kende hij de
inhoud hiervan niet.
RR: 3:35 (wilsvertrouwensleer) + Linthorst/Echoput
Er kan geen beroep worden gedaan op het onderbreken
van de met de verklaring overeenstemmende wil, als er
sprake is van gerechtvaardigd vertrouwen.
L/E: Als er in het bijzondere uitvoerige onderhandelingen
tussen professionele partijen hebben plaatsgevonden, en
in haar offertes meerdere malen naar de AV is gewezen en
meerdere malen is bijgevoegd in eerder
opdrachtbevestigingen, zonder dat de wp. daarop
afwijzend heeft gereageerd, dan mag de gebruiker in deze
gegeven omstandigheden erop vertrouwen dat de wp. de
toepasselijkheid van de AV heeft aanvaard.
Samenvattend: Er is geen gebondenheid aan de
overeenkomst op grond van wil (geen wilsovereenstemming),
maar er is wel gebondenheid op grond van gewekt
vertrouwen.
,Situatie 2: Het aanbod en aanvaarding van partijen verwijzen naar
Het is onduidelijk welke AV verschillende AV. Er is geen wilsovereenstemming en er is dus
overeen zijn gekomen. ook geen ovk tot stand gekomen.
Maar gelet op het begrip ‘battle of the forms’, kan er alsnog
een ovk tot stand zijn gekomen.
RR: 6:225 lid 3
Indien B niet uitdrukkelijk bij de aanvaarding van de AV van A
heeft afgewezen, dan komt er geen werking aan de AV van B.
RR: 6:225 lid 1 (bij uitdrukkelijke afwijzing)
Het aanbod van B is een nieuw aanbod en verwerpt hierbij die
van A. Hierover moet nog een wilsovereenstemming komen,
nu het gaat om een nieuwe overeenkomst.
Vernietigingsgronden algemeen Definitie: 6:233
RR (onredelijk bezwarend): 6:233 sub a jo. 6:236 en 6:237
RR (informatieplicht): 6:233 sub b jo. 6:234
Dit geldt voor alle vernietigingsgronden.
- Bepaal eerst of de partijen de toepasselijkheid van de AV
zijn overeengekomen.
- Bepaal vervolgens of de wp. een beroep kan doen op de
vernietigingsgrond.
Onderneming (6:235 lid 1): Consument Ja, alle artikelen van RR.
Grootte is afhankelijk van Grote onderneming Nee
jaarrekening en/of het hebben Kleine onderneming Ja, 6:233 sub b jo. 6:234
van +50 werknemers. Alleen 6:233 sub a, in het geval
reflexwerking toekomt bij artikelen
6:236 en 6:237.
A. Onredelijk bezwarend Definitie: 6:233 sub a (jo. 6:237 en 6:236)
Het beding is onredelijk bezwarend voor de wp, vanaf het
moment van totstandkoming van de ovk.
Wanneer? Gelet op:
- Aard en de overige inhoud van de overeenkomst;
- De wijze waarop de AV tot stand zijn gekomen;
- Wederzijdse kenbare belangen van partijen;
- Overige omstandigheden van het geval.
Stelplicht en bewijslast van het onredelijk bezwarend beding
ligt de wp.
Grijze lijst Definitie: 6:237
Het beding wordt vermoed onredelijk bezwarend te zijn.
- Stelplicht: wp. moet stellen dat het beding op de grijze
lijst staat.
- Bewijsplicht: gebruiker moet bewijzen a.d.h.v. 6:233 sub
a dat het beding niet onredelijk bezwarend is.
, Zwarte lijst Definitie: 6:236
Het beding wordt als onredelijk bezwarend aangemerkt.
- Stelplicht: wp. moet stellen dat het beding op de grijze
lijst staat.
- Bewijsplicht: gebruiker kan geen tegenbewijs aandragen.
Reflexwerking Reflexwerking komt toe aan kleine ondernemingen die:
- Natuurlijke personen zijn die een beroep of bedrijf
uitoefenen en die contracteren buiten het expertisegebied
van hun beroep of bedrijf.
- Niet-natuurlijke personen die wat betreft de overeenkomst
in het concrete geval het niveau van een consument
nauwelijks overstijgen als het gaat om organisatie,
onderhandelingsmacht en deskundigheid.
B. Informatieplicht v/d Definitie: 6:233 sub b
gebruiker Een beding in AV is vernietigbaar, indien de gebruiker aan de
wp. niet een redelijke mogelijkheid heeft geboden om van de
AV kennis te nemen.
Samenvattend: Er geldt een informatieplicht bij de
gebruiker. Redelijke mogelijkheden tot kennisnemen staan in
6:234. Hoofdregel is dat de AV feitelijk ter hand gesteld zijn.
