Emotionele ontwikkeling
Leerdoel 1: Wat zijn emoties? Welke emoties zijn er?
à Definitie
Emoties zijn een set van gedrag of gevoelens die optreden wanneer men in interactie is wat
voor hem belangrijk is (intern of extern).
à Vier kenmerken
(1) Subjectieve emotie op omgeving
(2) Ervaring fijn/niet fijn
(3) Gepaard met fysiologische opwinding
(4) Vaak in communicatie met een ander
à Drie componenten
(1) Fysieke component Veranderingen in zenuwstelsel activieiten + hartkloppingen.
(2) Expressieve component Gezichtsuitdrukkingen
(3) Ervarings component Subjectieve gevoel en cognitieve beoordeling van de emotie.
à Welke emoties zijn er?
Basisemoties Zelfbewuste emoties
Blijdschap Schaamte
Verrassing Schuld
Angst Trots
Boosheid Ontkenning
Verdriet
Afschuw
Leerdoel 2: Wat zijn de functies van emoties?
• Het helpt gedrag organiseren en reguleren.
• Emoties zullen beslissen en hierdoor ook te motiveren wat iemand gaat doen.
• Emoties kunnen cognitieve processen beïnvloeden (relatie tussen emoties en leren).
• Emoties zijn er om te beginnen met, te onderhouden en het beëindigen van
interacties met anderen.
• Emoties helpen ons en bereiden ons voor op acties.
Angst helpt ons in een angstvolle situatie.
Blijdschap is het herstellen van stress.
• Emoties hebben een effect op ons geheugen. (Door emotionele gebeurtenissen
kunnen we een gebeurtenis beter onthouden)
• Interpersoonlijke functies:
o Lachen = open voor interactie
o Dreigende blik = blijf weg
o Huilen = troost me
, Probleem 2
Emotionele ontwikkeling
• Gezondheid
Emoties bepalen fysieke gezondheid (stress)
• Sociaal gedrag
Interactie met anderen.
o Joint attention Niet alleen verbaal, ook emotioneel.
o Social referencing Eigen emoties reguleren door naar anderen te kijken.
Leerdoel 3: Hoe verloopt de emotionele ontwikkeling?
à Infancy (geboorte – 2/3 jaar)
• Basisemoties ontwikkelen
Emoties die universeel bij iedereen aanwezig zijn: ontwikkelen en verschijnen in de
eerste 6 maanden.
- Blijdschap
- Angst
- Boosheid
- Verdriet
Blijdschap
• Eerste weken: kind lacht tijdens slaap + als reactie op zachte aanrakingen + stem van
de moeder (responsive smile = geen respons, tijdens slaap).
• Eind eerste maand: kind lacht naar interessante gebeurtenissen en objecten.
• 6 – 10 weken: social smile
o Social smile = respons op stimuli.
• 3 maanden: interactie met bekende mensen maakt kind aan het lachen.
Boosheid/Verdriet
• Reactie op niet-plezierige gebeurtenissen
• Huilen:
o Basis cry
o Anger cry
o Pain cry
• Eerder verdriet dan boosheid.
Angst
Stijgt tijdens tweede helft van eerste jaar.
• Spelen met nieuw speelgoed.
• Angst voor hoogte
• Stranger anxiety (vanaf ongeveer 6 maanden): angst voor nieuwe, onbekende
mensen.
• Seperation protest (15 maanden): wanneer de kinderen gescheiden worden van hun
moeder.
• 2 fasen soorten angst:
o Tot 7 maanden behoedzaamheid.
o Vanaf 7 maanden erg anstig (gaan zelf op onderzoek uit als ze kunnen lopen).