lOMoARcPSD|12798044
Havo historische context Het Britse Rijk 1585 - 1900
1.1 Brits kolonialisme in Amerika (1585-1833)
Op welke manier ontwikkelden zich de Engelse koloniën in de Amerika’s?
Wat vooraf ging: Engeland & Europa eind 16e eeuw
1. Politiek
- Habsburgse Rijk (Spanje en HRR) en Portugal hebben de meeste macht
- Turkse Rijk bezet Oost-Europa
- De Republiek, Engeland en Frankrijk worden snel sterker
Gevolg: Engeland zoekt meer mogelijkheden om Spanje aan te vallen
2. Economisch
- Wereldhandel groeit, mede door nieuwe handelsroutes
- Schaalvergroting in de Engelse landbouw: veel kleine boeren werkloos
Gevolgen: Engelse handelaren op zoek naar nieuwe handelswaren & arme Engelse
boeren zoeken nieuwe landbouwgrond
3. Religieus
- Sinds Luther en Calvijn is de christelijke wereld verdeeld
- 16e – 17e eeuw: veel godsdienstoorlogen, weinig godsdienstvrijheid door
centralisatiepolitiek
Gevolgen Reformatie
1. splitsing van de kerk in katholiek en protestants
2. contrareformatie: katholieke reactie op de reformatie
3. godsdienstoorlogen Duitse Rijk >eindigt in 1555 met godsdienstvrede van
Augsburg
4. anglicaanse kerk ‘ Church of England’ met koning als hoofd in Engeland
5. in Frankrijk koning tegen de protestantse Hugenoten >eindigt in 1598 met
edict van Nantes
Eerste Engelse koloniën
eind 16e eeuw verkende Engeland de Noord-Amerikaanse oostkust >
uitvalsbasis tegen katholiek Spanje
1585 Eerste Engelse kolonie op Roanoke (North Carolina)
1607 Eerste blijvende Engelse kolonie in Virginia
1620 Tweede Engelse kolonie in New England: nieuwe samenleving volgens
ideeën calvinisme door protestantse Pilgrim Fathers
tot 1660 waren de koloniën geïsoleerde buitenposten
Pilgrim Fathers
Engelse calvinisten die kerkhervormingen in Engeland niet ver genoeg vonden
gaan. Ze waren eerst uitgeweken naar Holland en vanuit daar naar Plymouth,
Massachusetts 1620
Zouden de basis voor Amerikaanse democratie hebben gelegd. Contract
om te blijven samenwerken voor gemeenschappelijk welzijn, beslissingen voor
de gemeenschap door te stemmen
, lOMoARcPSD|12798044
13 koloniën
Engelse koning Karel II (1660-1685) koloniseert hele Noord-Amerikaanse
Oostkust
Hij schenkt grond aan politieke vrienden (William Penn, Pennsylvania)
Twee kolonisatiestromen
1. vestigingskolonies
New England
Gezinnen, dorpen
Religieuze motieven
Leven van landbouw, nijverheid en handel
2. Plantagekolonies
Virginia (+ Caribisch gebied)
Vrijgezelle avonturiers
Economisch gewin
Export tabak, rijst, katoen, indigo
Trans-Atlantische driekhoekshandel
Trans-Atlantische slavenhandel
Royal African Company 1672 monopolie Engelse slavenhandel
Tot 1670 contractarbeiders i.p.v. slaafgemaakten op de zuidelijke
plantagekoloniën in Noord-Amerika (slaafgemaakten worden 20% bevolking)
Ook slaafgemaakten in noordelijke koloniën
Driehoekshandel
Barbados (1627) suikerplantages
Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog 1775-1783
Verlichting
Periode waarin geloof en traditie plaatsmaken voor logische en verstandelijke
redeneringen. Verlichte denkers waren kritisch over de kerk, bestuur en
samenleving en wilden deze verbeteren
Basisideeën: vrijheid en gelijkheid
Ze geloofden niet wat de kerk en koning zeiden, maar dachten zelf na, ze
gebruikten hun verstand
Verlichte denkers over de samenleving: kritiek op absolute macht van de
koning en kritiek op macht en rijkdom kerk
John Locke
Engelse filosoof en schrijver
Tegen absolutisme >koning krijgt macht van de burgers, niet van God
Overheid moet de natuurlijke rechten van de burgers beschermen
Overheid moet vrijheid van de burgers verdedigen op basis van de wet
Burgers mogen in opstand komen als regering en koning hun taak niet goed
uitvoeren >volk is soeverein
Democratische revoluties
Ingrijpende politieke verandering, waarbij een democratische grondwet wordt
ingevoerd
Havo historische context Het Britse Rijk 1585 - 1900
1.1 Brits kolonialisme in Amerika (1585-1833)
Op welke manier ontwikkelden zich de Engelse koloniën in de Amerika’s?
