Recht samenvatting blok 3
Week 1
Arbeidsomstandigheden
De werkgever is verantwoordelijk voor het welzijn van de werknemer. Dit kan van twee kanten
worden bekeken. De overheid heeft doelvoorschriften vastgesteld. Een doelvoorschrift is een
wettelijke bepaling die het te bereiken beschermingsniveau van werknemers bij het werken
aangeeft. Naast doelvoorschriften zijn er ook middelvoorschriften: de wet geeft aan met welke
middelen het vast gestelde doel uit het doelvoorschrift moet worden bereikt. Belangrijk is art 3
Arbowet. Hierin staat de zorgplicht deze bestaat in ieder geval uit het maken van een risico-
inventarisatie en evaluatie (art 5 Arbowet). In art 4 t/m 11 Arbowet staan nog meer
beleidsvoorschriften. Art 4 verplicht de werkgever de arbeidsplaats aan te passen aan de werknemer
met een structurele functionele beperking, deze plicht vloeit ook voort uit art 7:658a BW.
Belangrijke regelingen
- Art 14 en 14a Arbowet voor de advisering bij de begeleiding van zieke werknemers dient
de werkgever de arbodienst/een deskundige in te schakelen.
- Art 9 Arbowet de bedrijfsarts moet beroepsziekten melden aan het Nederlands Centrum
voor Beroepsziekten
- Art 12 Arbowet de werkgever voert overleg met de OR/PVT over het arbobeleid
Wet educatie en beroepsonderwijs
De ketenregeling van art 7:668a BW is niet van toepassing op werknemers die een
arbeidsovereenkomst hebben gesloten in het kader van een beroepsbegeleidende leerweg op grond
van de Wet educatie en beroepsonderwijs. Zie art 7:668a lid 10 BW.
Stage lopen
Op het gebied van stagelopen, wordt er een stageovereenkomst gesloten. Als de verrichte
werkzaamheden vooral gericht zijn op scholing en vorming, dan spreek je niet over een
arbeidsovereenkomst in de zin van art 7:610 BW. In veel stageovereenkomsten ontbreekt het
element loon, al is er soms sprake van een kleine vergoeding. In geval van beloning die deze
vergoeding te boven gaat, kunnen er problemen ontstaan. Dan kan het dat dit als
arbeidsovereenkomst wordt gekwalificeerd. Daarom is het handig in een stageovereenkomst een
einddatum te noemen. Mocht het dan een arbeidsovereenkomst zijn, eindigt deze in ieder geval wel.
Arbeidstijden
De ATW bevat regels met betrekking tot maximale arbeidstijden, minimumrusttijden en pauzes,
nacht en zondagsarbeid. In de ATW is kinderarbeid in principe verboden. Zie art 1:2 en 3:2 ATW. De
ATW geeft aan van welke onderdelen de werkgever door middel van cao kan afwijken. Afwijken van
de ATW door een individuele overeenkomst of instemming is niet mogelijk, tenzij uitdrukkelijk
aangegeven in het art.
Maximale arbeidstijd voor een werknemer van achttien of ouder (art 5:7 lid 2 ATW)
- 12 uur per dienst
- 60 per week
- Gem 55 uur per week in een periode van vier aaneengesloten weken
- Gem 48 uur per week in periode van zienstien aaneengesloten weken
, Maximale arbeidstijden voor 16 en 17 jaar (art 5:7 lid 1 ATW)
- 9 uur dienst
- 45 uur per week
- Gem 40 uur per week in een periode van vier aaneengesloten weken
Kinderen en jeugdige werknemers hebben andere regelingen (art 3:1 t/m 3:5 en 4:4 Nadere Regeling
Kinderarbeid).
Werken op zondag
Hoofdregel staat in art 5:6 ATW. Bij overeenstemming met OR/PVT laat onverlet dat zondagsarbeid
door de individuele werknemer in dat laatste geval pas aan de orde is als de werknemer hier heel
expliciet individueel akkoord mee is gegaan. Art 5:6 lid 2 ATW. Een werknemer die dan weigert te
werken hoeft niet bang te zijn om ontslagen te worden: er is in dit geval een opzegverbod in art
7:670 lid 9 BW.
