Samenvatting Kennismaking Met Onderzoeksmethoden En Statistiek deeltentamen 2 (cijfer: 8,1)

HC KOM – Experimenteel 1

Waarom interesse in causale verbanden?
 Begrijpen hoe de (sociale) werkelijkheid in elkaar zit
- Effect van motivatie op leerprestaties
- Effect van SES op toegang gezondheidszorg
 D.m.v. dat begrip die werkelijkheid beïnvloeden:
- Effect van inquiry-based learning op studiemotivatie van studenten
- Effectiviteit van anti-rookcampagne op het rookgedrag van studenten




Hoe ga je van samenhang naar causaal verband?



Van correlatie  causaal verband

Uit correlationeel onderzoek blijkt “Relatie tussen Facebook gebruik en depressieve klachten”,
nieuwssites kunnen dit aandikken en ervan maken: “Facebookgebruik leidt tot depressieve klachten”
Daarom is het van belang om als je informatie leest in staat bent te stellen of iets daadwerkelijk om
een causaal verband gaat of niet.


Voorwaarden causaliteit:
1. Covariance  er moet een relatie zijn tussen oorzaak en gevolg
2. Temporal precedence  de oorzaak moet in de tijd voorafgaan aan het gevolg
3. Internal validity  alternatieve verklaringen voor de gevonden relatie moeten zijn
uitgesloten
|
Je kunt voldoen aan de 3 voorwaarden middels een gerandomiseerd experiment.


Gerandomiseerd experiment:
 Onderzoeksopzet waarbij
 De twee vergeleken groepen door randomisatie precies hetzelfde worden
verondersteld, op uitzondering van 1 ding (namelijk de variabele die onderzocht
wordt);
 de onderzoeker dus één variabele manipuleert (de variërende/onafhankelijke
variabele);
 de onderzoek het effect daarvan op een andere variabele meet



* randomisatie, dus aselecte steekproef

, 1. Covariantie
VB: Is er samenhang tussen type aantekeningen en leerprestatie?

Operationalisatie:
De helft kreeg een laptop, de andere helft pen en papier. Een halfuur na afloop van het college
moesten alle studenten een aantal feitelijke vragen en een aantal denkvragen beantwoorden.
↓
Type aantekeningen is de onafhankelijke variabele  gemanipuleerde variabele
Leerprestatie is de afhankelijke variabele  gemeten variabele (uitkomst variabele)


Wanneer is er sprake van samenhang tussen type aantekeningen en leerprestatie?
 Wanneer we verschil in leerprestatie zien tussen de twee groepen!




2. Temporal precedence
In een experiment kan de onderzoeker ervoor zorgen dat oorzaak vooraf gaat aan het gevolg:
→ door de manipulatie (1) uit te voeren voorafgaand aan de meting van de afhankelijke variabele
(2).



3. Interne validiteit
Is het wel de gemanipuleerde variabele die het verschil tussen de groepen verklaart of is er een
alternatieve verklaring?


Bedreigingen interne validiteit (confounding):
1. Design confounds  was de gemanipuleerde variabele wel het enige verschil in de
behandeling van de twee groepen? (fout uitvoering onderzoeker)
2. Selectie effect  waren de twee groepen wel vergelijkbaar bij aanvang van het experiment?


Design confounds
BV: een mogelijke alternatieve verklaring is dat in het onderzoek studenten verschillende video’s van
TED Talks te zien kregen (design confounds).
|
Is dit een alternatieve verklaring voor het gevonden verschil? Dat ligt aan de vraag:
Was het een willekeurig of systematisch verschil tussen de groepen?



Selectie effect
Belangrijkste vraag: “Hóe werden de groepen ingedeeld?”

, - Natuurlijke indeling/ eigen keuze deelnemers?
- Op grond van bepaalde kenmerken?
- Op basis van willekeur toegewezen?
 Willekeurige (random) toewijzing



Doel willekeurige toewijzing (randomisatie)
…is om ervoor te zorgen dat:
 de gemiddelde scores en spreiding in scores;
 op alle variabelen, zowel gemeten als ongemeten
 bij aanvang vergelijkbaar zijn tussen de groepen



Uitvoeren willekeurige toewijzing
- Soms is randomisatie deelnemers niet mogelijk:
 Niet ethisch
 Praktisch onhaalbaar

- Soms wel mogelijk, maar gaat het mis:
 Deelnemers in experimentele groep vertellen deelnemers in controlegroep over
deelname (= contaminatie)
 Deelnemers houden zich niet aan behandeling
 Beïnvloeding door de onderzoeker



Onderzoeksvraag
Een onderzoeksvraag van een experimenteel onderzoek kun je herkennen aan de PICO elementen.
Population, Intervention, Comparison, Outcome – PICO:
 Population: de groep mensen die onderzoeker wil onderzoeken
 Intervention: de experimentele conditie -> welke interventie voer je uit? Wat manipuleer je?
 Comparison: de controlegroep (waar vergelijk je de experimentele conditie mee)
 Outcome: de afhankelijke variabele


Intervention + comparison = de gemanipuleerde variabele



Onderzoeksontwerp
 Onderzoeker kiest bij wie en hoe de data verzameld wordt
 Onderzoeker begint met een steekproef van participanten, bij voorkeur aselect
 Hoe generaliseerbaar zijn de uitkomsten? Dit zegt wat over externe validiteit.