Onderzoeksfa
sen
Kinderarmoede in de
gemeente Losser
,Inhoudsopgave
1. Inleiding..............................................................................................................................................2
1.1 Aanleiding.....................................................................................................................................2
1.2 Opdrachtgever..............................................................................................................................2
1.3 Doelstelling...................................................................................................................................2
1.4 Vraagstelling.................................................................................................................................3
2. Probleemanalyse................................................................................................................................4
2.1 Microniveau..................................................................................................................................4
2.2 Mesoniveau..................................................................................................................................4
2.3 Macroniveau.................................................................................................................................4
3. Aanknopingspunten voor preventie...................................................................................................6
3.1 Beïnvloedbare determinanten......................................................................................................6
3.2 Microniveau..................................................................................................................................6
3.3 Mesoniveau..................................................................................................................................6
3.4 Prioritering....................................................................................................................................6
4. Succes- en faalfactoren.......................................................................................................................8
4.1 Succesfactoren.............................................................................................................................8
4.2 Faalfactoren..................................................................................................................................8
4.3 Advies aan de opdrachtgever.......................................................................................................9
5. Beschrijving bestaande preventieve interventies.............................................................................10
5.1 Bestaande preventieve interventies...........................................................................................10
6. Conclusie..........................................................................................................................................12
6.1 De probleemanalyse...................................................................................................................12
6.2 Beïnvloedbare determinanten....................................................................................................12
6.3 Succes- en faalfactoren...............................................................................................................12
6.4 Bestaande preventieve interventies...........................................................................................12
6.4 De uiteindelijke conclusie...........................................................................................................12
7. Literatuurlijst....................................................................................................................................13
, 1. Inleiding
In dit hoofdstuk zal worden besproken wat het onderwerp van dit literatuuronderzoek is. Daarnaast
zullen hier de opdrachtgever, doelstelling en vraagstelling worden verduidelijkt.
1.1 Aanleiding
Kinderarmoede in Nederland is nog steeds een groot probleem. Er waren volgens de cijfers van het
SCP in 2017 272.000 minderjarige kinderen die in armoede opgroeien in Nederland. De kans op
armoede was volgens het SCP het grootste voor kinderen tot en met 12 jaar en voor de alleroudsten
van onze bevolking. In 2017 leefde ongeveer 9% van deze kinderen in een huishouden waar ze het
niet breed hebben. Dat is ongeveer 3 procentpunten hoger dan het landelijke gemiddelde van 5,7%
voor andere groepen in de bevolking volgens het SCP (Sociaal en Cultureel Planbureau, 2019a). Deze
cijfers laten zien dat veel kinderen in Nederland lijden onder armoede.
Het begrip kinderarmoede is een breed begrip waar nog steeds geen eenduidige definitie aan te
geven is. Een kind leeft in armoede als de ouders/verzorgers met 1 kind met minder dan €1694 per
maand moeten rondkomen (Sociaal en Cultureel Planbureau, 2019b). Maar ook wanneer iemand de
primaire levensbehoeften niet meer kan betalen kan er kinderarmoede ontstaan. We kunnen hieruit
dus concluderen dat het erg lastig is om dit begrip te definiëren, maar ook te meten.
De gevolgen van kinderarmoede kunnen een achterstand op de ontwikkeling en participatie van het
kind in de samenleving zijn. Kinderen die in armoede opgroeien gaan bijvoorbeeld eerder van school
af door de negatieve gevolgen van armoede. Armoede kan een oorzaak zijn van verschillende
psychische problemen. Uit onderzoek naar de relatie tussen IQ en de sociale klasse blijkt dat ook er
een duidelijke correlatie is tussen de hoogte van je IQ en de sociaaleconomische klasse (Zimbardo &
Johnson, 2017, pp. 244-245). Hoe hoger de welvaart, hoe hoger over het algemeen het IQ is.
Ook heeft kinderarmoede voor de gemeente negatieve gevolgen want een kind dat in armoede
opgroeit heeft een grotere kans om in aanraking te komen met justitie en om overlast in de buurt te
veroorzaken.