- Lid 1: niet elektronische weg (uitwerking)
Gebruiker biedt een ‘redelijke mogelijkheid’ door de AV ter
hand te stellen, tenzij redelijkerwijs niet mogelijk dan:
a. Ter inzage liggen bij KvK of bij griffie van een gerecht;
b. Op verzoek toegezonden tenzij van gebruiker niet
gevergd kan worden.
- Lid 2/3: langs elektronische weg (uitwerking)
Komt de overeenkomst ook elektronisch overeen?
Nee? Dan uitdrukkelijke instemming van de wp en eisen lid 2.
Ja? Dan alleen eisen van lid 2.
Vereisten: de gebruiker biedt een ‘redelijke mogelijkheid’ door
de AV ter beschikking te stellen:
a. AV kunnen worden opgeslagen;
b. En toegankelijk voor latere kennisneming.
RR: Geurtzen/Kampstaal
(uitleg 6:234 lid 1; limitatieve regeling)
De uitleg van 6:634 neemt mee dat de wp zich tegenover de
gebruiker ook niet op de vernietigbaarheid van een beding in
AV kan beroepen, wanneer hij ten tijde van het sluiten van de
overeenkomst met dat beding bekend was of geacht kon
worden daarmee bekend te zijn. Er kunnen ook
omstandigheden voordoen waarin een beroep op 6:233 sub b
jo. 6:234 lid 1 naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid
onaanvaardbaar is.
Hoe los je een casus op? 1. In kaart brengen
(schema/chronologisch overzicht)
2. Vertalen in juridische termen
3. Selectie van relevante rechtsregels + formuleren van
rechtsvraag
4. Analyse en interpretatie van die rechtsregels
(uitlegmethoden)
5. Toepassen van de rechtsregels op de casus
(feit ‘1’ naar regel ‘3,4’ terug naar feit ‘5’)
6. Evalueren en afwegen van de argumenten en de
oplossing (bepalen van aannemelijkheid)
7. Formuleren van de oplossing
Samenvattend:
schematiseren (1,2) > kwalificeren (3,4) > toepassen (5,6,7)
Week 1 (en 3 > 6:233 sub a)
Algemene voorwaarden Definitie: 6:231
Is er een AV tot stand Er is een geldige rechtshandeling, in dit geval een aanbod
gekomen? waarin de wil en verklaring van de gebruiker overeenstemmen
(3:33). Het aanbod wordt aanvaard door de wederpartij als er
sprake is van een wilsovereenstemming. Er is nu een ovk tot
stand gekomen (6:217)
Hoe ontstaat gebondenheid aan - Bepaal eerst over een AV tot stand is gekomen
de AV? (3:33 jo 6:217).
Situatie 1: Er is geen wilsovereenstemming, nu de aanvaarding van de
Wp. stelt niet te hebben wp. niet overeenkomt met diens wil. Er is dus ook geen ovk
ingestemd met een beding in tot stand gekomen.
AV. Mag de gebruiker het vertrouwen ontlenen dat de wp. de
toepasselijkheid van de AV heeft aanvaard?
Ja? Dan wellicht sprake van bijzondere regeling (6:232);
de wp. is gebonden aan de gehele AV ook al kende hij de
inhoud hiervan niet.
RR: 3:35 (wilsvertrouwensleer) + Linthorst/Echoput
Er kan geen beroep worden gedaan op het onderbreken
van de met de verklaring overeenstemmende wil, als er
sprake is van gerechtvaardigd vertrouwen.
L/E: Als er in het bijzondere uitvoerige onderhandelingen
tussen professionele partijen hebben plaatsgevonden, en
in haar offertes meerdere malen naar de AV is gewezen en
meerdere malen is bijgevoegd in eerder
opdrachtbevestigingen, zonder dat de wp. daarop
afwijzend heeft gereageerd, dan mag de gebruiker in deze
gegeven omstandigheden erop vertrouwen dat de wp. de
toepasselijkheid van de AV heeft aanvaard.
Samenvattend: Er is geen gebondenheid aan de
overeenkomst op grond van wil (geen wilsovereenstemming),
maar er is wel gebondenheid op grond van gewekt
vertrouwen.
,Situatie 2: Het aanbod en aanvaarding van partijen verwijzen naar
Het is onduidelijk welke AV verschillende AV. Er is geen wilsovereenstemming en er is dus
overeen zijn gekomen. ook geen ovk tot stand gekomen.
Maar gelet op het begrip ‘battle of the forms’, kan er alsnog
een ovk tot stand zijn gekomen.
RR: 6:225 lid 3
Indien B niet uitdrukkelijk bij de aanvaarding van de AV van A
heeft afgewezen, dan komt er geen werking aan de AV van B.
