lOMoARcPSD|11911780
Notebook hoorcollege 1 Wetenschapsfilosofie en Methodologie -
Communicatiewetenschappen
Slid Inhoud
e
Nr.
1.1 Inleiding: Het huidige probleem met
feiten Aantekeningen:
Onderscheid feiten + mythen soms onduidelijk
Veel misinformatie gedeeld, wanneer zijn dingen echt een feit?
Waarom feiten nodig?
- Keuzes maken
- Beslissingen nemen
- Beleid maken
- Dus: onderscheid maken tussen waar en niet waar
Waar feiten te vinden?
- Wetenschap: natuur-/sociale wetenschappen
- Wetenschap = crowning achievement of human mind
1.2 Twee filosofische posities t.o.v. wetenschap
Aantekeningen
Sciëntisme:
- Wetenschap = superieur aan andere pogingen om tot kennis te komen
- Wetenschappelijke wetten bieden zekerheid
- Kennis + waarheid alleen in/door wetenschap gevonden
- Geest = spiegel
Tijdperk van zekerheid
Wat wij zien reflecteert de werkelijkheid = modernisme
- denk zelf na (rationeel-seculier), gebruik alleen de rede
Slogan: wetenschappelijke methode is enige methode om feiten en waarheid te
verkrijgen
Iconen:
- Richard Dawkins
- Lawrence Krauss
- Daniel Dennett
- Steven Pinker
Bedoelen het niet radicaal - worden hier wel van ‘beschuldigd’
Scepticisme
- Wetenschap = gelijk aan andere vormen van kennis
- Wetenschap = geloof
, lOMoARcPSD|11911780
- Geeft geen zekerheid
- Geest = gebroken spiegel
Kritisch denken over wetenschap, methodes + grenzen wetenschap + pluralistische
opvatting over rationaliteit en kennis
Meer dan 1 waarheid - waarheid = ervaring
Wetenschap = ideologie
Postmodernisme: na modernisme
Ook seculier maar individuele en emotionele expressie staat centraal
Kennis + waarheid zijn sociale constructen die deconstructie nodig hebben
- relativisme, nihilisme
Slogan:
Alles kan (Anything goes)
Icoon:
- Paul Feyerabend: naar anarchistische kennistheorie
Verantwoordelijk gehouden voor populisme, fake news etc.
Continu debat - komt steeds terug
Belangrijk = balans tussen 2 posities
1.3 Anything goes? (Is alles mogelijk?)
Aantekeningen:
Filosofisch scepticisme is kritisch denken over wetenschap binnen grenzen van
filosofie
- soort familieruzie
Relativistische radicale interpretatie van filosofisch scepticisme = als uitslaande
brand in samenleving terechtgekomen
Achtergrond issue/maatschappelijk debat over:
- ‘alternatieve feiten’ - bv inauguratie Trump
- ‘feitenvrije politiek’
- nepnieuws
- ‘post-truth’ tijdperk
- politieke correctheid
- identiteitspolitiek, vrijheid en conformisme
In CW-termen - misinformatie / desinformatie
Scepticisme in samenleving:
- Anti-vaxxers
- Flat Earth Movement
, lOMoARcPSD|11911780
- Klimaatverandering
Relativisme in populaire cultuur
I, Tonya: ‘there is no such thing as truth, everyone has their own truth’
- Klopt dit? Anything goes?
1.4 ‘Exploring humans’ (mensen op verkenningstocht): Hoe onderzoeken we de
wereld om ons heen?
