1-12-2022
Beargumenteren van
zorg
Studentennummer:
Opleiding: HBO-V
Hanzehogeschool Groningen
1
,Inleiding
In deze module draait alles om het klinisch redeneren, of te wel beargumenteren van zorg.
Beargumenteren van zorg gaat om het redeneren, handelen en denken op basis van het
verpleegkundige proces. Klinisch redeneren is dus de basis van het handelen.
Het zorgplan is opgesteld voor mw. van 80 jaar. Mw. heeft in het verleden een CVA doorgemaakt.
Ook is de diagnose vasculaire dementie vastgesteld. Mw. woont sinds aug 2022 in het ….. samen met
haar echtgenoot. In oktober 2022 is het echtpaar op de grond gevallen, dit heeft veel gevolgen met
zich meegebracht.
Voor mw. wordt een individueel verpleegplan opgesteld. Het verpleegplan wordt uitgewerkt aan de
hand van de 6 stappen van het verpleegkundig proces, anamnese, diagnose, planning van de
resultaten, planning van de interventies, uitvoering en evaluatie. Als toevoeging op het
verpleegkundig proces zal er gebruik worden gemaakt van ProActive Nursing: klinisch redeneren in
zes stappen. De zes stappen van het klinisch redeneren is een actuele methode om klinisch te
redeneren. In deze module wordt de methode gebruikt als toevoeging en uitbreiding op de zes
stappen van het verpleegkundig proces.
2
,Inhoud
Table of Contents
Inleiding..................................................................................................................................................2
Klinisch redeneren..................................................................................................................................4
CanMEDS-rollen.....................................................................................................................................5
Toepassen CanMEDS-rollen op het klinisch redeneren......................................................................5
De casus..................................................................................................................................................6
Persoonlijke gegevens........................................................................................................................6
Medische Kernsgegevens...................................................................................................................7
Acute medicatie......................................................................................................................................7
Beschrijving casus.................................................................................................................................11
Wet en regelgeving...............................................................................................................................12
Toepassing wet en regelgeving op de casus:....................................................................................12
Toepassing ziektebeeld op de casus.....................................................................................................13
CVA...................................................................................................................................................13
Vasculaire dementie:........................................................................................................................13
Anamnese.............................................................................................................................................14
Zelfmanagement..................................................................................................................................17
Aandachtsgebieden..............................................................................................................................18
Meetinstrument MUST.........................................................................................................................20
Wensen en behoeften..........................................................................................................................21
E-health................................................................................................................................................22
Clusteren..............................................................................................................................................23
Cluster 1:..........................................................................................................................................23
Cluster 2:..........................................................................................................................................23
Cluster 3:..........................................................................................................................................24
Cluster 4:..........................................................................................................................................24
Redeneerweb.......................................................................................................................................24
Interventies..........................................................................................................................................25
Klinisch verloop....................................................................................................................................30
Tussentijdse evaluatie..........................................................................................................................31
Evaluatie Ineffectieve eetdynamiek bij de adolescent op 17-11-2022.............................................33
Eindevaluatie........................................................................................................................................34
Bijlage...................................................................................................................................................39
ziektebeeld CVA................................................................................................................................39
.........................................................................................................................................................41
Ziektebeeld Vasculaire dementie.....................................................................................................42
Bronnenlijst..........................................................................................................................................45
3
, Klinisch redeneren
Klinisch redeneren is de vaardigheid om eigen observaties en interpretaties te koppelen aan
medische kennis (fysiologie, anatomie, pathologie, farmacologie). Zo kunnen verpleegkundigen goed
onderbouwen welke verpleegkundige interventies zij moeten inzetten bij een ziektebeeld of
verpleegprobleem en welke vervolgstappen ze moeten nemen. Oud-verpleegkundige en docent
Marc Bakker ontwikkelde een zesstappenmethodiek om klinisch redeneren gestructureerd toe te
passen en schreef er een boek over. (Berends, 2022)
Klinisch redeneren bestaat uit zes stappen:
Stap 1: Oriëntatie op de situatie/klinisch beeld
Het doel van de eerste stap is onder woorden te brengen wat de actuele gezondheidssituatie van de
patiënt is. Dat doe je door goed te observeren, al je zintuigen te gebruiken en te meten (denk aan
bloeddruk, ademfrequentie, saturatie). In deze stap beschrijf je hoe een ziekte of aandoening zich
openbaart bij de patiënt (klinisch beeld). Dat kun je bijvoorbeeld doen aan de hand van de SBAR-
tool. SBAR is een instrument dat in de gezondheidszorg gebruikt wordt om snel en compleet te
communiceren.
