HC 1 introductie sports wellness + psychologische aspecten
Introductie psychologie, effecten van en op inspanning
1. Stress Reductie
Anxiety (spanning)
- State anxiety (korte termijn)
- Trait anxiety (lange termijn)
Twee grote componenten van het stress systeem
1. Sympathisch systeem: zorgt voor onmiddellijke reactie op gevaar of bedreiging door ‘shot’
adrenaline
2. hypothalamus-hypofyse-bijnieras (HPA-as): zorgt voor ‘brandstof’ om op langere termijn ‘vol te
houden’, via productie van hormoon cortisol
Ons brein bestuurd ons stress-systeem.. via een onderlinge interactie van stresshormonen,
neurotransmitters, neuropeptiden, immuuncellen, cytokines
2. Antidepressieve werking door inspanning
Lichaamsbeweging stimuleert aanmaak belangrijke neurotransmitters (serotonine en
noradrenaline)
3. Invloed (beweeg) gedrag op cognitie
- geheugen
- analystisch denken
- plannen
- focus
- concentratie
- beslissen
4. Motivatie
Zelf-determinatie theorie* (ZDT/1)
- Algemene motivatie theorie die ervan uitgaat dat elke mens over innerlijke drijfveren beschikt om
zijn eigen interesses en uitdagingen na te streven
- Uitgangspunt, elk mens heeft 3 basisbehoeften:
- Autonomie
- Competent te voelen (geloven)
- Verbondenheid met een groep / individu (samenwerken)
- Mate waarin deze behoefte “vervuld” worden, bepaalt de kwaliteit van de motivatie van een
persoon. Dit leidt tot verschillende soorten motivatie:
- Gecontroleerde motivatie (= extrinsiek/ van buiten af)
- Autonome motivatie (= intrinsiek/ vanuit zichzelf)
- Amotivatie (door geen enkele prikkel te motiveren)
, Kwaliteit van de motivatie
- Amotivatie: geen enkele motivatie aanwezig om doelgedrag te laten zien
- Externe regulatie: doelgedrag wordt getoond door een externe stimulus
- Introjected regulatie: doelgedrag wordt getoond om bijv. schuldgevoelens te vermijden
- Identificatie regulatie: doelgedrag wordt getoond omdat er voordelen voor het individu zelf aan
vast zitten
- Intrinsieke regulatie: doelgedrag wordt getoond vanwege de inherente waarde die eraan wordt
gehecht
Doelen stellen
- Short-term goals
- Intermediate goals
- Long-term goal
Effectieve doelen stellen
SMART
- specifiek
- meetbaar
- acceptabel
- realistisch
- tijdsgebonden
Korte termijn >> Lange termijn
HC 2 Intake en fitness assessment
Waaruit bestaat een intake/gezondheidscheck?
- inventariseren van bekende gezondheidsklachten
- inventariseren van risicofactoren die geassocieerd worden met hart- en vaatziekten
- inventariseren van overige gezondheidsklachten
- mogelijk doorverwijzen naar arts
1. Inventariseren bekende gezondheidsklachten
PAR-Q test
2. Inventariseren risicofactoren hart- en vaatziekte
- bijna Nederlanders sterft aan een hart- of vaatziekte. In totaal stierven er in 2011 zo’n
39.000 mensen aan een hart- of vaatziekte
- leeftijd
- familie historie
- roken
- hoge bloeddruk
- hoog cholesterol