Gezin:
Hoofdstuk 11: Alcohol verslaafde ouders
Co-afhankelijkheid: familieleden gaan dezelfde gedragingen vertonen als de ouder die
afhankelijk is van de alcohol. Ze ontkennen de problemen van de probleemdrinker.
De held: Rolpatroon dat vaak het oudste kind aanneemt. Probeert het gezin draaiende te
houden en verantwoordelijkheden neemt over wat ouder laten liggen (parentificatie). Doet
het goed op school, veroorzaakt geen problemen.
De aanpasser: negeert problemen in de omgeving. Zit veel op zijn eigen kamer, voel zich
vaak eenzaam en onbelangrijk. Is verlegen, rustig en trekt zich graag terug.
Het zwarte schaap: De herrieschopper, het kind met gedragsproblemen, begint als puber
vroeg met alcohol en drugs, komt snel in aanraking met politie. Vaak het tweede kind in het
gezin. Voelt zich gekwetst, in de steek gelaten. Leidt aandacht af van de problemen en het
alcoholisme in het gezin.
De hulpverlener: Wil vooral de problemen in het gezin oplossen. Is zeer gevoelig voor wat
er op het interpersoonlijke vlak gebeurt. Voert gesprekken over moeilijke situaties en
gevoelens van andere. Goed in oplossen van conflicten. Populair op school. Maakt niet snel
vijanden. Is voortduren bezig met het anderen naar de zin maken. Excuseert zich snel en
vaak.
De mascotte/de clown: is gespannen, overactief, angstig. Probeert spanning van
explosieve situaties af te halen door iets grappigs of ontwapenend te doen. De clown van het
gezin. Probeert spanning te verminderen door afleiding en humor.
KOAP: kinderen van ouders met alcohol problemen.
Piep zei de Muis programma: een programma dat bestaat uit een interventie voor kinderen
van 4 tot 8 jaar en hun ouders met psychosociale, psychische en verslavingsproblemen.
AA-groepen: anonieme alcoholisten, m.b.v. een twaalfstappenplan komen zij van hun
drankprobleem af.
Al-Anon-familiegroepen: specifiek gericht op partners van probleemdrinkers. Wordt ook
gewerkt met een 12 stappenplan.
KOPP: kinderen van ouders met psychische problemen.
KVO: kinderen van verslaafde ouders.
Casemanagment: een vorm van hulp waarbij een hulpverlener de zorg rondom het kind
organiseert en in de gaten houdt dat de juiste hulp op het juiste tijdstip beschikbaar is.
Drankjewel.nl: een door het Trimbos-instituut ontwikkelde en gratis toegankelijke website
voor kinderen van ouders met alcoholproblemen.
Survivalkid.nl een besloten webinterventie voor kinderen van ouders met psychische of
alcoholproblemen en is ontwikkeld door het GGZ.
Hoofdstuk 12: Drugsverslaafde ouders
Co-afhankelijkheid: alle aandacht en energie gaat uit naar de verslaafde ouder en dat de
overige gezinsleden hun leven ordenen naar zijn/haar ritme en eisen.
Parentificatie: één of meer kinderen nemen de ouderlijke gezinstaken over.
Neonataal Abstinentie Syndroom (NAS): een geheel van ontwenningsverschijnselen bij de
pasgeborene zoals een versnelde ademhaling, diarree, stuiptrekkingen, koorts, beven,
braken of een onrustig slaappatroon.
Resilience: veerkracht opgedeeld in zevenvormen: inzicht in de verslaving van de ouders,
onafhankelijkheid tegen over het gezin, intieme en bevredigende relaties, initiatief nemen,
creativiteit, humor en moraliteit.
Aanklampende behandeling: regelmatige hulpverleningscontacten ook al neemt de cliënt
hiertoe niet zelf het initiatief.
Substitutiebehandeling: behandeling met bijvoorbeeld methadon om de verslaving te
stabiliseren.