Stap 2 klinisch redeneren: klinische probleemstellingen
In stap 1 is duidelijk gemaakt dat er iets aan de hand is. In stap 2 bekijk je wat er mis is.
In deze stap is het de bedoeling dat je kunt aantonen wat feitelijk de problemen zijn. Daarbij
onderscheid je niet alleen lichamelijke (somatische) en mentale (psychosociale) aspecten, maar je
moet ze ook zo nodig kunnen linken met elkaar. Heeft het één met het ander te maken? Lokt het
lichamelijke het mentale wellicht uit? In deze stap onderzoek je welk probleem prioriteit heeft en
welke kan wachten. In deze stap zoeken verpleegkundigen vaak uit welke orgaansystemen worden
aangesproken bij dit probleem
Stap 3 klinisch redeneren: aanvullend klinisch onderzoek
Aanvullend klinisch onderzoek is nodig om een ziekte of gevolgen van een aandoening aan te tonen.
Ieder aangevraagd onderzoek heeft een vraagstelling. De arts is hiervoor verantwoordelijk. Maar de
verpleegkundige hoort mee te denken over welke onderzoeken gedaan moeten worden om aan de
ontbrekende informatie te komen en over te verwachte uitkomsten. Bovendien moet de
verpleegkundige hierover kunnen communiceren met collega’s.
Stap 4 klinisch redeneren: klinisch beleid
In deze stap beredeneer je welke zorg nodig is, dus welke interventies je moet uitvoeren om de
gezondheid van de patiënt in stand of in goede conditie te houden.
Stap 5 klinisch redeneren: klinisch verloop
In het klinisch verloop van een ziekte is er altijd kans op complicaties, ongewenste effecten van het
beleid (bijwerkingen van medicatie) of zelfs fouten. In stap 5 bestudeer je al deze zaken. Een
verpleegkundige moet kunnen beredeneren hoe het klinisch verloop op korte en lange termijn zal
zijn, wat de prognose is, welke complicaties kunnen optreden en wat de risico’s van de behandeling
zijn.
Stap 6 klinisch redeneren: nabeschouwing
In de nabeschouwing neem je afstand van de casus. Door evaluatie en reflectie kijk je terug op de
gebeurtenissen en zorgverlening. (Berends, 2022)
4
Beargumenteren van
zorg
Studentennummer:
Opleiding: HBO-V
Hanzehogeschool Groningen
1
,Inleiding
In deze module draait alles om het klinisch redeneren, of te wel beargumenteren van zorg.
Beargumenteren van zorg gaat om het redeneren, handelen en denken op basis van het
verpleegkundige proces. Klinisch redeneren is dus de basis van het handelen.
Het zorgplan is opgesteld voor mw. van 80 jaar. Mw. heeft in het verleden een CVA doorgemaakt.
Ook is de diagnose vasculaire dementie vastgesteld. Mw. woont sinds aug 2022 in het ….. samen met
haar echtgenoot. In oktober 2022 is het echtpaar op de grond gevallen, dit heeft veel gevolgen met
zich meegebracht.
Voor mw. wordt een individueel verpleegplan opgesteld. Het verpleegplan wordt uitgewerkt aan de
hand van de 6 stappen van het verpleegkundig proces, anamnese, diagnose, planning van de
resultaten, planning van de interventies, uitvoering en evaluatie. Als toevoeging op het
verpleegkundig proces zal er gebruik worden gemaakt van ProActive Nursing: klinisch redeneren in
zes stappen. De zes stappen van het klinisch redeneren is een actuele methode om klinisch te
redeneren. In deze module wordt de methode gebruikt als toevoeging en uitbreiding op de zes
stappen van het verpleegkundig proces.
