Samenvatting Pedagogische Vraagstukken rondom Polarisatie
Samenvatting
Pedagogische vraagstukken rondom polarisatie
Pedagogische wetenschappen 2022-2023
Inhoud
Hoorcollege 1: Scheidslijnen in de Nederlandse samenleving..................................................................................2
Artikel Dekker.......................................................................................................................................................2
Studievragen bij Dekker en Den Ridder (2014)..............................................................................................2
Oplegger.........................................................................................................................................................4
Artikel Bakker........................................................................................................................................................5
Studievragen bij Bakker, J. (2012)..................................................................................................................5
Oplegger.........................................................................................................................................................6
Artikel Merry.........................................................................................................................................................8
Studievragen bij Merry, Driessen en Oulali (2012)........................................................................................8
Argumentatieschema.....................................................................................................................................9
Hoorcollege 2: Werken aan gelijke kansen voor MBO-studenten in de gemeente Utrecht..................................10
Artikel Bonjour....................................................................................................................................................10
Studievragen bij Bonjour en Duyvendak (2018)..........................................................................................10
Oplegger.......................................................................................................................................................11
Artikel Kesic.........................................................................................................................................................12
Studievragen bij Kešić en Duyvendak (2019)...............................................................................................12
Oplegger.......................................................................................................................................................13
Hoorcollege 3: Wij tegen zij!: leidt onderling contact tot wederzijds begrip?.......................................................15
Artikel Van Bergen..............................................................................................................................................15
Studievragen bij Van Bergen, De Ruyter en Pels (2016)..............................................................................15
,Samenvatting Pedagogische Vraagstukken rondom Polarisatie
Oplegger.......................................................................................................................................................16
Artikel Miklikowska.............................................................................................................................................17
Studievragen bij Miklikowska (2017)...........................................................................................................17
Oplegger.......................................................................................................................................................18
Artikel Cameron..................................................................................................................................................19
Studievragen bij Cameron, Rutland, Hossain en Petley (2011)...................................................................19
Oplegger.......................................................................................................................................................20
Hoorcollege 4: Aandacht voor burgerschap: kennis als oplossing?........................................................................21
Artikel Keller........................................................................................................................................................21
Studievragen bij Keller (2017)......................................................................................................................21
Oplegger.......................................................................................................................................................22
Artikel Van der Ploeg..........................................................................................................................................24
Studievragen bij Van der Ploeg (2015)........................................................................................................24
Oplegger.......................................................................................................................................................25
Hoorcollege 5: De Vreedzame School als pedagogische interventie: ervaringen en effecten...............................26
Artikel Kesselring.................................................................................................................................................27
Studievragen bij Kesselring, de Winter en van Yperen (2015)....................................................................27
Oplegger.......................................................................................................................................................28
Hoorcollege 1: Scheidslijnen in de Nederlandse samenleving
Artikel Dekker
Studievragen bij Dekker en Den Ridder (2014)
1. Dekker en Den Ridder beschouwen polarisaties als “een verbreding van
tegenstellingen” (p.104) Wat bedoelen zij hiermee?
Groepen gaan zich gemiddeld meer van elkaar onderscheiden en hierdoor worden
tegenstellingen verbreedt.
2. Welke onderzoeksvragen willen Dekker en Den Ridder beantwoorden?
- Is er meer politiek-culturele verdeeldheid in de bevolking ontstaan?
- Zijn politiek-culturele verschillen tussen bevolkingsgroepen groter geworden?
- Is de samenhang van politieke voorkeuren met zelfvertrouwen sterker geworden?
- Zijn we vaker gaan denken dat er grote tegenstellingen ontstaan?
3. Geef in eigen woorden weer wat het verschil tussen de eerste en de tweede
onderzoeksvraag is.
De verdeeldheid slaat op de gevoelens die komen kijken bij tegenstellingen: het voelt dat
de tegenstelling groter wordt. Hier werken ze met enquêtes. Het verschil slaat op de
werkelijke/feitelijke verschillen die er zijn.
, Samenvatting Pedagogische Vraagstukken rondom Polarisatie
4. Dekker en Den Ridder maken in hun onderzoek gebruik van enquêtedata. Wat zijn
enquêtedata? Hebben Dekker en Den Ridder zelf respondenten benaderd?
Data uit voorgaand bevolkingsonderzoek die gedaan is d.m.v. enquêtes. Ze gebruiken dus
bestaande gegevens van 2 bevolkingsonderzoeken. Ze hebben geen respondenten
benaderd.
5. Wat is het verschil tussen een beschrijvend of een verklarend onderzoek?
Beschrijvend onderzoek gaat over hoe-vragen, die inzicht geven, conclusies trekken.
Hierbij wordt er geen hypothese getoetst. Verklarend onderzoek gaat over waarom-
vragen, het verklaart een bepaald fenomeen, wat ondersteuning krijgt door hypotheses te
toetsen.