Aantekeningen:
Van jongs af aan verkennen we de wereld om ons heen
- nieuwsgierigheid definieert ons menselijk bewustzijn Observaties
geven ons bewijzen voor onze verklaringen
Verschillende onderzoeksstijlen:
- Naïef onderzoek
= niet-geformaliseerd, niet-systematisch, niet-gecontroleerde vorm van verzamelen
+ samenvatten info tot naïeve theorieën
Ook bekend als:
Common sense: wat we in het dagelijks leven doen
Pre-modern denken: religieus, geloof ik gegeven waarheid
Niet-geavanceerde manieren van kennis van de werkelijkheid (fixed belief)
Methoden van kennen:
o Vasthoudendheid (tenacity): wat algemeen als waar wordt gezien
o Autoriteit: mensen met hoge status spreken de waarheid
o Redelijke mens: rede + logische consistentie zijn belangrijk
Associaties:
Vooroordelen, overtuigingen, populair scepticisme, sommige ormen
van postmodernisme, mythes
Slogan:
‘Ik heb een theorie’: gebruik theorie als eigenlijk hypothese of speculatie wordt
bedoeld
- De wetenschappelijke methode
= zeer hoog geformaliseerde, systematische en gecontroleerde vorm van
onderzoek, ervan bewust dat observaties + redeneringen foutgevoelig
(error- prone) zijn
Wetenschap verschuift plaats van de waarheid van individuen naar groepen, door
een aantal regels in te stellen waar iedereen mee instemt
, lOMoARcPSD|11911780
Ook bekend als:
Wetenschappelijk onderzoek
Modern denken
Analytisch-empirische benadering
Associaties:
o Verschuiving naar kritisch-analytisch onderzoek doen vergeleken met
naïef onderzoek
o Persoonlijke overtuigingen horen ondersteund te worden met extern
bewijs (waarnemingen)
o Methodologisch strak, modelmatig
Slogan:
Waarheid = objectieve werkelijkheid buiten de mens, onze ideeën veranderen de
realiteit niet
Wetenschap ontwikkelt theorieën die waar zijn
1.5 De vijf pijlers van de wetenschappelijke
methode Aantekeningen
In deze kennis: kijken naar verschillen tussen wetenschappelijke kennis en andere
kennis
Wetenschappelijke methode:
1. Gebruik + selectie concepten
2. Koppelen concepten aan theorieën
3. Testen theorieën met observeerbare bewijzen
4. Duidelijke definiëren van concepten
5. Publicatie definities en procedures
6. Controle alternatieve verklaringen
7. Onbevooroordeelde selectie van bewijzen
8. Reconciliëren van theorie en observatie
Theorie is verzameling van onderling samenhangende constructen, definities en
proposities die een systematisch beeld geven van verschijnselen door relaties
tussen variabelen te specificeren, met als doen de verschijnselen te verklaren en
voorspellen.
Verschillen tussen naïef en wetenschappelijk onderzoek:
- Ontwikkelen + testen theorieën
- Controleren alternatieve verklaringen
- Aard relaties + systematische observaties
Wetenschap produceert 3 soorten feiten:
- Technologische
- Sociale
- Natuurlijke
Notebook hoorcollege 1 Wetenschapsfilosofie en Methodologie -
Communicatiewetenschappen
Slid Inhoud
e
Nr.
1.1 Inleiding: Het huidige probleem met
feiten Aantekeningen:
Onderscheid feiten + mythen soms onduidelijk
Veel misinformatie gedeeld, wanneer zijn dingen echt een feit?
Waarom feiten nodig?
- Keuzes maken
- Beslissingen nemen
- Beleid maken
- Dus: onderscheid maken tussen waar en niet waar
Waar feiten te vinden?
- Wetenschap: natuur-/sociale wetenschappen
- Wetenschap = crowning achievement of human mind
1.2 Twee filosofische posities t.o.v. wetenschap
Aantekeningen
Sciëntisme:
- Wetenschap = superieur aan andere pogingen om tot kennis te komen
- Wetenschappelijke wetten bieden zekerheid
- Kennis + waarheid alleen in/door wetenschap gevonden
- Geest = spiegel
Tijdperk van zekerheid
Wat wij zien reflecteert de werkelijkheid = modernisme
- denk zelf na (rationeel-seculier), gebruik alleen de rede
Slogan: wetenschappelijke methode is enige methode om feiten en waarheid te
verkrijgen
Iconen:
- Richard Dawkins
- Lawrence Krauss
- Daniel Dennett
- Steven Pinker
Bedoelen het niet radicaal - worden hier wel van ‘beschuldigd’
Scepticisme
- Wetenschap = gelijk aan andere vormen van kennis
- Wetenschap = geloof
, lOMoARcPSD|11911780
- Geeft geen zekerheid
- Geest = gebroken spiegel
Kritisch denken over wetenschap, methodes + grenzen wetenschap + pluralistische
opvatting over rationaliteit en kennis
Meer dan 1 waarheid - waarheid = ervaring
Wetenschap = ideologie
Postmodernisme: na modernisme
Ook seculier maar individuele en emotionele expressie staat centraal
Kennis + waarheid zijn sociale constructen die deconstructie nodig hebben
- relativisme, nihilisme
Slogan:
Alles kan (Anything goes)
Icoon:
- Paul Feyerabend: naar anarchistische kennistheorie
Verantwoordelijk gehouden voor populisme, fake news etc.
