Biologie - h5a
Hoofdstuk 1
1.1 Communicatie
Gedrag: Alles wat een mens of dier doet
Gedrag wordt bepaald door: -uitwendige prikkels (geluiden, geur, beweging)
- inwendige prikkels (Hormonen, honger, dorst)
Gedrag heeft ook sociale functies. Met je leeftijd verandert je gedrag.
Ieder mens en dier heeft een persoonlijke ruimte.
Ritueel gedrag: Gedrag dat bedoeld is om spanningen te verminderen of
voorkomen. Dat gedrag bestaat uit handelingen in een bepaald volgorde.
- Handelingen die elkaar altijd in vaste volgorde opvolgen
- Gericht op soortgenoten
- Verlagen op de kans op agressie
Signalen: Prikkels die informatie bevatten voor soortgenoten→zorgen voor
communicatie
- Vorm
- Kleur
- Zang
- Geur
- Uitwerpselen
Elk diersoort heeft een eigen taal. Deze taal bestaat uit prikkels waarmee dieren het
gedrag van soortgenoten willen beïnvloeden: Signalen
Signalen zijn prikkels die informatie bevatten voor soortgenoten.
Rangorde: Geeft de plaats aan in een groep, roedel.
.
Territorium: Een gebied waarin een dier heer en meester is. In zo’n gebied leeft het
dier, zoekt voedsel of brengt er zijn jongen groot. Dieren gebruiken allerlei signalen
om hun territorium te verdedigen. Dat kunnen zichtbare signalen zijn zoals:
- Geluidssignalen
- Geursignalen
bronstige vrouwtjes. →vrouwtjes die hun vruchtbare periode zijn.
Baltsgedrag, ritueel gedrag ter voorbereiding van een paring.
Dreiggedrag: Een agressieve houding waarmee ze aangeven dat ze de baas zijn.
Dreiggedrag is bedoeld om een gevecht te voorkomen.
Mensen doen dit ook, ze baken hun territorium af met bijvoorbeeld een hek en
dreiggedrag vertonen we ook wel eens.
Territoriumgedrag: Het gedrag waarmee een dier laat zien, dat het binnen een
bepaald gebied geen indringers duldt.
, Biologie - h5a
1.2 Prikkels
Prikkel: Een verandering in de omgeving of vanuit het eigen lichaam die door
receptoren kan worden opgevangen.
Respons: Na verwerking van de prikkel in het centraal zenuwstelsel kan een reactie
optreden zoals een bepaald gedrag. Reactie op een prikkel.
Feromonen: zowel bij zowel mensen als dieren de seksuele aantrekkingskracht te
bevorderen. Ze werken specifiek in op het onderbewustzijn van de mens, en werken
(seksueel) aantrekkend en stimulerend.
Zintuigen vangen deze prikkel op en de hersenen sturen het gedrag van de
werkster, zodat zij haar weg terug steeds kan vinden.
Uitwendige prikkel: Een prikkel uit de omgeving zoals geluid, kou, zoutgehalte,
gedrag van soortgenoot etc
Inwendige prikkel: Een prikkel die in het eigen lichaam gebeurt. Inwendige prikkels
ontstaan wanneer de inwendige toestand van het lichaam verandert. Honger, dorst,
hormonen
Sleutelprikkel: Prikkel die altijd hetzelfde soort gedrag oproept. Bijv, rode vlek op
snavel bij de meeuw - een jonge meeuw pikt erna en krijgt etc.
Supernormale prikkel: Sterk overdreven sleutelprikkel, is effectiever bij het
veroorzaken van bepaald gedrag dan de normale sleutelprikkel
Bij bijv. poppen en knuffeldieren worden deze sleutelprikkels versterkt. Ze werken
dan als supernormale prikkels.
Motivatie: De bereidheid om een bepaald gedrag te vertonen (zin hebben in)
Ontstaat door inwendige en uitwendige prikkels.
Drempelwaarde: De sterkte van een prikkel die minstens nodig is om een bepaald
gedrag te veroorzaken. Wanneer de motivatie te laag is, zal de prikkel veel sterker
moeten zijn om een bepaald gedrag te veroorzaken.
Oorsprong van gedrag:
Aangeboren gedrag: Ze doen allemaal hetzelfde zonder dat er een vorm van leren
aan te pas komt.
Aangeleerd gedrag: Gedrag dat je aangeleerd is. - Politiepaarden wennen aan de
herrie van vuurwerk. Hierdoor schrikken ze na verloop van tijd niet meer van de
knallen.
Functies van gedrag:
-vergroting van de overlevingskans voor het individu
-vergroten van de overlevingskans van de soort, door een grotere kans op
voortplanten.