6. Is het onderzoek van Dekker en Den Ridder een beschrijvend of een verklarend
onderzoek? Leg uit.
Het is een beschrijvend onderzoek. Dekker en Den Ridder stellen geen hypotheses, maar
beschrijven alleen maar.
7. Welke antwoorden vinden Dekker en Den Ridder op de gestelde onderzoeksvragen?
- In de afgelopen decennia is er geen veelomvattende politiek-culturele polarisatie
geweest. Er is polarisatie op het gebied van politiek zelfvertrouwen en de Europese
eenwording, maar op andere gebieden, zoals nivellering, euthanasie en de
multiculturele samenleving, is er depolarisatie.
- Op basis van de twee onderzoeken is er geen aanleiding om te zeggen dat de
polarisatie tussen -bevolkingsgroepen is te signaleren, maar in enkele gevallen wel:
vrouwen zijn linkser en worden dat meer, ouderen zijn meer voor nivellering en
worden dat meer, (lager opgeleiden worden rechtser.)
- Er is geen algehele versterking van de samenhang tussen inhoudelijke tegenstellingen
en tegengestelde houdingen in de politiek. Beide onderzoeken wijzen erop dat nieuwe
politieke tegenstellingen (autoritair-libertijns, globaliseringskwesties) wel
samenhangen met politiek zelfvertrouwen en oude politieke tegenstellingen
(nivellering, euthanasie) niet of nauwelijks.
- In de afgelopen decennia zijn we minder (partij)politieke polarisatie gaan zien, maar
wel vaker grote sociale tegenstellingen. Vanwege het geringe aantal metingen en de
zwakke relaties tussen beoordelingen van tegenstellingen is er weinig reden om te
veronderstellen dat de sociale tegenstellingen zijn toegenomen.
8. In de conclusie wordt vermeld: “We onderzochten polarisatie uitsluitend als kenmerk
van de opgetelde opvattingen en houdingen van individuen en niet als iets wat politiek
en maatschappelijk speelt in de interactie van burgers, in de media en in relaties tussen
partijen en maatschappelijke verbanden” (p. 125) Wat wordt hiermee bedoeld en
waarom is het van belang dat Dekker en Den Ridder dit vermelden?
Dekker en Den Ridder meten polarisatie puur als een feitelijk gegeven, niet als iets wat in
de interactie tussen mensen speelt en waar het dus gaat om gevoel. Dit is belangrijk om te
vermelden, omdat daar verschillen tussen kunnen zitten.
Samenvatting
Pedagogische vraagstukken rondom polarisatie
Pedagogische wetenschappen 2022-2023
Inhoud
Hoorcollege 1: Scheidslijnen in de Nederlandse samenleving..................................................................................2
Artikel Dekker.......................................................................................................................................................2
Studievragen bij Dekker en Den Ridder (2014)..............................................................................................2
Oplegger.........................................................................................................................................................4
Artikel Bakker........................................................................................................................................................5
Studievragen bij Bakker, J. (2012)..................................................................................................................5
Oplegger.........................................................................................................................................................6
Artikel Merry.........................................................................................................................................................8
Studievragen bij Merry, Driessen en Oulali (2012)........................................................................................8
Argumentatieschema.....................................................................................................................................9
Hoorcollege 2: Werken aan gelijke kansen voor MBO-studenten in de gemeente Utrecht..................................10
Artikel Bonjour....................................................................................................................................................10
Studievragen bij Bonjour en Duyvendak (2018)..........................................................................................10
Oplegger.......................................................................................................................................................11
Artikel Kesic.........................................................................................................................................................12
Studievragen bij Kešić en Duyvendak (2019)...............................................................................................12
Oplegger.......................................................................................................................................................13
Hoorcollege 3: Wij tegen zij!: leidt onderling contact tot wederzijds begrip?.......................................................15
Artikel Van Bergen..............................................................................................................................................15
Studievragen bij Van Bergen, De Ruyter en Pels (2016)..............................................................................15
,Samenvatting Pedagogische Vraagstukken rondom Polarisatie
Oplegger.......................................................................................................................................................16
Artikel Miklikowska.............................................................................................................................................17
Studievragen bij Miklikowska (2017)...........................................................................................................17
Oplegger.......................................................................................................................................................18
Artikel Cameron..................................................................................................................................................19
Studievragen bij Cameron, Rutland, Hossain en Petley (2011)...................................................................19
Oplegger.......................................................................................................................................................20
Hoorcollege 4: Aandacht voor burgerschap: kennis als oplossing?........................................................................21
Artikel Keller........................................................................................................................................................21
Studievragen bij Keller (2017)......................................................................................................................21
Oplegger.......................................................................................................................................................22
Artikel Van der Ploeg..........................................................................................................................................24
Studievragen bij Van der Ploeg (2015)........................................................................................................24
Oplegger.......................................................................................................................................................25
Hoorcollege 5: De Vreedzame School als pedagogische interventie: ervaringen en effecten...............................26
Artikel Kesselring.................................................................................................................................................27
Studievragen bij Kesselring, de Winter en van Yperen (2015)....................................................................27
Oplegger.......................................................................................................................................................28
Hoorcollege 1: Scheidslijnen in de Nederlandse samenleving
Artikel Dekker
Studievragen bij Dekker en Den Ridder (2014)
1. Dekker en Den Ridder beschouwen polarisaties als “een verbreding van
tegenstellingen” (p.104) Wat bedoelen zij hiermee?