2
,Inhoud
Table of Contents
Inleiding..................................................................................................................................................2
Klinisch redeneren..................................................................................................................................4
CanMEDS-rollen.....................................................................................................................................5
Toepassen CanMEDS-rollen op het klinisch redeneren......................................................................5
De casus..................................................................................................................................................6
Persoonlijke gegevens........................................................................................................................6
Medische Kernsgegevens...................................................................................................................7
Acute medicatie......................................................................................................................................7
Beschrijving casus.................................................................................................................................11
Wet en regelgeving...............................................................................................................................12
Toepassing wet en regelgeving op de casus:....................................................................................12
Toepassing ziektebeeld op de casus.....................................................................................................13
CVA...................................................................................................................................................13
Vasculaire dementie:........................................................................................................................13
Anamnese.............................................................................................................................................14
Zelfmanagement..................................................................................................................................17
Aandachtsgebieden..............................................................................................................................18
Meetinstrument MUST.........................................................................................................................20
Wensen en behoeften..........................................................................................................................21
E-health................................................................................................................................................22
Clusteren..............................................................................................................................................23
Cluster 1:..........................................................................................................................................23
Cluster 2:..........................................................................................................................................23
Cluster 3:..........................................................................................................................................24
Cluster 4:..........................................................................................................................................24
Redeneerweb.......................................................................................................................................24
Interventies..........................................................................................................................................25
Klinisch verloop....................................................................................................................................30
Tussentijdse evaluatie..........................................................................................................................31
Evaluatie Ineffectieve eetdynamiek bij de adolescent op 17-11-2022.............................................33
Eindevaluatie........................................................................................................................................34
Bijlage...................................................................................................................................................39
ziektebeeld CVA................................................................................................................................39
.........................................................................................................................................................41
Ziektebeeld Vasculaire dementie.....................................................................................................42
Bronnenlijst..........................................................................................................................................45
3
, Klinisch redeneren
Klinisch redeneren is de vaardigheid om eigen observaties en interpretaties te koppelen aan
medische kennis (fysiologie, anatomie, pathologie, farmacologie). Zo kunnen verpleegkundigen goed
onderbouwen welke verpleegkundige interventies zij moeten inzetten bij een ziektebeeld of
verpleegprobleem en welke vervolgstappen ze moeten nemen. Oud-verpleegkundige en docent
Marc Bakker ontwikkelde een zesstappenmethodiek om klinisch redeneren gestructureerd toe te
passen en schreef er een boek over. (Berends, 2022)
Klinisch redeneren bestaat uit zes stappen:
Stap 1: Oriëntatie op de situatie/klinisch beeld
Het doel van de eerste stap is onder woorden te brengen wat de actuele gezondheidssituatie van de
patiënt is. Dat doe je door goed te observeren, al je zintuigen te gebruiken en te meten (denk aan
bloeddruk, ademfrequentie, saturatie). In deze stap beschrijf je hoe een ziekte of aandoening zich
openbaart bij de patiënt (klinisch beeld). Dat kun je bijvoorbeeld doen aan de hand van de SBAR-
tool. SBAR is een instrument dat in de gezondheidszorg gebruikt wordt om snel en compleet te
communiceren.
Stap 2 klinisch redeneren: klinische probleemstellingen
In stap 1 is duidelijk gemaakt dat er iets aan de hand is. In stap 2 bekijk je wat er mis is.
In deze stap is het de bedoeling dat je kunt aantonen wat feitelijk de problemen zijn. Daarbij
onderscheid je niet alleen lichamelijke (somatische) en mentale (psychosociale) aspecten, maar je
moet ze ook zo nodig kunnen linken met elkaar. Heeft het één met het ander te maken? Lokt het
lichamelijke het mentale wellicht uit? In deze stap onderzoek je welk probleem prioriteit heeft en
welke kan wachten. In deze stap zoeken verpleegkundigen vaak uit welke orgaansystemen worden
aangesproken bij dit probleem
Stap 3 klinisch redeneren: aanvullend klinisch onderzoek
Aanvullend klinisch onderzoek is nodig om een ziekte of gevolgen van een aandoening aan te tonen.
Ieder aangevraagd onderzoek heeft een vraagstelling. De arts is hiervoor verantwoordelijk. Maar de
verpleegkundige hoort mee te denken over welke onderzoeken gedaan moeten worden om aan de
ontbrekende informatie te komen en over te verwachte uitkomsten. Bovendien moet de
verpleegkundige hierover kunnen communiceren met collega’s.
Stap 4 klinisch redeneren: klinisch beleid
In deze stap beredeneer je welke zorg nodig is, dus welke interventies je moet uitvoeren om de
gezondheid van de patiënt in stand of in goede conditie te houden.
Stap 5 klinisch redeneren: klinisch verloop
In het klinisch verloop van een ziekte is er altijd kans op complicaties, ongewenste effecten van het
beleid (bijwerkingen van medicatie) of zelfs fouten. In stap 5 bestudeer je al deze zaken. Een
verpleegkundige moet kunnen beredeneren hoe het klinisch verloop op korte en lange termijn zal
zijn, wat de prognose is, welke complicaties kunnen optreden en wat de risico’s van de behandeling
zijn.
Stap 6 klinisch redeneren: nabeschouwing
In de nabeschouwing neem je afstand van de casus. Door evaluatie en reflectie kijk je terug op de
gebeurtenissen en zorgverlening. (Berends, 2022)
4
