Waarnemen:
Is iets opmerken via een of meer van je 5 zintuigen (horen, zien, proeven, ruiken
en voelen). Meestal onbewust.
Onbewuste selectie:
Een selectie in waarnemingen die je onbewust waarneemt. Dit gaat op basis van
je voorkennis of door min of meer toevallige omstandigheden.
Ervaringen die je gekoppeld hebt, beïnvloeden je ‘objectiviteit’.
Subjectieve selectie:
Je selecteert altijd vanuit je zelf vanzelfsprekend vindt. Als iemand iets tegen je
zegt, neem je dat in je op vanuit je eigen kennis of mening over het onderwerp.
Daardoor hoor je dikwijls niet alles wat wordt gezegd en zeker niet alles wat
wordt bedoelt. Je selecteert in het verhaal van de ander die dingen die je bekend
voorkomen of die bij jou emoties oproepen. Vervolgens kleur je dat met jouw
(voor)oordeel of opvatting. Dat gevaar schuilt ook in het waarnemen van gedrag.
Filteren:
Sommige informatie binnenlaten en sommige negeer je. Dit gebeurt door je
kennis, vaardigheden, attitude en ervaringen in te zetten.
Is meestal een onbewust proces, maar je kunt het ook bewust doen. Dit gebeurt
tijdens observaties. Hier heb je veel voorkennis nodig over het gedrag van een
kind. Je hebt vaardigheden nodig om dat gedrag zo objectief mogelijk op te
schrijven. Je attitude is van belang, omdat je eigen (voor)oordeel je kan beletten
om bruikbare gegevens te filteren.
Interpreteren:
Betekenis toekennen aan (de gegevens uit) een waarneming.
Betrouwbaarheid:
Wanneer een observatie zo wordt gedaan dat het herhaalbaar is en dan weer min
of meer hetzelfde resultaat oplevert, noemen we de observatie betrouwbaar.
Betrouwbaarheid en validiteit is de kwaliteitsgarantie van een observatie.
Validiteit:
Observaties moeten zo zijn opgezet dat je ook echt te weten komt wat je beoogt.
Dit noemen we de validiteit.
Referentiekaders:
Is de ‘bril’ waardoor je kijkt naar de wereld om je heen.
Aspecten die invloed hebben op onze waarnemingen en interpretaties zijn
cultuur, houding, territorium en context.
Cultuur= het gedrag dat een groep mensen onderling vanzelfsprekend vindt.
Houding: en de mimiek valt veel vanaf te lezen.
Territorium: letterlijk dichtbij iemand komen kan iemand als bedreigend ervaren,
maar ook als prettig en vertrouwelijk.
Context: gedrag is contextbepalend: de omstandigheden veroorzaken het
gedrag. Zonder de context mee te nemen bij een observatie, dan is het gedrag
niet te observeren.
Observeren:
Is een vorm van onderzoek doen, waarbij je bewust waarneemt op basis van een
vooraf vastgesteld doel. Vraagt om een bewuste planning en er hoort een
Is iets opmerken via een of meer van je 5 zintuigen (horen, zien, proeven, ruiken
en voelen). Meestal onbewust.
Onbewuste selectie:
Een selectie in waarnemingen die je onbewust waarneemt. Dit gaat op basis van
je voorkennis of door min of meer toevallige omstandigheden.
Ervaringen die je gekoppeld hebt, beïnvloeden je ‘objectiviteit’.
Subjectieve selectie:
Je selecteert altijd vanuit je zelf vanzelfsprekend vindt. Als iemand iets tegen je
zegt, neem je dat in je op vanuit je eigen kennis of mening over het onderwerp.
Daardoor hoor je dikwijls niet alles wat wordt gezegd en zeker niet alles wat
wordt bedoelt. Je selecteert in het verhaal van de ander die dingen die je bekend
voorkomen of die bij jou emoties oproepen. Vervolgens kleur je dat met jouw
(voor)oordeel of opvatting. Dat gevaar schuilt ook in het waarnemen van gedrag.
Filteren:
Sommige informatie binnenlaten en sommige negeer je. Dit gebeurt door je
kennis, vaardigheden, attitude en ervaringen in te zetten.
Is meestal een onbewust proces, maar je kunt het ook bewust doen. Dit gebeurt
tijdens observaties. Hier heb je veel voorkennis nodig over het gedrag van een
kind. Je hebt vaardigheden nodig om dat gedrag zo objectief mogelijk op te
schrijven. Je attitude is van belang, omdat je eigen (voor)oordeel je kan beletten
om bruikbare gegevens te filteren.
Interpreteren:
Betekenis toekennen aan (de gegevens uit) een waarneming.
Betrouwbaarheid:
Wanneer een observatie zo wordt gedaan dat het herhaalbaar is en dan weer min
of meer hetzelfde resultaat oplevert, noemen we de observatie betrouwbaar.
Betrouwbaarheid en validiteit is de kwaliteitsgarantie van een observatie.
Validiteit:
Observaties moeten zo zijn opgezet dat je ook echt te weten komt wat je beoogt.
Dit noemen we de validiteit.
Referentiekaders:
Is de ‘bril’ waardoor je kijkt naar de wereld om je heen.
Aspecten die invloed hebben op onze waarnemingen en interpretaties zijn
cultuur, houding, territorium en context.
Cultuur= het gedrag dat een groep mensen onderling vanzelfsprekend vindt.
Houding: en de mimiek valt veel vanaf te lezen.
Territorium: letterlijk dichtbij iemand komen kan iemand als bedreigend ervaren,
maar ook als prettig en vertrouwelijk.
Context: gedrag is contextbepalend: de omstandigheden veroorzaken het
gedrag. Zonder de context mee te nemen bij een observatie, dan is het gedrag
niet te observeren.
Observeren:
Is een vorm van onderzoek doen, waarbij je bewust waarneemt op basis van een
vooraf vastgesteld doel. Vraagt om een bewuste planning en er hoort een