Continu debat - komt steeds terug
Belangrijk = balans tussen 2 posities
1.3 Anything goes? (Is alles mogelijk?)
Aantekeningen:
Filosofisch scepticisme is kritisch denken over wetenschap binnen grenzen van
filosofie
- soort familieruzie
Relativistische radicale interpretatie van filosofisch scepticisme = als uitslaande
brand in samenleving terechtgekomen
Achtergrond issue/maatschappelijk debat over:
- ‘alternatieve feiten’ - bv inauguratie Trump
- ‘feitenvrije politiek’
- nepnieuws
- ‘post-truth’ tijdperk
- politieke correctheid
- identiteitspolitiek, vrijheid en conformisme
In CW-termen - misinformatie / desinformatie
Scepticisme in samenleving:
- Anti-vaxxers
- Flat Earth Movement
, lOMoARcPSD|11911780
- Klimaatverandering
Relativisme in populaire cultuur
I, Tonya: ‘there is no such thing as truth, everyone has their own truth’
- Klopt dit? Anything goes?
1.4 ‘Exploring humans’ (mensen op verkenningstocht): Hoe onderzoeken we de
wereld om ons heen?
Aantekeningen:
Van jongs af aan verkennen we de wereld om ons heen
- nieuwsgierigheid definieert ons menselijk bewustzijn Observaties
geven ons bewijzen voor onze verklaringen
Verschillende onderzoeksstijlen:
- Naïef onderzoek
= niet-geformaliseerd, niet-systematisch, niet-gecontroleerde vorm van verzamelen
+ samenvatten info tot naïeve theorieën
Ook bekend als:
Common sense: wat we in het dagelijks leven doen
Pre-modern denken: religieus, geloof ik gegeven waarheid
Niet-geavanceerde manieren van kennis van de werkelijkheid (fixed belief)
Methoden van kennen:
o Vasthoudendheid (tenacity): wat algemeen als waar wordt gezien
o Autoriteit: mensen met hoge status spreken de waarheid
o Redelijke mens: rede + logische consistentie zijn belangrijk
Associaties:
Vooroordelen, overtuigingen, populair scepticisme, sommige ormen
van postmodernisme, mythes
Slogan:
‘Ik heb een theorie’: gebruik theorie als eigenlijk hypothese of speculatie wordt
bedoeld
- De wetenschappelijke methode
= zeer hoog geformaliseerde, systematische en gecontroleerde vorm van
onderzoek, ervan bewust dat observaties + redeneringen foutgevoelig
(error- prone) zijn
Wetenschap verschuift plaats van de waarheid van individuen naar groepen, door
een aantal regels in te stellen waar iedereen mee instemt
, lOMoARcPSD|11911780
Ook bekend als:
Wetenschappelijk onderzoek
Modern denken
Analytisch-empirische benadering
Associaties:
o Verschuiving naar kritisch-analytisch onderzoek doen vergeleken met
naïef onderzoek
o Persoonlijke overtuigingen horen ondersteund te worden met extern
bewijs (waarnemingen)
o Methodologisch strak, modelmatig
Slogan:
Waarheid = objectieve werkelijkheid buiten de mens, onze ideeën veranderen de
realiteit niet
Wetenschap ontwikkelt theorieën die waar zijn
1.5 De vijf pijlers van de wetenschappelijke
methode Aantekeningen
In deze kennis: kijken naar verschillen tussen wetenschappelijke kennis en andere
kennis
Wetenschappelijke methode:
1. Gebruik + selectie concepten
2. Koppelen concepten aan theorieën
3. Testen theorieën met observeerbare bewijzen
4. Duidelijke definiëren van concepten
5. Publicatie definities en procedures
6. Controle alternatieve verklaringen
7. Onbevooroordeelde selectie van bewijzen
8. Reconciliëren van theorie en observatie
Theorie is verzameling van onderling samenhangende constructen, definities en
proposities die een systematisch beeld geven van verschijnselen door relaties
tussen variabelen te specificeren, met als doen de verschijnselen te verklaren en
voorspellen.
Verschillen tussen naïef en wetenschappelijk onderzoek:
- Ontwikkelen + testen theorieën
- Controleren alternatieve verklaringen
- Aard relaties + systematische observaties
Wetenschap produceert 3 soorten feiten:
- Technologische
- Sociale
- Natuurlijke
