Sportsociologie: het spel en de
spelers
Knop, P., de & Vanreusel, B. (2002). Sportsociologie: Het spel en de spelers.
Maarssen: Elsevier gezondheidszorg.
De volgende hoofdstukken zijn samengevat, 4, 8 & 9
Hoofdstuk 4 De sociale functies en betekenissen van sport
4.1 inleiding
De functies en betekenissen van sport zijn afhankelijk zan het theoretisch kader
dat men toeschrijft voor sport. Ook is het afhankelijk van de betrokkenheid van
sport. Er zijn 4 groepen betrokkenheid te onderscheiden, namelijk: direct primair,
indirect primair, direct secundair en indirect secundair.
Primaire betrokkenheid bij sport
Direct Indirect
Deelnemers Instrumentele Beslissers of Expressieve
begeleiding bestuurders begeleiding
Superster Coach Sportbond PR
Aanvoerder Manager Commissies Cheerleaders
Basisteam Trainer Sportdirecteur Muziekband
Invaller Dokter Scheidsrechters Oud-spelers
Geblesseerde Teamhulp
Secundaire betrokkenheid bij sport
Direct Indirect
Fiscale Ondernemers Consumenten Niet-betrokkenen
producenten
Clubeigenaar Materiaal- Familie en vrienden van Wetenden maar
Aandeelhouder groothandel deelnemers niet-
Oprichter Detaillist Fans geïnteresseerden
School Verkoper Gelegenheidstoeschou Onwetenden
Filantropische Vergunninghouder wers (baby’s,
sporters gehandicapten).
Het onderscheid tussen functies en betekenissen:
- Betekenis (microniveau), wordt gebruikt voor een individuele zingeving en
is dus per definitie subjectief gekleurd.
- Functie (macroniveau), er wordt verwezen naar verwachte en
gerealiseerde maatschappelijke effecten. Dus op basis van de verwachte
gevolgen of de van tevoren bedoelde effecten ten opzichte van de
instandhouding van de maatschappij.
4.2 De democratiserende werking van sport
De democratiserende functie; sport draagt bij tot het in evenwicht brengen van
de machtsbalans tussen groepen met verschillende karakteristieken (sociale
klasse, ras, sekse, leeftijd, religie, handicap, regionale verschillen of seksuele
voorkeur).
Democratisering via de sport betekent: de sociale karakteristieken minder
relevant worden bij de betrokkenheid bij verschillende sporten en dat status
, barrières verdwijnen die de sportprestaties en de beschikbaarheid van sport
beïnvloeden. Zowel recht deel te nemen als recht van betrokkenheid van de
vorm, de omstandigheden en de betekenis van deelname.
De effecten van de democratisering lijken voor de amateursporten beperkt te
blijven tot de middenklasse en misschien een groep geschoolde arbeiders die de
middenklasse als een referentiegroep beschouwt. Belangrijkste beperking is het
gebrek aan financiële middelen. Een laaginkomen beperkt de keuze vrijheid, en
kan de wens op deelnemen verminderen. Andere factoren hierbij zijn: gebrek aan
tijd, culturele factoren, overheidsbemoeienis, discriminatie.
4.3 Distinctie door middel van sport
Distinctie = het (bewust) onderscheiden van anderen. Sport is hier een onderdeel
van, zo kan men zich onderscheiden van anderen en andere klasse. Het
onderscheiden kan door middel van het lichaam zelf, maar ook door de specifieke
tak van sport en de prestaties in de sport. Dat is eveneens voor een lidmaatschap
van verenigingen en teams.
4.4 Economische betekenissen van sport
Hiervoor zijn drie maatstaven:
- Uitgaven
- Productie
- Werkgelegenheid
Om een sport te kunnen beoefenen zijn de materialen hiervoor benodigd. Ook
zijn er kosten zoals de contributie, toegangskaartje, veld- of zaalhuur. Ook
functioneert sport als werk, door de trainers of de spelers op topniveau.
Tevens verhoogd sport het niveau van de arbeidskracht, dit leidt tot minder
verzuim en de economische productiviteit wordt groter.
De sportpraktijk wordt voor een groot deel gevormd en gedomineerd door de
waarden en werkingen van de markt.
- Veranderingen van regels, vorm en programma op zoek naar verhoogde
actie en score
- Het prijsgeven van de ethiek van de vaardigheidsdemocratie
- De neiging tot spektakel en toneelspel.
Er is selectief aandacht voor alleen sporten die geschikt zijn voor de markt.
4.5 Sport en gezondheid
De bewezen gezondheidsbaten van de sport zijn onder andere de beschermende
en genezende werking met betrekking tot hart- en vaatziekten, diabetes mellitus,
epilepsie, osteoprose en atrofie van de spieren. Sport doet de weerstand en
leeftijdsverwachting toenemen.
4.6 Plezier in sport
Plezier is voor zowel sporter als toeschouwer de belangrijkste reden voor sport.
De ongewone en onverwachte gebeurtenissen dragen bij aan de spanning van de
toeschouwer. Belangrijke factoren die mede zorgen voor positieve reacties van de
deelnemers zijn: groepsidentificatie en verbondenheid, sociale bevestiging,
competitieve prikkelingen vriendschappen. Voor de vrouwen is de sociale aard
van de activiteit vooral belangrijk.
