De verpleegkundige als coach
Hoofstuk 1 De rol van coach in de verpleegkundige
beroepspraktijk
Het doel van deze rol is ervoor te zorgen dat (nieuwe) collega’s en stagiaires
kunnen groeien in het vak en hun taken efficiënt en met plezier uitvoeren. Een
goede coach is geen probleemoplosser maar leert de ander zelf problemen op te
lossen.
Om werknemers in deze tijd goed te laten functioneren moet de werknemer
competent zijn. (= Beschikken over de vaardigheden, de kennis, de instelling en
de persoonlijke eigenschappen om werkzaamheden goed uit te kunnen voeren).
Verschillende definities van coachen:
1. Coachen stelt de gecoachte persoon centraal. Dit betekend dat de coach
zich weg moet cijferen, respect moet hebben en in staat moet zijn zich in
de ander te verplaatsen; inlevingsvermogen en empathie. (= Vermogen
om de gevoelens en emoties van een ander persoon aan te voelen en te
begrijpen en dit begrip te uiten).
2. Coachen richt zich op ontwikkeling van kennis, vaardigheid en
professioneel gedrag. Ook richt het zich op transfer. (= Vermogen om in
nieuwe situaties competent op te treden door ervaringen en kennis uit
voorgaande situaties toe te passen).
3. Coaching richt zich op de manier waarop collega’s met elkaar omgaan.
Gewoontes en ongeschreven regels worden aangeduid met de term
cultuur. (= Samenstel van normen, waarden, gewoontes en
omgangsvormen binnen een groep).
4. Coachen is vooral analyseren en communiceren. (= Vaardigheid om een
situatie te beoordelen en inzichtelijk te maken door deze uiteen te rafelen
in bestanddelen).
Als we deze definities samenvatten komen we tot een eenvoudige definitie van
coachen: coachen is een ander helpen zijn of haar werk goed te doen.
Het beroep hbo verpleegkundige wordt opgedeeld in drie domeinen van zorg:
1. Zorg
2. Organisatie van zorg
3. Beroep
Er worden 5 centrale rollen onderscheiden: Een rol is het vertonen van gewenst
gedrag in een bepaalde situatie.
1. Zorgverlener
2. Regisseur
3. Ontwerper
4. Coach
5. Beroepsbeoefenaar
Aan iedere combinatie van rol en domein worden vervolgens kerncompetenties
en beroepscompetenties toegeschreven. Kerncompetenties zijn competenties die
, onderdeel zijn van de kern van het beroep en die bij alle zorgcategorieën wordt
aangewend. Onder beroepscompetenties valt het vermogen en de wil om
effectief gedrag in een werksituatie te vertonen.
De rol van coach is gekoppeld aan het domein ‘organisatie van zorg’ en de
domeinspecificaties ‘zorgprogrammering’, ‘verpleegbeleid’ en ‘werkbegeleiding’.
Coachen is werken aan kwaliteit en investeren in de toekomst. Iedereen - het
team, de patiënten, de andere disciplines en de instelling als geheel – is erbij
gebaat dat alle teamleden zelfstandig hun aandeel kunnen leveren aan het
verpleegbeleid en de zorgpramma’s. Onder verpleegbeleid vallen alle
maatregelen die nodig zijn om het verpleegplan of de verschillende
verpleegplannen te concretiseren. En onder zorgprogramma’s valt het overzicht
van gespecificeerde en samenhangende activiteiten die planmatig ingezet
worden ten behoeven van specifieke groepen zorgvragers.
Hoofdstuk 2 profiel van de
verpleegkundige als coach
Een profiel beschrijft taken, die op grond van
bepaalde kennis, houding en vaardigeden
uitgevoerd moeten worden. De taken van de
verpleegkundige als coach worden beschreven
in de kerncompetenties. De kennis, houding en
vaardigheden, die nodig zijn om een taak goed
te kunnen uitvoeren, vertonen ene onderlinge
samenhang. Deze samenhang wordt
geïllustreerd met het ijsbergmodel. Het topje
van de ijsberg boven de waterlijn, het zichtbare
gedrag, de getoonde kennis en vaardigheden.
Onder de waterlijn bevindt zich het niet-
zichtbare , dat het vermogen om een taak te
vervullen in hoge mate bepaalt. Het zijn de
nomen en waarden, de overtuigingen, de
persoonlijke eigenschappen en de motieven van iemand.
De houding die ten grondslag ligt aan gewenst gedrag van een coach in een
coachingssituatie wordt bepaald door een taal persoonskenmerken. Er wordt een
onderscheid gemaakt in grondhouding en beroepshouding. Onder
grondhoudingen wordt verstaan het geheel aan opvattingen, gedachten en
gevoelens ie iemand heeft en die bepaald zijn door onder meer cultuur, waarden,
normen en gewoontes. Grondhoudingen kunnen richting geven aan een
beroepskeuze. De volgende grondhoudingen worden onderscheiden:
Commerciële grondhouding: gericht op activiteiten als in- en verkoop en
marketing.
Creatieve grondhouding: gericht op vormgeving, maar ook, op vernieuwing
en verbetering.
