Kern AC
Leerdoelen
Inhoud
Les 1a leerdoelen....................................................................................................................................2
Les 1c leerdoelen....................................................................................................................................4
Persoonsgebonden factoren kunnen genetisch en/of verworven zijn...........................................4
Les 2a leerdoelen....................................................................................................................................6
Fase 1: Ontkenning.......................................................................................................................10
Fase 2: Woede..............................................................................................................................10
Fase 3: Onderhandelen.................................................................................................................10
Fase 4: Depressie..........................................................................................................................10
Fase 5: Aanvaarding......................................................................................................................10
Les 2c leerdoelen..................................................................................................................................14
Les 3a leerdoelen..................................................................................................................................15
les 3C leerdoelen..................................................................................................................................15
Les 4a leerdoelen..................................................................................................................................17
Les 4c leerdoelen..................................................................................................................................17
Les 5A leerdoelen.................................................................................................................................18
Les 6A leerdoelen.................................................................................................................................24
Les 6C leerdoelen.................................................................................................................................26
Les 7A leerdoelen.................................................................................................................................27
Les 7C leerdoelen.................................................................................................................................28
Les 8A leerdoelen.................................................................................................................................32
1
,Les 1a leerdoelen
Legt in eigen woorden eigen regie, zelfmanagement; empowerment, veerkracht, herstel en
zelfredzaamheid uit;
Eigen regie: zelf een aandeel hebben in de zorgkeuzes.
Zelfmanagement: inpassen aandoening of chronische ziekte in dagelijks leven.
Empowerment: bewustwordingsproces, beslissingsvrijheid, opkomen voor jezelf, informatie
verkrijgen, positief zelfbeeld krijgen.
Veerkracht: aanpassen aan stress en tegenslag.
Herstel: proces dat iemand die of iets dat ongezond is weer beter wordt.
Zelfredzaamheid: algemene dagelijkse activiteiten zelf doen.
pam: De PAM (Patiënt Activation Measure) meet kennis, vaardigheden en vertrouwen in het kunnen
managen van de eigen gezondheid of ziekte. De PAM is bedoeld om meer zicht te krijgen hoe en in
welke mate de patiënt zelf van mening is dat hij in staat is om zijn gezondheid te verbeteren.
Semas: vragenlijst hoe iemand er voor staat bij zelfmanagement.
Smas-30: meet de 6 zelfmanagementvaardigheden in de vorm van een vragenlijst.
Beheerst het Chronic Care Model en het Generiek Model zelfmanagement op grote lijnen;
Het Chronic Care Model is een model voor de organisatie van zorg rondom chronisch zieken. Het is
ontwikkeld om het zorgsysteem te veranderen zodat het voldoet aan de voorwaarden voor het
bieden van proactieve, persoonsgerichte en geïntegreerde zorg.
2
,Generiek Model Zelfmanagement.
Doel
Een theoretisch raamwerk voor het bevorderen van zelfmanagement. Het model bevat de essenties
van zelfmanagement en aan welke onderdelen aandacht kan worden besteed bij het werken aan
zelfmanagement in de praktijk.
Toelichting instrument
Letterlijk centraal in zelfmanagement staat de mens met een chronische aandoening die samen met
de zorgverlener vaststelt wat hij zelf kan en wil doen, welke doelen hij zich wil stellen. De kern van
het model is dus de interactie tussen chronisch zieke en zorgverlener.
Het generiek model is weergegeven als een cirkel opgebouwd uit een kern en verschillende ringen.
Elke omliggende ring bevat aspecten van zelfmanagement die met elkaar samenhangen, die kunnen
inwerken op elkaar en op andere ringen en die van invloed zijn op de dynamiek tussen de chronisch
zieke en de zorgverlener in de kern.
Weet wanneer een meetinstrument voor zelfmanagement in te zetten;
3
, Zelfredzaamheidsmatrix: vooral ingestoken vanuit de publieke gezondheid in het sociale domein.
Het instrument is een vragenlijst en wordt doorontwikkeld en wetenschappelijk onderzocht op
betrouwbaarheid en validiteit.
Zelfredzaamheidsmonitor: legt het accent op zorg gerelateerde zaken en meet op negen
levensdomeinen de zelfredzaamheid. Het instrument is een vragenlijst en ontwikkeld in co-creatie
met de praktijk.
Zelfredzaamheidsradar: meet op vijftien domeinen de mate van zelfredzaamheid. Het instrument
ziet er uit als een spinnenweb met daaromheen de domeinen.
Zelfredzaamheidsmeter: meet zowel zelfredzaamheid als eigen regie op tien domeinen. De vorm is
een (korte) vragenlijst.