Verdere interessante regelingen:
- Art 4:5 t/m 4:8 ATW regels arbeidstijden etc voor zwangere vrouwen
- Art 4:9 ATW bij gezondheidsklachten door nachtdiensten
- Art 4:1 t/m 4:2 bij arbeidspatroon rekening houden met voorkeuren
- Art 4:3 ATW werkgever verplicht arbeids- en rusttijden bij houden
- Art 5:15 lid 6 ATW een werknemer die bij meerdere werkgevers werkzaam is moet dit bij
de werkgever melden
Arbeidsduur
Op basis van art 7:655 lid 1 sub i BW is de werkgever verplicht binnen een maand na aanvang van de
werkzaamheden aan de werknemer een schriftelijke opgave te verstrekken omtrent de gebruikelijke
arbeidsduur per dag of week. Voor nul-uren contracten geld een weerlegbaar arbeidsvermoeden van
arbeidsduur. Zie art 7:610b BW.
Wettelijk recht op flexibel werken
De Wfw probeert onder andere de combinatie arbeid en zorg nog beter mogelijk te maken door
werknemers recht te geven om eenmaal per jaar (art 2 lid 3 Wfw) een verzoek in te dienen met
betrekking tot flexibel werken.
Week 2
Werkgeversaansprakelijkheid
Werkgeversaansprakelijkheid voor schade of letsel geleden door de werknemer is geregeld in art
7:658 BW:
- Lid 1: zorgplicht werkgever: onderzoeksplicht (doen van een R I & E), instructieplicht
(aanwijzingen een maatregelen nemen) en toezicht houden.
- Lid 2: aansprakelijkheid werkgever: schade (welke schade), tijdens de werkzaamheden
(tijdens of gevolg van werkzaamheden), causaal verband tussen schade en werk. Tussen
conclusie: werkgever aansprakelijk. De bewijslast is omgekeerd, dus schade hoeft niet
bewezen te worden door werknemer. Er staan wel 3 escapes in lid 1 voor de werkgever.
- Lid 3: afwijken ten nadele van de werknemer is niet toegestaan
- Lid 4: aansprakelijkheid werkgever voor andere personen dan de werknemer.
Je begint hier met kijken bij lid 2 waarna je terug komt bij lid 1 voor de eerste escape. In lid 2 staat
escape 2. Hier moet het gaan om opzet gericht op het veroorzaken van schade, bewuste
Week 1
Arbeidsomstandigheden
De werkgever is verantwoordelijk voor het welzijn van de werknemer. Dit kan van twee kanten
worden bekeken. De overheid heeft doelvoorschriften vastgesteld. Een doelvoorschrift is een
wettelijke bepaling die het te bereiken beschermingsniveau van werknemers bij het werken
aangeeft. Naast doelvoorschriften zijn er ook middelvoorschriften: de wet geeft aan met welke
middelen het vast gestelde doel uit het doelvoorschrift moet worden bereikt. Belangrijk is art 3
Arbowet. Hierin staat de zorgplicht deze bestaat in ieder geval uit het maken van een risico-
inventarisatie en evaluatie (art 5 Arbowet). In art 4 t/m 11 Arbowet staan nog meer
beleidsvoorschriften. Art 4 verplicht de werkgever de arbeidsplaats aan te passen aan de werknemer
met een structurele functionele beperking, deze plicht vloeit ook voort uit art 7:658a BW.
Belangrijke regelingen
- Art 14 en 14a Arbowet voor de advisering bij de begeleiding van zieke werknemers dient
de werkgever de arbodienst/een deskundige in te schakelen.
- Art 9 Arbowet de bedrijfsarts moet beroepsziekten melden aan het Nederlands Centrum
voor Beroepsziekten
- Art 12 Arbowet de werkgever voert overleg met de OR/PVT over het arbobeleid
Wet educatie en beroepsonderwijs
De ketenregeling van art 7:668a BW is niet van toepassing op werknemers die een
arbeidsovereenkomst hebben gesloten in het kader van een beroepsbegeleidende leerweg op grond
van de Wet educatie en beroepsonderwijs. Zie art 7:668a lid 10 BW.
Stage lopen
Op het gebied van stagelopen, wordt er een stageovereenkomst gesloten. Als de verrichte
werkzaamheden vooral gericht zijn op scholing en vorming, dan spreek je niet over een
arbeidsovereenkomst in de zin van art 7:610 BW. In veel stageovereenkomsten ontbreekt het
element loon, al is er soms sprake van een kleine vergoeding. In geval van beloning die deze
vergoeding te boven gaat, kunnen er problemen ontstaan. Dan kan het dat dit als
arbeidsovereenkomst wordt gekwalificeerd. Daarom is het handig in een stageovereenkomst een
einddatum te noemen. Mocht het dan een arbeidsovereenkomst zijn, eindigt deze in ieder geval wel.
