Samenvatting elementaire kennis bedrijfseconomie hfst. 10 t/m 15

Samenvatting Elementaire kennis
bedrijfseconomie Hoofstuk 10
t/m 15
Hoofdstuk 10
Bedrijfsresultaat
Het bedrijfsresultaat is een plan die je van tevoren maakt om te kijken hoeveel winst je in
een komende periode kan verwachten.

Voorbeeld:




Voorcalculatie
Het vaststellen van het ‘te verwachten bedrijfsresultaat’ doe je met een voorcalculatie. Dit is
dus een begroting van de verwachte winst aan het begin van een periode.

Nacalculatie
Aan het eind van de periode kijkt je of het plan is uitgekomen. Je vergelijkt dan de werkelijke
winst met de verwachte winst.

Transactieresultaat
Het transactieresultaat is de opbrengst van de verkopen min de kostprijs van die verkopen.

Transactieresultaat vaststellen
Manier 1
afzet x verkoopprijs = opbrengst van de verkopen
afzet x commerciële kostprijs = kostprijs van de verkopen
Transactieresultaat = opbrengst van de verkopen – kostprijs van de verkopen




Manier 2
Wat is de winst van één product?
Als je dat weet, dan bereken je de het transactieresultaat als volgt:
De afzet × de winst per product = transactieresultaat

Fabricagekostprijs
De fabricagekostprijs bestaat uit de variabele en constante kosten.
De formule van de fabricage kostprijs is C/N + V/W

Commerciële kostprijs

1

,De commerciële kostprijs, is de fabricagekostprijs (variabele + constant) verhoogd met de
verkoopkosten.



Normale productie
Productie waarmee de onderneming de constante kosten wil terugverdienen.

Bezettingsresultaat
De bezettingsresultaat is een winst of verlies op de constante kosten doordat de werkelijke
productie of afzet afwijkt van de normale productie of afzet.
Bij het berekenen van het bezettingsresultaat vraag je je eigenlijk af:
‘Heb ik alle constante kosten wel terugverdiend?’

Voor het bezettingsresultaat van de fabricageafdeling moet je het volgende weten:
- normale productie -> N
- constante fabricagekosten -> C
- verwachte productie -> W

Let op! Variabele kosten doen hier niet mee

Bezettingsresultaat positief of negatief
Als W > N, is het bezettingsresultaat positief  overbezettingswinst
Als W < N, is het bezettingsresultaat negatief  onderbezettingsverlies

Bedrijfsresultaat van fabricage en verkoop
Als de productie en afzet niet gelijk zijn aan elkaar, ontstaan er verschillende
bezettingsresultaten. Je moet dan de constante kosten splitsen in constante kosten van de
fabricageafdeling en de constante kosten van de verkoopafdeling.




Incidentele order
Soms krijgt een onderneming de kans om producten te verkopen op een markt waar ze
eigenlijk nooit zaken doet. Je spreekt dan van een incidentele order.
De minimale prijs voor een incidentele order is de som van de variabele kosten plus de extra
kosten die je moet maken voor deze eenmalige order.




2

, Hoofdstuk 11
Opbrengsten en kostenkant
Aan de opbrengstenkant heb je te maken met de afzet en de verkoopprijs en aan de
kostenkant met de variabele en de constante kosten.

Standaardkostprijs
De verwachte winst bereken je op basis van een standaardkostprijs. Deze standaardkostprijs,
de toegestane kosten van een product of dienst, kan op veel manieren afwijken van de
werkelijkheid.

In de standaardkostprijs zijn de grondstoffen, hulpstoffen en arbeid opgenomen op basis van:
- standaardhoeveelheden
- standaardprijzen

Standaardhoeveelheid
Toegestane hoeveelheid die je gebruikt om de standaardkosten vast te stellen.

Standaardprijs
Prijs die je gebruikt om de standaardkosten vast te stellen.

Standaardhoeveelheid × standaardprijs = standaardkostprijs grondstoffen
Standaardhoeveelheid × standaardprijs = standaard arbeidskosten

Calculatieverschil
Het calculatieverschil is een verschil tussen de werkelijke kosten en de standaardkosten.
Dit calculatieverschil kan zijn ontstaan door twee factoren:
- verschillen in hoeveelheden;
- verschillen in prijzen.
Werkelijke productie × standaardhoeveelheid × standaardprijs

Hoeveelheidsverschil
Het hoeveelheidsverschil is het verschil tussen de standaardhoeveelheid en de werkelijke
hoeveelheid. Wij noemen dit het efficiencyverschil.

Prijsverschil
Het prijsverschil is het verschil tussen de standaardprijs en de werkelijke prijs, dit heet het
prijsverschil. Het kan gaan om grondstoffen, arbeid, machine-uren en energieverbruik.

Calculatieverschil -> SH × SP – WH × WP
Efficiencyverschil -> SH × SP – WH × SP of (SH – WH) × SP
Prijsverschil -> WH × SP – WH × WP of (SP – WP) × WH
Standaardkosten -> SH × SP
Werkelijke kosten -> WH × WP

SH = standaardhoeveelheid
SP = standaardprijs
WH = werkelijke hoeveelheid
3