Zelfstandigheidslijst: een hulpmiddel voor het invullen van het zorg-leefplan. Het vragenlijstje gaat
over vier hoofddomeinen met daaronder enkele sub domeinen.
Effecten Ster: raakt aan zelfredzaamheid maar is hoofdzakelijk gericht op het in kaart brengen van
problemen en benodigde acties. Op deze manier kan de hulpverlener gerichter aan zelfredzaamheid
werken.
Is op de hoogte van de veelvoud aan meetinstrument voor zelfmanagement en de
verschillen hiertussen.
Alle instrumenten hebben als doel de (mate van) zelfredzaamheid te meten van de patiënt.
de aanpak van de instrumenten verschilt: de een is meer generiek, de ander meer specifiek. Met
andere woorden: een meer algemene en theoretische insteek tegenover een meer gedetailleerde en
praktische insteek. Dit zien we vooral terug in de gedetailleerdheid van de domeinen. De meer
‘praktische’ instrumenten gebruiken domeinen die nauw aansluiten bij het zorg-leefplan. In het veld
worden deze instrumenten gezien als ‘herkenbaar’ .
De meer ‘theoretische’ instrumenten gebruiken namen van domeinen die op een hoger
abstractieniveau liggen. De Zelfredzaamheidsmatrix en de Effecten Ster zijn generiek, de
Zelfredzaamheidsmonitor, de Zelfredzaamheidsradar, de Zelfredzaamheidsmeter en de
Zelfstandigheidslijst zijn instrumenten die gebruik maken van domeinen op vrij specifiek, concreet en
praktisch niveau.
De matrix, de monitor en de Effecten Ster hebben een digitale toepassing (bijvoorbeeld een app of
een portaal/website). De andere drie instrumenten hebben alleen een schriftelijke toepassing.
Les 1c leerdoelen
Benoemt verschillende indelingen van gezondheidsdeterminanten;
Onder determinanten van (on)gezondheid verstaan we alle factoren die de volksgezondheid
beïnvloeden. Het gaat om zowel risicofactoren voor ongezondheid (pathogenese) als om factoren die
de gezondheid positief beïnvloeden (salutogenese).We hanteren een indeling in persoonsgebonden
factoren, leefstijl en de fysieke en sociale omgeving.
Persoonsgebonden factoren kunnen genetisch en/of verworven zijn
4
Leerdoelen
Inhoud
Les 1a leerdoelen....................................................................................................................................2
Les 1c leerdoelen....................................................................................................................................4
Persoonsgebonden factoren kunnen genetisch en/of verworven zijn...........................................4
Les 2a leerdoelen....................................................................................................................................6
Fase 1: Ontkenning.......................................................................................................................10
Fase 2: Woede..............................................................................................................................10
Fase 3: Onderhandelen.................................................................................................................10
Fase 4: Depressie..........................................................................................................................10
Fase 5: Aanvaarding......................................................................................................................10
Les 2c leerdoelen..................................................................................................................................14
Les 3a leerdoelen..................................................................................................................................15
les 3C leerdoelen..................................................................................................................................15
Les 4a leerdoelen..................................................................................................................................17
Les 4c leerdoelen..................................................................................................................................17
Les 5A leerdoelen.................................................................................................................................18
Les 6A leerdoelen.................................................................................................................................24
Les 6C leerdoelen.................................................................................................................................26
Les 7A leerdoelen.................................................................................................................................27
Les 7C leerdoelen.................................................................................................................................28
Les 8A leerdoelen.................................................................................................................................32
1
,Les 1a leerdoelen
Legt in eigen woorden eigen regie, zelfmanagement; empowerment, veerkracht, herstel en
zelfredzaamheid uit;
Eigen regie: zelf een aandeel hebben in de zorgkeuzes.
Zelfmanagement: inpassen aandoening of chronische ziekte in dagelijks leven.
Empowerment: bewustwordingsproces, beslissingsvrijheid, opkomen voor jezelf, informatie
verkrijgen, positief zelfbeeld krijgen.
Veerkracht: aanpassen aan stress en tegenslag.
Herstel: proces dat iemand die of iets dat ongezond is weer beter wordt.
Zelfredzaamheid: algemene dagelijkse activiteiten zelf doen.
pam: De PAM (Patiënt Activation Measure) meet kennis, vaardigheden en vertrouwen in het kunnen
managen van de eigen gezondheid of ziekte. De PAM is bedoeld om meer zicht te krijgen hoe en in
welke mate de patiënt zelf van mening is dat hij in staat is om zijn gezondheid te verbeteren.
Semas: vragenlijst hoe iemand er voor staat bij zelfmanagement.
