Hoofdstuk 1 - Vastgoedmanagement, Organisatie
Bij vastgoedmanagement wordt de eigenaarzijde van het managen van vastgoed
behandelt, bij CREM de gebruikerszijde. Het Corporate Real Estate management
wordt ontwikkeld als strategisch middel om de huisvesting van een organisatie een
wezenlijke bijdrage te doen geven aan het bereiken van de doelstelling.
Het managen van vastgoed valt te verdelen in drie niveaus:
1. Strategisch niveau: portfolio management
2. Tactische niveau: asset management
3. Operationele niveau: property en service management
Daarnaast is onderscheid in de fasering nieuwbouw, exploitatie en dispositie.
Strategisch niveau
Het proces waarin de belegger komt tot de allocatiekeuze van de verschillende
beleggingsassets is het investment management. Met behulp van moderne
potefeuilletheorieën bepaald de belegger zijn optimale samenstelling. Vastgoed biedt
grote diversificatievoordelen in de beleggingsportefeuille. Het investment
management bepaalt de omvang van het aandeel in vastgoed.
Het portfolio management is verantwoordelijk voor het te bepalen beleggingsbeleid
vastgoed. Per drie jaar wordt het strategisch beleggingsplan en jaarlijks het
beleggingsplan vastgoed gemaakt. Dit plan geeft uitgangspunten voor gewenste
wijzigingen in de portefeuilleopbouw en voor de exploitatie op hoofdlijnen.
Besluitvorming is belangrijk hierbij.
Tactisch niveau
Het tactische niveau van de exploitatiefase wordt asset management genoemd. Door
middel van performance analyses wordt per object het beleid vastgesteld. Verder
worden uitgangspunten voor relatiebeheer en marketing bepaald. Op dit niveau
wordt het verkoopplan voor de dispositie uitgewerkt. De strategie t.a.v. planning,
vraag- en laatprijs is vastgelegd. Alle activiteiten in de tactische en operationeel
niveau wordt ook wel
vastgoedmanagement genoemd.
Operationeel niveau
Dit betreft vooral het project- en
bouwmanagement. Het wordt ook wel
property management genoemd. Het valt
uiteen in: commercieel, promotioneel,
technisch en administratief beheer.
Daarnaast vinden de concrete activiteiten
t.b.v. verkoop plaats. Het property
management wordt gekenmerkt door
beleidsverantwoordelijkheid. Geen
beleidsverantwoordelijkheid heeft het
daaronder gelegen niveau van
servicemanagement. Dit betreft het
uitvoeren van operationele
werkzaamheden o.b.v.
opdrachtverstrekking ad hoc of in het kader
van een overeenkomst.
, Niveaus in vastgoedmanagement
Rendementsoptimalisatie kan slechts bereikt worden door een uitstekende
samenwerking tussen belegger/vastgoedeigenaar en
vastgoedmanagementorganisatie. De belegger moet ook enige specialistische kennis
in huis hebben om op het gebied van asset management de benodigde
'countervailing power' te houden.
Het management wordt aangestuurd, te weten:
1. Strategisch niveau
2. Tactisch niveau
3. Operationeel niveau
Vastgoedbeleggings- en duurzaamheidsbeleid
Portfoli
Strategisc o- (Strategisch) Beleggingsplan
h manag
ement
Tactisch Performance analyses
Marketingbeleid
Asset management
Relatiebeheer
Operatione Administratief
el Technisch
Property management
Commercieel
Promotioneel
Portfoliomanagement
Dit is de core business van de professionele belegger. Eerst dient de gewenste
portefeuille samenstelling bepaald te worden. (asset mix) Vervolgens dient besloten
te worden hoe beleggingen in vastgoed dienen te worden gerealiseerd, geïnvesteerd
en geëxploiteerd en beheerd. Een van de belangrijkste taken van portfolio
management is:
Het vaststellen van het strategisch beleggingsplan vastgoed op hoofdlijnen
Duurzaamheid is zo belangrijk dat de uitgangspunten voor nieuwbouw en voor de
bestaande portefeuille op dit niveau worden beschreven. Het plan beschrijft het
beleid voor direct en indirect vastgoed voor een periode van drie jaar. Jaarlijks wordt
een concreet beleggingsplan gemaakt. Hierin zijn naast de uitgangspunten voor
acquisitie, ook de duurzaamheids- rendements- en overige eisen voor exploitatie en
verkoop vastgelegd t.a.v. direct en indirect vastgoed. Je hebt dus:
1. Vastgoedbeleggings- en duurzaamheidsbeleid
2. Beleggingsplan
Assetmanagement
Assetmanagement bij vastgoed staat voor het management van objecten op
tactische niveau. Het eerste speerpunt is de vertaling van het portefeuillebeleid naar
het beleid per object: objectbeleid. 'Objectbeleid = een marketingplan voor een
object, dat via een stappenplan leidt tot het voor de belegger meest optimale
toekomstscenario met het hoogste totaalrendement over de gekozen
exploitatieperiode. De belegger bepaalt op deze manier in nauwe samenwerking met
de organisatie, de wijze van exploitatie, de budgetten, de timing voor upgrading etc."
Een deskundige aanpak leidt hier tot rendementsoptimalisatie. Naast optimale beleid
per object genereert deze wijze gewenste informatie t.b.v. het beleggingsbeleid ten
dienste van het portfolio management en kunnen gegevens vastgesteld worden voor
deelname aan ROZ/IPD-index.