Wat vooraf ging: Engeland & Europa eind 16e eeuw
1. Politiek
- Habsburgse Rijk (Spanje en HRR) en Portugal hebben de meeste macht
- Turkse Rijk bezet Oost-Europa
- De Republiek, Engeland en Frankrijk worden snel sterker
Gevolg: Engeland zoekt meer mogelijkheden om Spanje aan te vallen
2. Economisch
- Wereldhandel groeit, mede door nieuwe handelsroutes
- Schaalvergroting in de Engelse landbouw: veel kleine boeren werkloos
Gevolgen: Engelse handelaren op zoek naar nieuwe handelswaren & arme Engelse
boeren zoeken nieuwe landbouwgrond
3. Religieus
- Sinds Luther en Calvijn is de christelijke wereld verdeeld
- 16e – 17e eeuw: veel godsdienstoorlogen, weinig godsdienstvrijheid door
centralisatiepolitiek
Gevolgen Reformatie
1. splitsing van de kerk in katholiek en protestants
2. contrareformatie: katholieke reactie op de reformatie
3. godsdienstoorlogen Duitse Rijk >eindigt in 1555 met godsdienstvrede van
Augsburg
4. anglicaanse kerk ‘ Church of England’ met koning als hoofd in Engeland
5. in Frankrijk koning tegen de protestantse Hugenoten >eindigt in 1598 met
edict van Nantes
Eerste Engelse koloniën
eind 16e eeuw verkende Engeland de Noord-Amerikaanse oostkust >
uitvalsbasis tegen katholiek Spanje
1585 Eerste Engelse kolonie op Roanoke (North Carolina)
1607 Eerste blijvende Engelse kolonie in Virginia
1620 Tweede Engelse kolonie in New England: nieuwe samenleving volgens
ideeën calvinisme door protestantse Pilgrim Fathers
tot 1660 waren de koloniën geïsoleerde buitenposten
Pilgrim Fathers
Engelse calvinisten die kerkhervormingen in Engeland niet ver genoeg vonden
gaan. Ze waren eerst uitgeweken naar Holland en vanuit daar naar Plymouth,
Massachusetts 1620
Zouden de basis voor Amerikaanse democratie hebben gelegd. Contract
om te blijven samenwerken voor gemeenschappelijk welzijn, beslissingen voor
de gemeenschap door te stemmen
, lOMoARcPSD|12798044
13 koloniën
Engelse koning Karel II (1660-1685) koloniseert hele Noord-Amerikaanse
Oostkust
Hij schenkt grond aan politieke vrienden (William Penn, Pennsylvania)
Twee kolonisatiestromen
1. vestigingskolonies
New England
Gezinnen, dorpen
Religieuze motieven
Leven van landbouw, nijverheid en handel
2. Plantagekolonies
Virginia (+ Caribisch gebied)
Vrijgezelle avonturiers
Economisch gewin
Export tabak, rijst, katoen, indigo
Trans-Atlantische driekhoekshandel
Trans-Atlantische slavenhandel
Royal African Company 1672 monopolie Engelse slavenhandel
Tot 1670 contractarbeiders i.p.v. slaafgemaakten op de zuidelijke
plantagekoloniën in Noord-Amerika (slaafgemaakten worden 20% bevolking)
Ook slaafgemaakten in noordelijke koloniën
Driehoekshandel
Barbados (1627) suikerplantages
Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog 1775-1783
Verlichting
Periode waarin geloof en traditie plaatsmaken voor logische en verstandelijke
redeneringen. Verlichte denkers waren kritisch over de kerk, bestuur en
samenleving en wilden deze verbeteren
Basisideeën: vrijheid en gelijkheid
Ze geloofden niet wat de kerk en koning zeiden, maar dachten zelf na, ze
gebruikten hun verstand
Verlichte denkers over de samenleving: kritiek op absolute macht van de
koning en kritiek op macht en rijkdom kerk
John Locke
Engelse filosoof en schrijver
Tegen absolutisme >koning krijgt macht van de burgers, niet van God
Overheid moet de natuurlijke rechten van de burgers beschermen
Overheid moet vrijheid van de burgers verdedigen op basis van de wet
Burgers mogen in opstand komen als regering en koning hun taak niet goed
uitvoeren >volk is soeverein
Democratische revoluties
Ingrijpende politieke verandering, waarbij een democratische grondwet wordt
ingevoerd