Samenvatting inleiding opvoedingsondersteuning
Opvoeden
- = Iedere invloed die mensen, onbedoeld of bedoeld, uitoefenen op
de ontwikkeling en het functioneren van het kind.
- Een stap-voor-stap proces waarin steeds meer mogelijkheden van een kind
zich ontplooien.
- Onrijpheid: niet voor zichzelf kunnen zorgen (baby)
- Er is een aanzienlijke investering nodig om kinderen voor te bereiden op
een zelfstandig bestaan.
- Opvoeden is een proces dat zelfregulatief is (vanzelf gaat).
Kenmerken opvoedproces:
- Coregulatie (samen beheersen) : wederzijdse interactie. Opvoeder
kind
- Adaptatie : onderdeel van grotere sociale systemen gedrag wordt
aangepast aan omgeving.
- Opvoedsituatie is veilig als ouders sensitief (gevoelig zijn voor signalen
van kinderen) en responsief (adequaat) reageren.
Ouders:
- Vragen steun aan familie en vrienden
- Hun behoeften zijn: informatie & advies, praktische & emotionele steun.
- Vaak ervaren ouders een gat tussen wat zij wensen aan steun en wat zij
echt kunnen krijgen aan steun.
Ontwikkelingen in de samenleving die het proces van opvoeden
beïnvloeden, waardoor opvoeden anders is dan vroeger:
1. De ouders van de 21e eeuw kiezen bewuster voor kinderen. Ze hebben
hoge verwachtingen van hun kinderen en zichzelf en voeden heel bewust
op.
2. Het traditionele aanbod van opvoedingsondersteuning en hulpverlening
vertoont lacunes geen afstemming tussen de vraag van de ouders en
het aanbod van instellingen. Hulp is voor ouders onoverzichtelijk en weinig
toegankelijk.
3. Hulpverlening signaleert dat een toenemend aantal jeugdigen in de
problemen raakt. Samenleving vraagt veel van ze. D.m.v. activiteiten op
het gebied van opvoedingsondersteuning hoopt de overheid zwaardere
problemen te voorkomen.
, Opvoedingsondersteuning
- = het ondersteunen van alle opvoeders (breed)
- = het ondersteunen van ouders (smal)
- = een verzamelnaam voor preventieve interventies en activiteiten die tot
doel hebben de opvoedingscompetenties van ouders te vergroten en
de opvoedingssituatie te verbeteren.
- Doel opvoedingsondersteuning: beoogt de ontwikkeling en het
functioneren van kinderen te bevorderen door ouders vroegtijdig te helpen
en te ondersteunen om escalatie van problemen te voorkomen.
- Participatoire visie doel: opvoeders helpen bij het laten opgroeien van
kinderen tot burgers die meedoen aan de samenleving
- Belangrijkste beleidsdoel opvoedingsondersteuning: preventie
het voorkomen van (zwaardere) problemen.
Nederlandse gezinsraad:
- Overheden moeten jeugdbeleid en gezinsbeleid inzetten om een
bijdrage te leveren aan 3 maatschappelijke kwesties: 1. Het krijgen van
kinderen 2. Het participeren in de samenleving 3. Het opvoeden van een
nieuwe generatie.
Dilemma ‘samen opvoeden’ (overheid & ouders):
- Overheid moet de opvoeding actief ondersteunen, maar
- Overheid moet er ook voor waken dat ouders eigen keuzes kunnen
maken zodat de opvoeding een privéaangelegenheid kan blijven.
- Overheid moet voorwaarden scheppen die ouders in staat stellen hun
zorgtaken zo goed mogelijk uit te oefenen.
Opvoedingsondersteuning in beleid:
1. Verdrag van de rechten van het kind (1995)
2. Minister van Jeugd en Gezin (2007-2010)
3. Centra voor Jeugd en Gezin (2007-2011)
4. Groeiend besef bij overheid dat de omgeving rondom gezin belangrijk is
5. Opvoedingsondersteuning valt onder gemeentelijke verantwoordelijkheid
(2014)
Opvoeden
- = Iedere invloed die mensen, onbedoeld of bedoeld, uitoefenen op
de ontwikkeling en het functioneren van het kind.
