Economie Integraal Havo
Leeropdrachtenboek 2
Concept: Ruilen over de tijd
Samenvattingen, begrippenlijsten en oefenstof voor Concept: Ruilen
over de tijd (hoofdstukken 10 en 11) en de informatie uit de syllabus
Economie CE 2023 die je geacht wordt te kunnen herkennen, begrijpen
en toepassen.
,Inhoud
Hoofdstuk 10, Intertemporele ruil gezinnen..........................................................................................3
Paragraaf 1, Jong geleerd, oud gedaan..............................................................................................3
Paragraaf 2, Werken of studeren.......................................................................................................5
Paragraaf 3, Sparen, beleggen en lenen.............................................................................................6
Paragraaf 4, Huren of kopen..............................................................................................................8
Paragraaf 5, Ouderdomspensioen....................................................................................................11
Begrippenlijst....................................................................................................................................14
Hoofdstuk 11, Intertemporele ruil overheid.........................................................................................18
Paragraaf 1, Collectieve en particuliere sector.................................................................................18
Paragraaf 2, Begroting en schuld collectieve sector.........................................................................19
Paragraaf 3, Loon- en inkomstenbelasting.......................................................................................24
Paragraaf 4, BTW, accijns en autobelastingen.................................................................................26
Begrippenlijst........................................................................................................................................28
Voorbereiding op het examen..............................................................................................................31
2
,Hoofdstuk 10, Intertemporele ruil gezinnen
Paragraaf 1, Jong geleerd, oud gedaan
Iets is schaars als je er iets anders voor moet opofferen. De kosten van het
opgeofferde alternatief noemen we opportunity costs of opofferingskosten. Als je
voor een pizza € 7 moet betalen en een hamburger € 3,50, dan offer je twee
hamburgers op door één pizza te kopen.
Intertemporele ruil of ruilen over de tijd = het verplaatsen van geld (koopkracht) en
mogelijkheden naar voren of naar achteren in de tijd. Keuze op basis van:
- Risico’s : jouw afweging tussen zekerheden en onzekerheden.
- Prioriteiten : wat vind jij belangrijk, waar hecht je waarde aan?
- Kansen : zie jij (onverwachte) mogelijkheden?
Ruilen over de tijd
Sparen = uitstellen / afzien van consumptie. Je krijgt rente.
Lenen = vervroegd consumeren (geld naar voren halen). Je betaalt rente.
Rente = vergoeding voor het beschikbaar stellen van geld óf vergoeding voor het
krijgen van andermans geld. Waarom? Omdat je iets opoffert en risico loopt!
- Je bent bereid af te zien van consumptie,
- Risico van geldontwaarding (inflatie / deflatie),
3
- Risico dat lener niet terug betaalt,
- Risico dat je kansen misloopt.
Omdat je studeert heb je
weinig of geen inkomen en
geeft je meer geld uit dan
je verdient. Voor die
periode kun je een
studielening nemen. Door
--
-------------------------------------
je vervolgopleiding ga je
later immers meer
verdienen waardoor je de
studieschuld kunt
afbetalen.
Je vermogen bereken je door: de
waarde van je bezittingen – de
hoogte van je schulden. Tijdens je
studie bouw je een studieschuld
op. Na je studie ga je werken.
Omdat je consumptieve uitgaven
in het begin vaak nog hoger zijn
, dan je langzaam toenemende inkomen moet je nog extra geld lenen, waardoor de
schuld nog verder toeneemt.
4
Leeropdrachtenboek 2
Concept: Ruilen over de tijd
Samenvattingen, begrippenlijsten en oefenstof voor Concept: Ruilen
over de tijd (hoofdstukken 10 en 11) en de informatie uit de syllabus
Economie CE 2023 die je geacht wordt te kunnen herkennen, begrijpen
en toepassen.
,Inhoud
Hoofdstuk 10, Intertemporele ruil gezinnen..........................................................................................3
Paragraaf 1, Jong geleerd, oud gedaan..............................................................................................3
Paragraaf 2, Werken of studeren.......................................................................................................5
Paragraaf 3, Sparen, beleggen en lenen.............................................................................................6
Paragraaf 4, Huren of kopen..............................................................................................................8
Paragraaf 5, Ouderdomspensioen....................................................................................................11
Begrippenlijst....................................................................................................................................14
Hoofdstuk 11, Intertemporele ruil overheid.........................................................................................18
Paragraaf 1, Collectieve en particuliere sector.................................................................................18
Paragraaf 2, Begroting en schuld collectieve sector.........................................................................19
Paragraaf 3, Loon- en inkomstenbelasting.......................................................................................24
Paragraaf 4, BTW, accijns en autobelastingen.................................................................................26
Begrippenlijst........................................................................................................................................28
Voorbereiding op het examen..............................................................................................................31
2
,Hoofdstuk 10, Intertemporele ruil gezinnen
Paragraaf 1, Jong geleerd, oud gedaan
Iets is schaars als je er iets anders voor moet opofferen. De kosten van het
opgeofferde alternatief noemen we opportunity costs of opofferingskosten. Als je
voor een pizza € 7 moet betalen en een hamburger € 3,50, dan offer je twee
hamburgers op door één pizza te kopen.
Intertemporele ruil of ruilen over de tijd = het verplaatsen van geld (koopkracht) en
mogelijkheden naar voren of naar achteren in de tijd. Keuze op basis van:
- Risico’s : jouw afweging tussen zekerheden en onzekerheden.
- Prioriteiten : wat vind jij belangrijk, waar hecht je waarde aan?
- Kansen : zie jij (onverwachte) mogelijkheden?
Ruilen over de tijd
Sparen = uitstellen / afzien van consumptie. Je krijgt rente.
Lenen = vervroegd consumeren (geld naar voren halen). Je betaalt rente.
Rente = vergoeding voor het beschikbaar stellen van geld óf vergoeding voor het
krijgen van andermans geld. Waarom? Omdat je iets opoffert en risico loopt!
- Je bent bereid af te zien van consumptie,
- Risico van geldontwaarding (inflatie / deflatie),
3
- Risico dat lener niet terug betaalt,
- Risico dat je kansen misloopt.
Omdat je studeert heb je
weinig of geen inkomen en
geeft je meer geld uit dan
je verdient. Voor die
periode kun je een
studielening nemen. Door
--
-------------------------------------
je vervolgopleiding ga je
later immers meer
verdienen waardoor je de
studieschuld kunt
afbetalen.
Je vermogen bereken je door: de
waarde van je bezittingen – de
hoogte van je schulden. Tijdens je
studie bouw je een studieschuld
op. Na je studie ga je werken.
Omdat je consumptieve uitgaven
in het begin vaak nog hoger zijn
, dan je langzaam toenemende inkomen moet je nog extra geld lenen, waardoor de
schuld nog verder toeneemt.
4