Groepen gaan zich gemiddeld meer van elkaar onderscheiden en hierdoor worden
tegenstellingen verbreedt.
2. Welke onderzoeksvragen willen Dekker en Den Ridder beantwoorden?
- Is er meer politiek-culturele verdeeldheid in de bevolking ontstaan?
- Zijn politiek-culturele verschillen tussen bevolkingsgroepen groter geworden?
- Is de samenhang van politieke voorkeuren met zelfvertrouwen sterker geworden?
- Zijn we vaker gaan denken dat er grote tegenstellingen ontstaan?
3. Geef in eigen woorden weer wat het verschil tussen de eerste en de tweede
onderzoeksvraag is.
De verdeeldheid slaat op de gevoelens die komen kijken bij tegenstellingen: het voelt dat
de tegenstelling groter wordt. Hier werken ze met enquêtes. Het verschil slaat op de
werkelijke/feitelijke verschillen die er zijn.
, Samenvatting Pedagogische Vraagstukken rondom Polarisatie
4. Dekker en Den Ridder maken in hun onderzoek gebruik van enquêtedata. Wat zijn
enquêtedata? Hebben Dekker en Den Ridder zelf respondenten benaderd?
Data uit voorgaand bevolkingsonderzoek die gedaan is d.m.v. enquêtes. Ze gebruiken dus
bestaande gegevens van 2 bevolkingsonderzoeken. Ze hebben geen respondenten
benaderd.
5. Wat is het verschil tussen een beschrijvend of een verklarend onderzoek?
Beschrijvend onderzoek gaat over hoe-vragen, die inzicht geven, conclusies trekken.
Hierbij wordt er geen hypothese getoetst. Verklarend onderzoek gaat over waarom-
vragen, het verklaart een bepaald fenomeen, wat ondersteuning krijgt door hypotheses te
toetsen.
6. Is het onderzoek van Dekker en Den Ridder een beschrijvend of een verklarend
onderzoek? Leg uit.
Het is een beschrijvend onderzoek. Dekker en Den Ridder stellen geen hypotheses, maar
beschrijven alleen maar.
7. Welke antwoorden vinden Dekker en Den Ridder op de gestelde onderzoeksvragen?
- In de afgelopen decennia is er geen veelomvattende politiek-culturele polarisatie
geweest. Er is polarisatie op het gebied van politiek zelfvertrouwen en de Europese
eenwording, maar op andere gebieden, zoals nivellering, euthanasie en de
multiculturele samenleving, is er depolarisatie.
- Op basis van de twee onderzoeken is er geen aanleiding om te zeggen dat de
polarisatie tussen -bevolkingsgroepen is te signaleren, maar in enkele gevallen wel:
vrouwen zijn linkser en worden dat meer, ouderen zijn meer voor nivellering en
worden dat meer, (lager opgeleiden worden rechtser.)
- Er is geen algehele versterking van de samenhang tussen inhoudelijke tegenstellingen
en tegengestelde houdingen in de politiek. Beide onderzoeken wijzen erop dat nieuwe
politieke tegenstellingen (autoritair-libertijns, globaliseringskwesties) wel
samenhangen met politiek zelfvertrouwen en oude politieke tegenstellingen
(nivellering, euthanasie) niet of nauwelijks.
- In de afgelopen decennia zijn we minder (partij)politieke polarisatie gaan zien, maar
wel vaker grote sociale tegenstellingen. Vanwege het geringe aantal metingen en de
zwakke relaties tussen beoordelingen van tegenstellingen is er weinig reden om te
veronderstellen dat de sociale tegenstellingen zijn toegenomen.
8. In de conclusie wordt vermeld: “We onderzochten polarisatie uitsluitend als kenmerk
van de opgetelde opvattingen en houdingen van individuen en niet als iets wat politiek
en maatschappelijk speelt in de interactie van burgers, in de media en in relaties tussen
partijen en maatschappelijke verbanden” (p. 125) Wat wordt hiermee bedoeld en
waarom is het van belang dat Dekker en Den Ridder dit vermelden?
Dekker en Den Ridder meten polarisatie puur als een feitelijk gegeven, niet als iets wat in
de interactie tussen mensen speelt en waar het dus gaat om gevoel. Dit is belangrijk om te
vermelden, omdat daar verschillen tussen kunnen zitten.