Smas-30: meet de 6 zelfmanagementvaardigheden in de vorm van een vragenlijst.
Beheerst het Chronic Care Model en het Generiek Model zelfmanagement op grote lijnen;
Het Chronic Care Model is een model voor de organisatie van zorg rondom chronisch zieken. Het is
ontwikkeld om het zorgsysteem te veranderen zodat het voldoet aan de voorwaarden voor het
bieden van proactieve, persoonsgerichte en geïntegreerde zorg.
2
,Generiek Model Zelfmanagement.
Doel
Een theoretisch raamwerk voor het bevorderen van zelfmanagement. Het model bevat de essenties
van zelfmanagement en aan welke onderdelen aandacht kan worden besteed bij het werken aan
zelfmanagement in de praktijk.
Toelichting instrument
Letterlijk centraal in zelfmanagement staat de mens met een chronische aandoening die samen met
de zorgverlener vaststelt wat hij zelf kan en wil doen, welke doelen hij zich wil stellen. De kern van
het model is dus de interactie tussen chronisch zieke en zorgverlener.
Het generiek model is weergegeven als een cirkel opgebouwd uit een kern en verschillende ringen.
Elke omliggende ring bevat aspecten van zelfmanagement die met elkaar samenhangen, die kunnen
inwerken op elkaar en op andere ringen en die van invloed zijn op de dynamiek tussen de chronisch
zieke en de zorgverlener in de kern.
Weet wanneer een meetinstrument voor zelfmanagement in te zetten;
3
, Zelfredzaamheidsmatrix: vooral ingestoken vanuit de publieke gezondheid in het sociale domein.
Het instrument is een vragenlijst en wordt doorontwikkeld en wetenschappelijk onderzocht op
betrouwbaarheid en validiteit.
Zelfredzaamheidsmonitor: legt het accent op zorg gerelateerde zaken en meet op negen
levensdomeinen de zelfredzaamheid. Het instrument is een vragenlijst en ontwikkeld in co-creatie
met de praktijk.
Zelfredzaamheidsradar: meet op vijftien domeinen de mate van zelfredzaamheid. Het instrument
ziet er uit als een spinnenweb met daaromheen de domeinen.
Zelfredzaamheidsmeter: meet zowel zelfredzaamheid als eigen regie op tien domeinen. De vorm is
een (korte) vragenlijst.
Zelfstandigheidslijst: een hulpmiddel voor het invullen van het zorg-leefplan. Het vragenlijstje gaat
over vier hoofddomeinen met daaronder enkele sub domeinen.
Effecten Ster: raakt aan zelfredzaamheid maar is hoofdzakelijk gericht op het in kaart brengen van
problemen en benodigde acties. Op deze manier kan de hulpverlener gerichter aan zelfredzaamheid
werken.
Is op de hoogte van de veelvoud aan meetinstrument voor zelfmanagement en de
verschillen hiertussen.
Alle instrumenten hebben als doel de (mate van) zelfredzaamheid te meten van de patiënt.
de aanpak van de instrumenten verschilt: de een is meer generiek, de ander meer specifiek. Met
andere woorden: een meer algemene en theoretische insteek tegenover een meer gedetailleerde en
praktische insteek. Dit zien we vooral terug in de gedetailleerdheid van de domeinen. De meer
‘praktische’ instrumenten gebruiken domeinen die nauw aansluiten bij het zorg-leefplan. In het veld
worden deze instrumenten gezien als ‘herkenbaar’ .
De meer ‘theoretische’ instrumenten gebruiken namen van domeinen die op een hoger
abstractieniveau liggen. De Zelfredzaamheidsmatrix en de Effecten Ster zijn generiek, de
Zelfredzaamheidsmonitor, de Zelfredzaamheidsradar, de Zelfredzaamheidsmeter en de
Zelfstandigheidslijst zijn instrumenten die gebruik maken van domeinen op vrij specifiek, concreet en
praktisch niveau.
De matrix, de monitor en de Effecten Ster hebben een digitale toepassing (bijvoorbeeld een app of
een portaal/website). De andere drie instrumenten hebben alleen een schriftelijke toepassing.
Les 1c leerdoelen
Benoemt verschillende indelingen van gezondheidsdeterminanten;
Onder determinanten van (on)gezondheid verstaan we alle factoren die de volksgezondheid
beïnvloeden. Het gaat om zowel risicofactoren voor ongezondheid (pathogenese) als om factoren die
de gezondheid positief beïnvloeden (salutogenese).We hanteren een indeling in persoonsgebonden
factoren, leefstijl en de fysieke en sociale omgeving.
Persoonsgebonden factoren kunnen genetisch en/of verworven zijn
4