RR: 6:225 lid 1 (bij uitdrukkelijke afwijzing)
Het aanbod van B is een nieuw aanbod en verwerpt hierbij die
van A. Hierover moet nog een wilsovereenstemming komen,
nu het gaat om een nieuwe overeenkomst.
Vernietigingsgronden algemeen Definitie: 6:233
RR (onredelijk bezwarend): 6:233 sub a jo. 6:236 en 6:237
RR (informatieplicht): 6:233 sub b jo. 6:234
Dit geldt voor alle vernietigingsgronden.
- Bepaal eerst of de partijen de toepasselijkheid van de AV
zijn overeengekomen.
- Bepaal vervolgens of de wp. een beroep kan doen op de
vernietigingsgrond.
Onderneming (6:235 lid 1): Consument Ja, alle artikelen van RR.
Grootte is afhankelijk van Grote onderneming Nee
jaarrekening en/of het hebben Kleine onderneming Ja, 6:233 sub b jo. 6:234
van +50 werknemers. Alleen 6:233 sub a, in het geval
reflexwerking toekomt bij artikelen
6:236 en 6:237.
A. Onredelijk bezwarend Definitie: 6:233 sub a (jo. 6:237 en 6:236)
Het beding is onredelijk bezwarend voor de wp, vanaf het
moment van totstandkoming van de ovk.
Wanneer? Gelet op:
- Aard en de overige inhoud van de overeenkomst;
- De wijze waarop de AV tot stand zijn gekomen;
- Wederzijdse kenbare belangen van partijen;
- Overige omstandigheden van het geval.
Stelplicht en bewijslast van het onredelijk bezwarend beding
ligt de wp.
Grijze lijst Definitie: 6:237
Het beding wordt vermoed onredelijk bezwarend te zijn.
- Stelplicht: wp. moet stellen dat het beding op de grijze
lijst staat.
- Bewijsplicht: gebruiker moet bewijzen a.d.h.v. 6:233 sub
a dat het beding niet onredelijk bezwarend is.
, Zwarte lijst Definitie: 6:236
Het beding wordt als onredelijk bezwarend aangemerkt.
- Stelplicht: wp. moet stellen dat het beding op de grijze
lijst staat.
- Bewijsplicht: gebruiker kan geen tegenbewijs aandragen.
Reflexwerking Reflexwerking komt toe aan kleine ondernemingen die:
- Natuurlijke personen zijn die een beroep of bedrijf
uitoefenen en die contracteren buiten het expertisegebied
van hun beroep of bedrijf.
- Niet-natuurlijke personen die wat betreft de overeenkomst
in het concrete geval het niveau van een consument
nauwelijks overstijgen als het gaat om organisatie,
onderhandelingsmacht en deskundigheid.
B. Informatieplicht v/d Definitie: 6:233 sub b
gebruiker Een beding in AV is vernietigbaar, indien de gebruiker aan de
wp. niet een redelijke mogelijkheid heeft geboden om van de
AV kennis te nemen.
Samenvattend: Er geldt een informatieplicht bij de
gebruiker. Redelijke mogelijkheden tot kennisnemen staan in
6:234. Hoofdregel is dat de AV feitelijk ter hand gesteld zijn.
- Lid 1: niet elektronische weg (uitwerking)
Gebruiker biedt een ‘redelijke mogelijkheid’ door de AV ter
hand te stellen, tenzij redelijkerwijs niet mogelijk dan:
a. Ter inzage liggen bij KvK of bij griffie van een gerecht;
b. Op verzoek toegezonden tenzij van gebruiker niet
gevergd kan worden.
- Lid 2/3: langs elektronische weg (uitwerking)
Komt de overeenkomst ook elektronisch overeen?
Nee? Dan uitdrukkelijke instemming van de wp en eisen lid 2.
Ja? Dan alleen eisen van lid 2.
Vereisten: de gebruiker biedt een ‘redelijke mogelijkheid’ door
de AV ter beschikking te stellen:
a. AV kunnen worden opgeslagen;
b. En toegankelijk voor latere kennisneming.
RR: Geurtzen/Kampstaal
(uitleg 6:234 lid 1; limitatieve regeling)
De uitleg van 6:634 neemt mee dat de wp zich tegenover de
gebruiker ook niet op de vernietigbaarheid van een beding in
AV kan beroepen, wanneer hij ten tijde van het sluiten van de
overeenkomst met dat beding bekend was of geacht kon
worden daarmee bekend te zijn. Er kunnen ook
omstandigheden voordoen waarin een beroep op 6:233 sub b
jo. 6:234 lid 1 naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid
onaanvaardbaar is.
