Samenvatting Inwendige geneeskunde ZGT

Samenvatting Inwendige Geneeskunde ZGT

Hoofdstuk 30 Diagnostiek
30.1 Urineonderzoek
Urineonderzoek:
- Met behulp van urinestick (teststrook)
o Doopt een stickje in verse urine en binnen enkele seconden zijn de
parameters aan de hand van kleuren af te lezen
 Dat zij o.a. eiwit, eryotrocyten, glucose, ketonen, leukocyten,
nietriet en bilirubine
o Wordt vaak gebruik voor screening op urineweginfecties, bloed in de
urine of gluse en/of ketonen in de urine

Parameters:
- Nitriet
o Duidt op een bacteriële urineweginfectie
- Eiwitten
o Normaal zitten er weinig tot geen eiwitten in de urine
o Proteïnurie --> te veel eiwit in urine
 Gaat vaak om eiwit albuminurie (albumine)
 Als er alleen albumine en geen andere eiwitten zijn is
dit een indicatie van beginnende nierschade (vaak
veroorzaakt door diabetes)
 Albuminurie kan ook veroorzaakt worden door
hypertensie
- Ketonen
o Zijn afvalstoffen die ontstaan als het lichaam een deel van zijn eigen
vetten verbrandt
 Worden dan door de nieren uitgescheiden = ketonurie
o Kan optreden bij ontregelde diabetes mellitus, sterke vasten, zware
lichamelijke inspanning of koorts
- Urinesediment
o Geeft meer informatie over (bloed)cellen in de urine
 Zwaardere deeltjes zitten onderin in het centrifugebuisje =
urinesediment
 Wordt onder de microscoop onderzocht
 Hierbij zijn twee aspecten belangrijk
 Eiwitcilinders
o Zijn eiwitstolsels afkomstig uit de niertubuli
(nierbuisjes)
o Vorm, aantal en samenstelling kunnen varieren:
 Hyaline (doorzichtige) cilinders die geen
cellen bevatten; in kleine hoeveelheden
mogen ze in de urine zitten en hoeven niet
op nierziekte te wijzen
 Cilinders met fijne of grovere korrels;
kunnen duiden op een nierziekte (bijv.
glomerulonefritis =nierontsteking)
 Bloedcelcilinders die erytrocyten en/of
leukocyten bevatten. Erytrocytencilinders
wijzen op een glomerulonefritis,
leukocyten worden bijvoorbeeld gezien bij
pyelonefritis (nierbekkenontsteking)

,  Eventuele cellen
o Kunnen leukocyten of erytrocyten of
epitheelcellen zijn
 Leukocyten en erytrocyten duiden op
mogelijke urineweginfectie,
glomerulonefritis, niersteen,
nierbekkenonsteking, cystenieren of
niertuberculose
 Epitheelcellen worden altijd gezien in her
urinesediment en hebben geen klinische
betekenis
- Urinekweek
o Eventueel in de urine aanwezige bacterien kunnen op kweek worden
gezet
 Hiermee is te achterhalen om welk soort bacterie het gaat
o Voordat urine opgevangen wordt moet patiënt:
 Uitwendige geslachtsorganen wassen met water en zeep
 Zogenoemde midstreamurine opvangen
 Eerst beetje plassen in toilet, dan hoeveelheid urine
opvangen en daar rest losen in het toilet

30.2 Bloedonderzoek
Bloedonderzoek:
- Voor het creatinine (afvalstof van spierstofwisseling) en ureum (afvalstof
van eiwitafbraak)
o Creatinineklaring: hierbij wordt berekend hoeveel tijd de nieren
nodig hebben om een bepaalde hoeveelheid creatinine uit te
scheiden
 Het getal, eGFR-waarde geeft informatie over de
glomerulusfiltratiesnelheid van de nieren

30.3 Beeldvormend onderzoek
Beeldvormend onderzoek
- Echografie
o Is van belang voor het vaststellen van de vorm en grootte van de
nieren
o Beeld is afwijkend bij langer bestaande nierziekten, maar ook bij
niercysten en hydronefrose
o Kan ook aanwijzingen geven voor de aanwezigheid van nierstenen
- Röntgenonderzoek
o Twee typen:
 Buikoverzichtsfoto
 Hier wordt vooral gelet op eventuele kalkhoudende
stenen in de urinewegen
 Pyelografie
- CT-IVP
o Hierbij worden de urinewegen zichtbaar gemaakt na toediening via
een vene van jodium bevattende contrastvloeistof
 Via bloed bereikt het de nieren, deze scheiden dit uit en op
dat moment worden er foto’s gemaakt en kunnen de vormen
van de nieren en urinewegen goed worden afgebeeld
 Manier voor opsporen van stenen in de nieren en
urinewegen