Vanuit maatschappelijk perspectief wordt er vaak gedacht dat de oorzaak van armoede komt door de
eigen keuzes van het individu en dat het dan ook hun eigen schuld is. Maar in deze discussie wordt
het feit over het hoofd gezien dat als men opgroeit in armoede er een grotere kans bestaat dat men
ook in armoede gaat leven wanneer men volwassen wordt (Langendam, z.d.).
Dit onderzoek richt zich op kinderen tot en met 12 jaar die in armoede leven. De keuze voor deze
doelgroep houdt met name verband met de omvang van deze groep. Ook hebben kinderen tot en
met 12 jaar een grotere kans om in armoede op te groeien dan kinderen die 13 jaar en ouder zijn.
Het is van belang dat de gevolgen van kinderarmoede preventief aangepakt wordt omdat de
gevolgen veel verder gaan dan enkel ‘’een tekort aan geld’’. Daarnaast kan opgroeien in armoede
serieuze gevolgen voor het kind kan hebben als de problemen niet vroegtijdig worden aangepakt.
1.2 Opdrachtgever
Stichting Leergeld richt zich op het voorkomen van sociale uitsluiting van kinderen uit gezinnen met
minimale financiële middelen. Dit doen zij door kinderen tussen de 4 en 18 jaar weer mee te laten
doen aan binnen- en buitenschoolse activiteiten. Het kan hierbij gaan om activiteiten voor kinderen
op verschillende gebieden. Voorbeelden zijn onderwijs, sport, cultuur of welzijn.
Stichting Leergeld biedt en ondersteund deze kinderen bij het verwerven van kansen die zij anders
mogelijk niet zouden krijgen. De kinderen ontwikkelen kennis en vaardigheden (Leergeld, 2020).
1.3 Doelstelling
Het onderzoeksdoel wat we hopen te bereiken door middel van ons onderzoek is inzicht krijgen in
hoe de negatieve effecten van kinderarmoede verminderd en of voorkomen kunnen worden.
sen
Kinderarmoede in de
gemeente Losser
,Inhoudsopgave
1. Inleiding..............................................................................................................................................2
1.1 Aanleiding.....................................................................................................................................2
1.2 Opdrachtgever..............................................................................................................................2
1.3 Doelstelling...................................................................................................................................2
1.4 Vraagstelling.................................................................................................................................3
2. Probleemanalyse................................................................................................................................4
2.1 Microniveau..................................................................................................................................4
2.2 Mesoniveau..................................................................................................................................4
2.3 Macroniveau.................................................................................................................................4
3. Aanknopingspunten voor preventie...................................................................................................6
3.1 Beïnvloedbare determinanten......................................................................................................6
3.2 Microniveau..................................................................................................................................6
3.3 Mesoniveau..................................................................................................................................6
3.4 Prioritering....................................................................................................................................6
4. Succes- en faalfactoren.......................................................................................................................8
4.1 Succesfactoren.............................................................................................................................8
4.2 Faalfactoren..................................................................................................................................8
4.3 Advies aan de opdrachtgever.......................................................................................................9
5. Beschrijving bestaande preventieve interventies.............................................................................10
5.1 Bestaande preventieve interventies...........................................................................................10
6. Conclusie..........................................................................................................................................12
6.1 De probleemanalyse...................................................................................................................12
6.2 Beïnvloedbare determinanten....................................................................................................12
6.3 Succes- en faalfactoren...............................................................................................................12
6.4 Bestaande preventieve interventies...........................................................................................12
6.4 De uiteindelijke conclusie...........................................................................................................12
7. Literatuurlijst....................................................................................................................................13
, 1. Inleiding
In dit hoofdstuk zal worden besproken wat het onderwerp van dit literatuuronderzoek is. Daarnaast
zullen hier de opdrachtgever, doelstelling en vraagstelling worden verduidelijkt.
