Verklaring begin en eindtijd
- 1948: wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog vanaf 1948 ontving Nederland
Marshallhulp versnelling wederopbouw. Vanaf 1950 groeit de industrie.
- 2008: In 2008 ontstond er een bankencrisis in Amerika uit. Hieruit kwam een
wereldwijde economische crisis voort. Nederlanders kregen minder vertrouwen in de
overheid, de rechtsstaat en elkaar.
Maatschappelijke verhoudingen Nederland (1948-1978)
Politieke veranderingen na 1945
- Nederland kiest ervoor om haar neutraliteitspolitiek te laten gaan.
- Ondanks neutrale status werden we in 1940 aangevallen door DU
- Door de Koude oorlog moesten we kiezen tussen de VS en SU, we kozen voor de
VS vanwege de Marshallhulp
- Hierdoor ook een begin van Europese samenwerking hierdoor grote stijging
welvaart, meer kans op Europese vrede en staat men sterker tegen de dreiging van
de SU.
Nederland speelt actieve rol in wereldpolitiek
- Toetreding tot Navo vanaf 1949
- Toetreding tot EGKS vanaf 1951 ( NL, BE, LUX, ITA, FR en WEst-DU)
- Kolen en staal zijn onmisbaar voor wederopbouw, daarnaast is het fijn als de
Europese landen elkaar vertrouwen.
- Er werd ook een Hoge Autoriteit in het leven geroepen, die werd supranationaal
- Landen bepaalden dus niet zelf hoeveel kolen en staal ze produceren dat deed deze
Autoriteit
- Nationale belangen worden ondergeschikt aan Europese belangen.
Van EGKS naar EEG naar EU
- 1951: Oprichting EGKS
- 1958: Omvorming EEG (er werd op meer vlakken samengewerkt dan alleen kolen en
staal, er kwam nu een Europese markt)
- Landen konden hierdoor zonder belemmeringen handel drijven binnen Europa.
- Landen van buiten Europa moeten invoerrechten betalen om hun producten te
mogen verkopen op Europese markt.
- In 1992 wordt de EU opgericht.
Politiek tussen 1946 en 1959
- Vooral kabinetten met sociaal-democratische en christelijke partijen, de zogenaamde
rooms-rode regeringen.
- Rood: de kleur van socialisme → PvdA
- Rooms: Katholiek (KVP Katholieke volkspartij)
- Deze termen zijn afkomstig van de verzuiling
- Dit is een indeling op basis van geloofsovertuiging of maatschappelijke opvatting.
De verzuiling van Nederland
, Wederopbouw
- Om ons land opnieuw op te bouwen moest er worden samengewerkt door de zuilen.
- De overheid moest een grotere rol spelen (geen liberalisme)
- Maakbare samenleving: doordat de overheid ingrijpt zou er meer economische
gelijkheid ontstaan/
- Er werd gewerkt aan de opbouw van de verzorgingsstaat.
- Sociale zekerheid moest er komen in de vorm van bestaanszekerheid →
hierdoor toename economische gelijkheid.
- Dit kon allemaal doordat de welvaart gestegen is.
Van wieg tot graf
- 1947: Noodwet ouderdomsvoorziening (ouderen zonder groot vermogen of pensioen
krijgen een uitkering)
- 1956: Algemene Ouderdomswet (AOW) iedereen boven de 65 krijgt een uitkering.
- 1963: Wet op Arbeidsongeschiktheid (WAO) als je niet kunt werken krijg je een
uitkering.