HC1 Basisconcepten
Productie en opslag van energie
Metabolisme of stofwisseling, het geheel van anabole en katabole reacties.
Anabolisme (opbouwend): energie kostend
Katabolisme (afbrekend): energie leverend
Basisconcepten metabolisme
Hoofdbestanddelen voedsel:
Eiwitten
Lipiden
Koolhydraten
Uit voedselmoleculen maken wij kleinere moleculen/substraten waar we energie uit
kunnen maken.
Het verteren bestaat uit drie stappen.
1. Polymere moleculen omzetten tot kleinere moleculen: monomere moleculen
(aminozuren, glycerol, vetzuren en monosacchariden).
2. In de cel worden deze moleculen omgezet tot acetyl-CoA, er wordt een kleine
hoeveelheid ATP gemaakt. Snel maar niet efficiënt ATP maken.
3. Acetyl-coA in matrix van mito’s kan verbrand worden tot water en CO2 en een
heel veel ATP.
ATP (Adenine TriFosfaat) kan gebruikt worden voor:
Beweging
Transport (moleculen over membraan)
Biosynthese
Wij krijgen ATP uit verbranding voedselstoffen, we zijn daarom heterotroof.
, ATP bestaat uit drie fosfaatgroepen. De laatste fosfaatgroep heeft een tweewaardig
negatieve lading, de anderen eenvoudig negatieve lading.
Adenosine kan je drie keer fosforyleren tot ATP. Dit kan worden omgezet tot ADP.
Soms wordt het irreversibele omgezet tot AMP en PPi (pyrofosfaat) twee beide zijn
anorganische moleculen.
Deze kunnen in elkaar omgezet worden: AMP+ATP ↔ ADP. De energie van 2 ATP’s
gaat verloren in deze ene stap.
1 GTP (guanosine trifosfaat) kan zijn derde fosfaat afgeven aan ADP en dan
wordt ATP gemaakt. Rol in signaaltransductie
CTP (cytidinetrifosfaat) doet hetzelfde. Rol in vetzuurmechanisme
UPT (uridinetrifosfaat) kan ook uitgewisseld worden, dan krijg je 1 UDP en 1
ATP. Rol in koolhydraat metabolisme.
De hoeveelheid ATP in de cel is heel weinig. Elk ATP molecuul is verbruikt binnen
min na vorming. Omzetsnelheid/turnover ATP is zeer groot.
Energetisch ongunstige aan energetisch gunstige reacties koppelen. Vaak koppeling
aan hydrolyse van ATP.
Een aantal gefosforyleerde moleculen die energie vertegenwoordigen door de
fosfaatverbinding. Deze energetische koppeling maakt verder metabolisme mogelijk.