4.7 Herstel door middel van sport
Sport zou een goed middel zijn voor lichamelijk herstel van vermoeidheid.
spelers
Knop, P., de & Vanreusel, B. (2002). Sportsociologie: Het spel en de spelers.
Maarssen: Elsevier gezondheidszorg.
De volgende hoofdstukken zijn samengevat, 4, 8 & 9
Hoofdstuk 4 De sociale functies en betekenissen van sport
4.1 inleiding
De functies en betekenissen van sport zijn afhankelijk zan het theoretisch kader
dat men toeschrijft voor sport. Ook is het afhankelijk van de betrokkenheid van
sport. Er zijn 4 groepen betrokkenheid te onderscheiden, namelijk: direct primair,
indirect primair, direct secundair en indirect secundair.
Primaire betrokkenheid bij sport
Direct Indirect
Deelnemers Instrumentele Beslissers of Expressieve
begeleiding bestuurders begeleiding
Superster Coach Sportbond PR
Aanvoerder Manager Commissies Cheerleaders
Basisteam Trainer Sportdirecteur Muziekband
Invaller Dokter Scheidsrechters Oud-spelers
Geblesseerde Teamhulp
Secundaire betrokkenheid bij sport
Direct Indirect
Fiscale Ondernemers Consumenten Niet-betrokkenen
producenten
Clubeigenaar Materiaal- Familie en vrienden van Wetenden maar
Aandeelhouder groothandel deelnemers niet-
Oprichter Detaillist Fans geïnteresseerden
School Verkoper Gelegenheidstoeschou Onwetenden
Filantropische Vergunninghouder wers (baby’s,
sporters gehandicapten).
Het onderscheid tussen functies en betekenissen:
- Betekenis (microniveau), wordt gebruikt voor een individuele zingeving en
is dus per definitie subjectief gekleurd.
- Functie (macroniveau), er wordt verwezen naar verwachte en
gerealiseerde maatschappelijke effecten. Dus op basis van de verwachte
gevolgen of de van tevoren bedoelde effecten ten opzichte van de
instandhouding van de maatschappij.
4.2 De democratiserende werking van sport
De democratiserende functie; sport draagt bij tot het in evenwicht brengen van
de machtsbalans tussen groepen met verschillende karakteristieken (sociale
klasse, ras, sekse, leeftijd, religie, handicap, regionale verschillen of seksuele
voorkeur).
Democratisering via de sport betekent: de sociale karakteristieken minder
relevant worden bij de betrokkenheid bij verschillende sporten en dat status
, barrières verdwijnen die de sportprestaties en de beschikbaarheid van sport
beïnvloeden. Zowel recht deel te nemen als recht van betrokkenheid van de
vorm, de omstandigheden en de betekenis van deelname.
De effecten van de democratisering lijken voor de amateursporten beperkt te
blijven tot de middenklasse en misschien een groep geschoolde arbeiders die de
middenklasse als een referentiegroep beschouwt. Belangrijkste beperking is het
gebrek aan financiële middelen. Een laaginkomen beperkt de keuze vrijheid, en
kan de wens op deelnemen verminderen. Andere factoren hierbij zijn: gebrek aan
tijd, culturele factoren, overheidsbemoeienis, discriminatie.
4.3 Distinctie door middel van sport
Distinctie = het (bewust) onderscheiden van anderen. Sport is hier een onderdeel
van, zo kan men zich onderscheiden van anderen en andere klasse. Het
onderscheiden kan door middel van het lichaam zelf, maar ook door de specifieke
tak van sport en de prestaties in de sport. Dat is eveneens voor een lidmaatschap
van verenigingen en teams.
4.4 Economische betekenissen van sport
Hiervoor zijn drie maatstaven:
- Uitgaven
- Productie
- Werkgelegenheid
Om een sport te kunnen beoefenen zijn de materialen hiervoor benodigd. Ook
zijn er kosten zoals de contributie, toegangskaartje, veld- of zaalhuur. Ook
functioneert sport als werk, door de trainers of de spelers op topniveau.
Tevens verhoogd sport het niveau van de arbeidskracht, dit leidt tot minder
verzuim en de economische productiviteit wordt groter.
De sportpraktijk wordt voor een groot deel gevormd en gedomineerd door de
waarden en werkingen van de markt.
- Veranderingen van regels, vorm en programma op zoek naar verhoogde
actie en score
- Het prijsgeven van de ethiek van de vaardigheidsdemocratie
- De neiging tot spektakel en toneelspel.
Er is selectief aandacht voor alleen sporten die geschikt zijn voor de markt.
4.5 Sport en gezondheid
De bewezen gezondheidsbaten van de sport zijn onder andere de beschermende
en genezende werking met betrekking tot hart- en vaatziekten, diabetes mellitus,
epilepsie, osteoprose en atrofie van de spieren. Sport doet de weerstand en
leeftijdsverwachting toenemen.
4.6 Plezier in sport
Plezier is voor zowel sporter als toeschouwer de belangrijkste reden voor sport.
De ongewone en onverwachte gebeurtenissen dragen bij aan de spanning van de
toeschouwer. Belangrijke factoren die mede zorgen voor positieve reacties van de
deelnemers zijn: groepsidentificatie en verbondenheid, sociale bevestiging,
competitieve prikkelingen vriendschappen. Voor de vrouwen is de sociale aard
van de activiteit vooral belangrijk.
4.7 Herstel door middel van sport
Sport zou een goed middel zijn voor lichamelijk herstel van vermoeidheid.