Hoofdstuk 1
1.1 Communicatie
Gedrag: Alles wat een mens of dier doet
Gedrag wordt bepaald door: -uitwendige prikkels (geluiden, geur, beweging)
- inwendige prikkels (Hormonen, honger, dorst)
Gedrag heeft ook sociale functies. Met je leeftijd verandert je gedrag.
Ieder mens en dier heeft een persoonlijke ruimte.
Ritueel gedrag: Gedrag dat bedoeld is om spanningen te verminderen of
voorkomen. Dat gedrag bestaat uit handelingen in een bepaald volgorde.
- Handelingen die elkaar altijd in vaste volgorde opvolgen
- Gericht op soortgenoten
- Verlagen op de kans op agressie
Signalen: Prikkels die informatie bevatten voor soortgenoten→zorgen voor
communicatie
- Vorm
- Kleur
- Zang
- Geur
- Uitwerpselen
Elk diersoort heeft een eigen taal. Deze taal bestaat uit prikkels waarmee dieren het
gedrag van soortgenoten willen beïnvloeden: Signalen
Signalen zijn prikkels die informatie bevatten voor soortgenoten.
Rangorde: Geeft de plaats aan in een groep, roedel.
.
Territorium: Een gebied waarin een dier heer en meester is. In zo’n gebied leeft het
dier, zoekt voedsel of brengt er zijn jongen groot. Dieren gebruiken allerlei signalen
om hun territorium te verdedigen. Dat kunnen zichtbare signalen zijn zoals:
- Geluidssignalen
- Geursignalen
bronstige vrouwtjes. →vrouwtjes die hun vruchtbare periode zijn.
Baltsgedrag, ritueel gedrag ter voorbereiding van een paring.
Dreiggedrag: Een agressieve houding waarmee ze aangeven dat ze de baas zijn.
Dreiggedrag is bedoeld om een gevecht te voorkomen.
Mensen doen dit ook, ze baken hun territorium af met bijvoorbeeld een hek en
dreiggedrag vertonen we ook wel eens.
Territoriumgedrag: Het gedrag waarmee een dier laat zien, dat het binnen een
bepaald gebied geen indringers duldt.
, Biologie - h5a
1.2 Prikkels
Prikkel: Een verandering in de omgeving of vanuit het eigen lichaam die door
receptoren kan worden opgevangen.
Respons: Na verwerking van de prikkel in het centraal zenuwstelsel kan een reactie
optreden zoals een bepaald gedrag. Reactie op een prikkel.
Feromonen: zowel bij zowel mensen als dieren de seksuele aantrekkingskracht te
bevorderen. Ze werken specifiek in op het onderbewustzijn van de mens, en werken
(seksueel) aantrekkend en stimulerend.
Zintuigen vangen deze prikkel op en de hersenen sturen het gedrag van de
werkster, zodat zij haar weg terug steeds kan vinden.
Uitwendige prikkel: Een prikkel uit de omgeving zoals geluid, kou, zoutgehalte,
gedrag van soortgenoot etc
Inwendige prikkel: Een prikkel die in het eigen lichaam gebeurt. Inwendige prikkels
ontstaan wanneer de inwendige toestand van het lichaam verandert. Honger, dorst,
hormonen
Sleutelprikkel: Prikkel die altijd hetzelfde soort gedrag oproept. Bijv, rode vlek op
snavel bij de meeuw - een jonge meeuw pikt erna en krijgt etc.
Supernormale prikkel: Sterk overdreven sleutelprikkel, is effectiever bij het
veroorzaken van bepaald gedrag dan de normale sleutelprikkel
Bij bijv. poppen en knuffeldieren worden deze sleutelprikkels versterkt. Ze werken
dan als supernormale prikkels.
Motivatie: De bereidheid om een bepaald gedrag te vertonen (zin hebben in)
Ontstaat door inwendige en uitwendige prikkels.
Drempelwaarde: De sterkte van een prikkel die minstens nodig is om een bepaald
gedrag te veroorzaken. Wanneer de motivatie te laag is, zal de prikkel veel sterker
moeten zijn om een bepaald gedrag te veroorzaken.
Oorsprong van gedrag:
Aangeboren gedrag: Ze doen allemaal hetzelfde zonder dat er een vorm van leren
aan te pas komt.
Aangeleerd gedrag: Gedrag dat je aangeleerd is. - Politiepaarden wennen aan de
herrie van vuurwerk. Hierdoor schrikken ze na verloop van tijd niet meer van de
knallen.
Functies van gedrag:
-vergroting van de overlevingskans voor het individu
-vergroten van de overlevingskans van de soort, door een grotere kans op
voortplanten.