Technische grondhouding: gericht op de werking van apparaten en
constructies
Organisatie grondhouding: gericht op plannen, regelen en organiseren
Hoofstuk 1 De rol van coach in de verpleegkundige
beroepspraktijk
Het doel van deze rol is ervoor te zorgen dat (nieuwe) collega’s en stagiaires
kunnen groeien in het vak en hun taken efficiënt en met plezier uitvoeren. Een
goede coach is geen probleemoplosser maar leert de ander zelf problemen op te
lossen.
Om werknemers in deze tijd goed te laten functioneren moet de werknemer
competent zijn. (= Beschikken over de vaardigheden, de kennis, de instelling en
de persoonlijke eigenschappen om werkzaamheden goed uit te kunnen voeren).
Verschillende definities van coachen:
1. Coachen stelt de gecoachte persoon centraal. Dit betekend dat de coach
zich weg moet cijferen, respect moet hebben en in staat moet zijn zich in
de ander te verplaatsen; inlevingsvermogen en empathie. (= Vermogen
om de gevoelens en emoties van een ander persoon aan te voelen en te
begrijpen en dit begrip te uiten).
2. Coachen richt zich op ontwikkeling van kennis, vaardigheid en
professioneel gedrag. Ook richt het zich op transfer. (= Vermogen om in
nieuwe situaties competent op te treden door ervaringen en kennis uit
voorgaande situaties toe te passen).
3. Coaching richt zich op de manier waarop collega’s met elkaar omgaan.
Gewoontes en ongeschreven regels worden aangeduid met de term
cultuur. (= Samenstel van normen, waarden, gewoontes en
omgangsvormen binnen een groep).
4. Coachen is vooral analyseren en communiceren. (= Vaardigheid om een
situatie te beoordelen en inzichtelijk te maken door deze uiteen te rafelen
in bestanddelen).
Als we deze definities samenvatten komen we tot een eenvoudige definitie van
coachen: coachen is een ander helpen zijn of haar werk goed te doen.
Het beroep hbo verpleegkundige wordt opgedeeld in drie domeinen van zorg:
1. Zorg
2. Organisatie van zorg
3. Beroep
Er worden 5 centrale rollen onderscheiden: Een rol is het vertonen van gewenst
gedrag in een bepaalde situatie.
1. Zorgverlener
2. Regisseur
3. Ontwerper
4. Coach
5. Beroepsbeoefenaar
Aan iedere combinatie van rol en domein worden vervolgens kerncompetenties
en beroepscompetenties toegeschreven. Kerncompetenties zijn competenties die
, onderdeel zijn van de kern van het beroep en die bij alle zorgcategorieën wordt
aangewend. Onder beroepscompetenties valt het vermogen en de wil om
effectief gedrag in een werksituatie te vertonen.
De rol van coach is gekoppeld aan het domein ‘organisatie van zorg’ en de
domeinspecificaties ‘zorgprogrammering’, ‘verpleegbeleid’ en ‘werkbegeleiding’.
Coachen is werken aan kwaliteit en investeren in de toekomst. Iedereen - het
team, de patiënten, de andere disciplines en de instelling als geheel – is erbij
gebaat dat alle teamleden zelfstandig hun aandeel kunnen leveren aan het
verpleegbeleid en de zorgpramma’s. Onder verpleegbeleid vallen alle
maatregelen die nodig zijn om het verpleegplan of de verschillende
verpleegplannen te concretiseren. En onder zorgprogramma’s valt het overzicht
van gespecificeerde en samenhangende activiteiten die planmatig ingezet
worden ten behoeven van specifieke groepen zorgvragers.
Hoofdstuk 2 profiel van de
verpleegkundige als coach
Een profiel beschrijft taken, die op grond van
bepaalde kennis, houding en vaardigeden
uitgevoerd moeten worden. De taken van de
verpleegkundige als coach worden beschreven
in de kerncompetenties. De kennis, houding en
vaardigheden, die nodig zijn om een taak goed
te kunnen uitvoeren, vertonen ene onderlinge
samenhang. Deze samenhang wordt
geïllustreerd met het ijsbergmodel. Het topje
van de ijsberg boven de waterlijn, het zichtbare
gedrag, de getoonde kennis en vaardigheden.
Onder de waterlijn bevindt zich het niet-
zichtbare , dat het vermogen om een taak te
vervullen in hoge mate bepaalt. Het zijn de
nomen en waarden, de overtuigingen, de
persoonlijke eigenschappen en de motieven van iemand.
De houding die ten grondslag ligt aan gewenst gedrag van een coach in een
coachingssituatie wordt bepaald door een taal persoonskenmerken. Er wordt een
onderscheid gemaakt in grondhouding en beroepshouding. Onder
grondhoudingen wordt verstaan het geheel aan opvattingen, gedachten en
gevoelens ie iemand heeft en die bepaald zijn door onder meer cultuur, waarden,
normen en gewoontes. Grondhoudingen kunnen richting geven aan een
beroepskeuze. De volgende grondhoudingen worden onderscheiden:
Commerciële grondhouding: gericht op activiteiten als in- en verkoop en
marketing.
Creatieve grondhouding: gericht op vormgeving, maar ook, op vernieuwing
en verbetering.
Technische grondhouding: gericht op de werking van apparaten en
constructies
Organisatie grondhouding: gericht op plannen, regelen en organiseren
