Maatschappijleer samenvatting toetsweek Kerst
Domein A: Pluriforme samenleving
5.1 Periode tot 1980: tijdelijk verblijf
Integratie (= een persoon of groep is geïntegreerd in de Nederlandse samenleving wanneer
sprake is van gelijke juridische positie, gelijkwaardige deelname op sociaal-economisch
terrein, kennis van de Nederlandse taal en wanneer gangbare waarden, normen en
gedragspatronen worden gerespecteerd) is tweezijdig: nieuwkomers moeten bereid zijn te
ingrepen en anderzijds moet de Nederlandse samenleving de integratie mogelijk maken. Het
beleid tot 1980 kenmerkte zich door drie zaken:
1. Tijdelijke opvangfaciliteiten. Molukkers dachten dat ze een eigen land kregen, maar in
plaats daarvan kregen ze opvang in kampen. De Nederlandse regering begon met
voorzichtige pogingen tot integratie. Indische Nederlanders assimileerden wel goed.
2. Het onderwijs in eigen taal en cultuur stond centraal in beleid van de overheid.
3. Het principe van uitsluiting stond centraal. Allochtonen mochten niet actief deelnemen
Er ontstonden signalen over de vraagtekens van bewoners over meer allochtonen in wijken.
De Nederlandse overheid bestreed toen de onbekendheid en vooroordelen bij de autochtone
bevolking. Het bijbrengen van die kennis werd overgelaten aan het particular initiatief.
5.2 1980-1994: het multiculturalisme
Alle immigranten in Nederland werden gezien als een nieuwe multiculture groep.
Het beleid kenmerkte zich door vier zaken:
1. Multiculturalisme / multicultiromantiek (= integratie met ‘behoud van eigen identiteit).
De overheid bood cursussen in de taal en cultuur van herkomst aan en op televisie
was er ook een kanaal in hun eigen taal. Tussen 1975 en 1985 kwamen vooral
Surinamers naar Nederland.
2. Politieke correctheid. De overheid bestreed de Centrum Partij en alle uitingen van
racisme zeer fel.
3. Achterstandsbestrijding. Allochtonen werden bij sollicitaties positief gediscrimineerd.
4. Gelijkheid voor de wet. In 1994 werd de Algemene Wet Gelijke Behandeling
ingevoerd om de mensen die ongelijk werden behandeld op grond van ras, geloof,
geslacht of politieke voorkeur te helpen.
5.3 1994-2002: integratie met behoud van eigen identiteit onder vuur
In het begin van de jaren ’90 was Nederland zeer tolerant ten aanzien van de komst van
nieuwkomers. Maar in 1994 ontstond een duidelijke trendbreuk door het optreden van
Bolkestein. De mythe van ‘de goede vreemdeling; heeft jarenlang een open debat over
minderheden in de weg gestaan. Volgens hem kon een samenleving alleen functioneren bij
de volgende drie fundamentele waarden en normen:
1. Scheiding van kerk en staat
2. Vrijheid van meningsuiting
3. Verdraagzaamheid en non-discriminatie
Hij vond ‘integratie met behoud van eigen identiteit’ gevaarlijk. Het einddoel moest integratie
zijn. Onder integratie verstond hij gelijkzame deelname aan de samenleving. Ook vond hij de
‘open-deur-politiek’ verwerpelijk. Het standpunt dat Nederland rijk is en veel vreemdelingen
kan opnemen was funest. Beperkte immigratie is de beste integratie. Maar voor de échte
vluchteling was Nederland nog niet vol. Daarbij zijn enkele richtlijnen opgesteld:
1. Vluchtelingen moeten zoveel mogelijk ind eigen regio worden opgevangen, omdat
hun cultuur in die omgeving het beste gedijt.
Domein A: Pluriforme samenleving
5.1 Periode tot 1980: tijdelijk verblijf
Integratie (= een persoon of groep is geïntegreerd in de Nederlandse samenleving wanneer
sprake is van gelijke juridische positie, gelijkwaardige deelname op sociaal-economisch
terrein, kennis van de Nederlandse taal en wanneer gangbare waarden, normen en
gedragspatronen worden gerespecteerd) is tweezijdig: nieuwkomers moeten bereid zijn te
ingrepen en anderzijds moet de Nederlandse samenleving de integratie mogelijk maken. Het
beleid tot 1980 kenmerkte zich door drie zaken:
1. Tijdelijke opvangfaciliteiten. Molukkers dachten dat ze een eigen land kregen, maar in
plaats daarvan kregen ze opvang in kampen. De Nederlandse regering begon met
voorzichtige pogingen tot integratie. Indische Nederlanders assimileerden wel goed.
2. Het onderwijs in eigen taal en cultuur stond centraal in beleid van de overheid.
3. Het principe van uitsluiting stond centraal. Allochtonen mochten niet actief deelnemen
Er ontstonden signalen over de vraagtekens van bewoners over meer allochtonen in wijken.
De Nederlandse overheid bestreed toen de onbekendheid en vooroordelen bij de autochtone
bevolking. Het bijbrengen van die kennis werd overgelaten aan het particular initiatief.
5.2 1980-1994: het multiculturalisme
Alle immigranten in Nederland werden gezien als een nieuwe multiculture groep.
Het beleid kenmerkte zich door vier zaken:
1. Multiculturalisme / multicultiromantiek (= integratie met ‘behoud van eigen identiteit).
De overheid bood cursussen in de taal en cultuur van herkomst aan en op televisie
was er ook een kanaal in hun eigen taal. Tussen 1975 en 1985 kwamen vooral
Surinamers naar Nederland.
2. Politieke correctheid. De overheid bestreed de Centrum Partij en alle uitingen van
racisme zeer fel.
3. Achterstandsbestrijding. Allochtonen werden bij sollicitaties positief gediscrimineerd.
4. Gelijkheid voor de wet. In 1994 werd de Algemene Wet Gelijke Behandeling
ingevoerd om de mensen die ongelijk werden behandeld op grond van ras, geloof,
geslacht of politieke voorkeur te helpen.
5.3 1994-2002: integratie met behoud van eigen identiteit onder vuur
In het begin van de jaren ’90 was Nederland zeer tolerant ten aanzien van de komst van
nieuwkomers. Maar in 1994 ontstond een duidelijke trendbreuk door het optreden van
Bolkestein. De mythe van ‘de goede vreemdeling; heeft jarenlang een open debat over
minderheden in de weg gestaan. Volgens hem kon een samenleving alleen functioneren bij
de volgende drie fundamentele waarden en normen:
1. Scheiding van kerk en staat
2. Vrijheid van meningsuiting
3. Verdraagzaamheid en non-discriminatie
Hij vond ‘integratie met behoud van eigen identiteit’ gevaarlijk. Het einddoel moest integratie
zijn. Onder integratie verstond hij gelijkzame deelname aan de samenleving. Ook vond hij de
‘open-deur-politiek’ verwerpelijk. Het standpunt dat Nederland rijk is en veel vreemdelingen
kan opnemen was funest. Beperkte immigratie is de beste integratie. Maar voor de échte
vluchteling was Nederland nog niet vol. Daarbij zijn enkele richtlijnen opgesteld:
1. Vluchtelingen moeten zoveel mogelijk ind eigen regio worden opgevangen, omdat
hun cultuur in die omgeving het beste gedijt.