Arbeidstijden
De ATW bevat regels met betrekking tot maximale arbeidstijden, minimumrusttijden en pauzes,
nacht en zondagsarbeid. In de ATW is kinderarbeid in principe verboden. Zie art 1:2 en 3:2 ATW. De
ATW geeft aan van welke onderdelen de werkgever door middel van cao kan afwijken. Afwijken van
de ATW door een individuele overeenkomst of instemming is niet mogelijk, tenzij uitdrukkelijk
aangegeven in het art.
Maximale arbeidstijd voor een werknemer van achttien of ouder (art 5:7 lid 2 ATW)
- 12 uur per dienst
- 60 per week
- Gem 55 uur per week in een periode van vier aaneengesloten weken
- Gem 48 uur per week in periode van zienstien aaneengesloten weken
, Maximale arbeidstijden voor 16 en 17 jaar (art 5:7 lid 1 ATW)
- 9 uur dienst
- 45 uur per week
- Gem 40 uur per week in een periode van vier aaneengesloten weken
Kinderen en jeugdige werknemers hebben andere regelingen (art 3:1 t/m 3:5 en 4:4 Nadere Regeling
Kinderarbeid).
Werken op zondag
Hoofdregel staat in art 5:6 ATW. Bij overeenstemming met OR/PVT laat onverlet dat zondagsarbeid
door de individuele werknemer in dat laatste geval pas aan de orde is als de werknemer hier heel
expliciet individueel akkoord mee is gegaan. Art 5:6 lid 2 ATW. Een werknemer die dan weigert te
werken hoeft niet bang te zijn om ontslagen te worden: er is in dit geval een opzegverbod in art
7:670 lid 9 BW.
Verdere interessante regelingen:
- Art 4:5 t/m 4:8 ATW regels arbeidstijden etc voor zwangere vrouwen
- Art 4:9 ATW bij gezondheidsklachten door nachtdiensten
- Art 4:1 t/m 4:2 bij arbeidspatroon rekening houden met voorkeuren
- Art 4:3 ATW werkgever verplicht arbeids- en rusttijden bij houden
- Art 5:15 lid 6 ATW een werknemer die bij meerdere werkgevers werkzaam is moet dit bij
de werkgever melden
Arbeidsduur
Op basis van art 7:655 lid 1 sub i BW is de werkgever verplicht binnen een maand na aanvang van de
werkzaamheden aan de werknemer een schriftelijke opgave te verstrekken omtrent de gebruikelijke
arbeidsduur per dag of week. Voor nul-uren contracten geld een weerlegbaar arbeidsvermoeden van
arbeidsduur. Zie art 7:610b BW.
Wettelijk recht op flexibel werken
De Wfw probeert onder andere de combinatie arbeid en zorg nog beter mogelijk te maken door
werknemers recht te geven om eenmaal per jaar (art 2 lid 3 Wfw) een verzoek in te dienen met
betrekking tot flexibel werken.
Week 2
Werkgeversaansprakelijkheid
Werkgeversaansprakelijkheid voor schade of letsel geleden door de werknemer is geregeld in art
7:658 BW:
- Lid 1: zorgplicht werkgever: onderzoeksplicht (doen van een R I & E), instructieplicht
(aanwijzingen een maatregelen nemen) en toezicht houden.
- Lid 2: aansprakelijkheid werkgever: schade (welke schade), tijdens de werkzaamheden
(tijdens of gevolg van werkzaamheden), causaal verband tussen schade en werk. Tussen
conclusie: werkgever aansprakelijk. De bewijslast is omgekeerd, dus schade hoeft niet
bewezen te worden door werknemer. Er staan wel 3 escapes in lid 1 voor de werkgever.
- Lid 3: afwijken ten nadele van de werknemer is niet toegestaan
- Lid 4: aansprakelijkheid werkgever voor andere personen dan de werknemer.
Je begint hier met kijken bij lid 2 waarna je terug komt bij lid 1 voor de eerste escape. In lid 2 staat
escape 2. Hier moet het gaan om opzet gericht op het veroorzaken van schade, bewuste