Hoofdstuk 11: Alcohol verslaafde ouders
Co-afhankelijkheid: familieleden gaan dezelfde gedragingen vertonen als de ouder die
afhankelijk is van de alcohol. Ze ontkennen de problemen van de probleemdrinker.
De held: Rolpatroon dat vaak het oudste kind aanneemt. Probeert het gezin draaiende te
houden en verantwoordelijkheden neemt over wat ouder laten liggen (parentificatie). Doet
het goed op school, veroorzaakt geen problemen.
De aanpasser: negeert problemen in de omgeving. Zit veel op zijn eigen kamer, voel zich
vaak eenzaam en onbelangrijk. Is verlegen, rustig en trekt zich graag terug.
Het zwarte schaap: De herrieschopper, het kind met gedragsproblemen, begint als puber
vroeg met alcohol en drugs, komt snel in aanraking met politie. Vaak het tweede kind in het
gezin. Voelt zich gekwetst, in de steek gelaten. Leidt aandacht af van de problemen en het
alcoholisme in het gezin.
De hulpverlener: Wil vooral de problemen in het gezin oplossen. Is zeer gevoelig voor wat
er op het interpersoonlijke vlak gebeurt. Voert gesprekken over moeilijke situaties en
gevoelens van andere. Goed in oplossen van conflicten. Populair op school. Maakt niet snel
vijanden. Is voortduren bezig met het anderen naar de zin maken. Excuseert zich snel en
vaak.
De mascotte/de clown: is gespannen, overactief, angstig. Probeert spanning van
explosieve situaties af te halen door iets grappigs of ontwapenend te doen. De clown van het
gezin. Probeert spanning te verminderen door afleiding en humor.
KOAP: kinderen van ouders met alcohol problemen.
Piep zei de Muis programma: een programma dat bestaat uit een interventie voor kinderen
van 4 tot 8 jaar en hun ouders met psychosociale, psychische en verslavingsproblemen.
AA-groepen: anonieme alcoholisten, m.b.v. een twaalfstappenplan komen zij van hun
drankprobleem af.
Al-Anon-familiegroepen: specifiek gericht op partners van probleemdrinkers. Wordt ook
gewerkt met een 12 stappenplan.
KOPP: kinderen van ouders met psychische problemen.
KVO: kinderen van verslaafde ouders.
Casemanagment: een vorm van hulp waarbij een hulpverlener de zorg rondom het kind
organiseert en in de gaten houdt dat de juiste hulp op het juiste tijdstip beschikbaar is.
Drankjewel.nl: een door het Trimbos-instituut ontwikkelde en gratis toegankelijke website
voor kinderen van ouders met alcoholproblemen.
Survivalkid.nl een besloten webinterventie voor kinderen van ouders met psychische of
alcoholproblemen en is ontwikkeld door het GGZ.
Hoofdstuk 12: Drugsverslaafde ouders
Co-afhankelijkheid: alle aandacht en energie gaat uit naar de verslaafde ouder en dat de
overige gezinsleden hun leven ordenen naar zijn/haar ritme en eisen.
Parentificatie: één of meer kinderen nemen de ouderlijke gezinstaken over.
Neonataal Abstinentie Syndroom (NAS): een geheel van ontwenningsverschijnselen bij de
pasgeborene zoals een versnelde ademhaling, diarree, stuiptrekkingen, koorts, beven,
braken of een onrustig slaappatroon.
Resilience: veerkracht opgedeeld in zevenvormen: inzicht in de verslaving van de ouders,
onafhankelijkheid tegen over het gezin, intieme en bevredigende relaties, initiatief nemen,
creativiteit, humor en moraliteit.
Aanklampende behandeling: regelmatige hulpverleningscontacten ook al neemt de cliënt
hiertoe niet zelf het initiatief.
Substitutiebehandeling: behandeling met bijvoorbeeld methadon om de verslaving te
stabiliseren.