- Een stap-voor-stap proces waarin steeds meer mogelijkheden van een kind
zich ontplooien.
- Onrijpheid: niet voor zichzelf kunnen zorgen (baby)
- Er is een aanzienlijke investering nodig om kinderen voor te bereiden op
een zelfstandig bestaan.
- Opvoeden is een proces dat zelfregulatief is (vanzelf gaat).
Kenmerken opvoedproces:
- Coregulatie (samen beheersen) : wederzijdse interactie. Opvoeder
kind
- Adaptatie : onderdeel van grotere sociale systemen gedrag wordt
aangepast aan omgeving.
- Opvoedsituatie is veilig als ouders sensitief (gevoelig zijn voor signalen
van kinderen) en responsief (adequaat) reageren.
Ouders:
- Vragen steun aan familie en vrienden
- Hun behoeften zijn: informatie & advies, praktische & emotionele steun.
- Vaak ervaren ouders een gat tussen wat zij wensen aan steun en wat zij
echt kunnen krijgen aan steun.
Ontwikkelingen in de samenleving die het proces van opvoeden
beïnvloeden, waardoor opvoeden anders is dan vroeger:
1. De ouders van de 21e eeuw kiezen bewuster voor kinderen. Ze hebben
hoge verwachtingen van hun kinderen en zichzelf en voeden heel bewust
op.
2. Het traditionele aanbod van opvoedingsondersteuning en hulpverlening
vertoont lacunes geen afstemming tussen de vraag van de ouders en
het aanbod van instellingen. Hulp is voor ouders onoverzichtelijk en weinig
toegankelijk.
3. Hulpverlening signaleert dat een toenemend aantal jeugdigen in de
problemen raakt. Samenleving vraagt veel van ze. D.m.v. activiteiten op
het gebied van opvoedingsondersteuning hoopt de overheid zwaardere
problemen te voorkomen.
, Opvoedingsondersteuning
- = het ondersteunen van alle opvoeders (breed)
- = het ondersteunen van ouders (smal)
- = een verzamelnaam voor preventieve interventies en activiteiten die tot
doel hebben de opvoedingscompetenties van ouders te vergroten en
de opvoedingssituatie te verbeteren.
- Doel opvoedingsondersteuning: beoogt de ontwikkeling en het
functioneren van kinderen te bevorderen door ouders vroegtijdig te helpen
en te ondersteunen om escalatie van problemen te voorkomen.
- Participatoire visie doel: opvoeders helpen bij het laten opgroeien van
kinderen tot burgers die meedoen aan de samenleving
- Belangrijkste beleidsdoel opvoedingsondersteuning: preventie
het voorkomen van (zwaardere) problemen.
Nederlandse gezinsraad:
- Overheden moeten jeugdbeleid en gezinsbeleid inzetten om een
bijdrage te leveren aan 3 maatschappelijke kwesties: 1. Het krijgen van
kinderen 2. Het participeren in de samenleving 3. Het opvoeden van een
nieuwe generatie.
Dilemma ‘samen opvoeden’ (overheid & ouders):
- Overheid moet de opvoeding actief ondersteunen, maar
- Overheid moet er ook voor waken dat ouders eigen keuzes kunnen
maken zodat de opvoeding een privéaangelegenheid kan blijven.
- Overheid moet voorwaarden scheppen die ouders in staat stellen hun
zorgtaken zo goed mogelijk uit te oefenen.
Opvoedingsondersteuning in beleid:
1. Verdrag van de rechten van het kind (1995)
2. Minister van Jeugd en Gezin (2007-2010)
3. Centra voor Jeugd en Gezin (2007-2011)
4. Groeiend besef bij overheid dat de omgeving rondom gezin belangrijk is
5. Opvoedingsondersteuning valt onder gemeentelijke verantwoordelijkheid
(2014)