1.1 Aanleiding
Kinderarmoede in Nederland is nog steeds een groot probleem. Er waren volgens de cijfers van het
SCP in 2017 272.000 minderjarige kinderen die in armoede opgroeien in Nederland. De kans op
armoede was volgens het SCP het grootste voor kinderen tot en met 12 jaar en voor de alleroudsten
van onze bevolking. In 2017 leefde ongeveer 9% van deze kinderen in een huishouden waar ze het
niet breed hebben. Dat is ongeveer 3 procentpunten hoger dan het landelijke gemiddelde van 5,7%
voor andere groepen in de bevolking volgens het SCP (Sociaal en Cultureel Planbureau, 2019a). Deze
cijfers laten zien dat veel kinderen in Nederland lijden onder armoede.
Het begrip kinderarmoede is een breed begrip waar nog steeds geen eenduidige definitie aan te
geven is. Een kind leeft in armoede als de ouders/verzorgers met 1 kind met minder dan €1694 per
maand moeten rondkomen (Sociaal en Cultureel Planbureau, 2019b). Maar ook wanneer iemand de
primaire levensbehoeften niet meer kan betalen kan er kinderarmoede ontstaan. We kunnen hieruit
dus concluderen dat het erg lastig is om dit begrip te definiëren, maar ook te meten.
De gevolgen van kinderarmoede kunnen een achterstand op de ontwikkeling en participatie van het
kind in de samenleving zijn. Kinderen die in armoede opgroeien gaan bijvoorbeeld eerder van school
af door de negatieve gevolgen van armoede. Armoede kan een oorzaak zijn van verschillende
psychische problemen. Uit onderzoek naar de relatie tussen IQ en de sociale klasse blijkt dat ook er
een duidelijke correlatie is tussen de hoogte van je IQ en de sociaaleconomische klasse (Zimbardo &
Johnson, 2017, pp. 244-245). Hoe hoger de welvaart, hoe hoger over het algemeen het IQ is.
Ook heeft kinderarmoede voor de gemeente negatieve gevolgen want een kind dat in armoede
opgroeit heeft een grotere kans om in aanraking te komen met justitie en om overlast in de buurt te
veroorzaken.
Vanuit maatschappelijk perspectief wordt er vaak gedacht dat de oorzaak van armoede komt door de
eigen keuzes van het individu en dat het dan ook hun eigen schuld is. Maar in deze discussie wordt
het feit over het hoofd gezien dat als men opgroeit in armoede er een grotere kans bestaat dat men
ook in armoede gaat leven wanneer men volwassen wordt (Langendam, z.d.).
Dit onderzoek richt zich op kinderen tot en met 12 jaar die in armoede leven. De keuze voor deze
doelgroep houdt met name verband met de omvang van deze groep. Ook hebben kinderen tot en
met 12 jaar een grotere kans om in armoede op te groeien dan kinderen die 13 jaar en ouder zijn.
Het is van belang dat de gevolgen van kinderarmoede preventief aangepakt wordt omdat de
gevolgen veel verder gaan dan enkel ‘’een tekort aan geld’’. Daarnaast kan opgroeien in armoede
serieuze gevolgen voor het kind kan hebben als de problemen niet vroegtijdig worden aangepakt.
1.2 Opdrachtgever
Stichting Leergeld richt zich op het voorkomen van sociale uitsluiting van kinderen uit gezinnen met
minimale financiële middelen. Dit doen zij door kinderen tussen de 4 en 18 jaar weer mee te laten
doen aan binnen- en buitenschoolse activiteiten. Het kan hierbij gaan om activiteiten voor kinderen
op verschillende gebieden. Voorbeelden zijn onderwijs, sport, cultuur of welzijn.
Stichting Leergeld biedt en ondersteund deze kinderen bij het verwerven van kansen die zij anders
mogelijk niet zouden krijgen. De kinderen ontwikkelen kennis en vaardigheden (Leergeld, 2020).
1.3 Doelstelling
Het onderzoeksdoel wat we hopen te bereiken door middel van ons onderzoek is inzicht krijgen in
hoe de negatieve effecten van kinderarmoede verminderd en of voorkomen kunnen worden.
