Aardrijkskunde Samenvatting H1
1.1
Vroeger waren de rijke landen het economisch zwaartepunt, maar sinds 1990 worden
de niet-westerse landen steeds belangrijker. Vooral de BRICS-landen ( Brazilië,
Rusland, India, China, Zuid-Afrika ) krijgen steeds meer invloed. Het economisch
zwaartepunt in de wereld verschuift dus, dit heet global shifting. De BRICS-landen
nemen een steeds groter deel van de industriële productie en (lagere) dienstverlening
voor hun rekening. Oorzaken hiervan zijn :
Veel MNO’s ( Multinationale Ondernemingen ) vertrekken naar
lageloonlanden. De productieketen (schakels waaruit productieproces
van goederen bestaat) worden opgedeeld waardoor de wereldhandel snel
toeneemt.
Goederentransport word goedkoper en sneller.
Handelgrenzen verdwijnen, vooral door de WTO (Wereldhandelsorganisatie
die strijd voor vrijhandel.
Armere landen worden rijker en hun afzetmarkt (gebied waar goederen en
diensten worden verkocht) groter worden. Gevolgen hiervan zijn :
- De globalisering (proces waarbij gebieden met elkaar verbonden raken)
versnelt.
- Het economisch zwaartepunt verschuift (global shift).
- Er ontstaan misschien meerdere economische kerngebieden.
1.2
In de tijd van handelskolonialisme (1500-1800) in de 16e eeuw kregen Europese
landen veel handelskoloniën. Deze koloniën komen hierdoor meer in contact met
Europa. In de tijd van industriële kolonisatie (1800-1950) krijgen zij meer
invloed. In deze tijd wordt het wereldbeeld bepaalt door rijke landen met arme
koloniën. Door de afloop van de 2e wereldoorlog veranderen er dingen :
1. De koloniën worden onafhankelijk, dit heet dekolonisatie. De banden met
het moederland worden vaak niet verbroken.
2. De wereld wordt opnieuw ingedeeld, er zijn nu 3 blokken in het economisch
wereldbeeld : het westerse (VS), het communistische (RU),
derdewereldlanden. De VS en Rusland stonden hierin met elkaar in strijd.
Door dreigingen van een atoomoorlog durven zij elkaar niet aan te vallen,
hierdoor ontstaat de Koude Oorlog.
Na de Koude Oorlog (1990) verandert het wereldbeeld weer, de
vrijemarkteconomie met veel vrijhandel wordt belangrijker. Het nadeel is dat
bedrijven meer concurrentie hebben door buitenlandse bedrijven. Vrijhandel heeft
wel deze belangrijke voordelen :
- Een land kan zich specialiseren in het maken of leveren van bepaalde
producten of diensten.
- Bedrijven hebben toegang tot buitenlandse afzetmarkten. Vooral China
profiteert hiervan.
1.1
Vroeger waren de rijke landen het economisch zwaartepunt, maar sinds 1990 worden
de niet-westerse landen steeds belangrijker. Vooral de BRICS-landen ( Brazilië,
Rusland, India, China, Zuid-Afrika ) krijgen steeds meer invloed. Het economisch
zwaartepunt in de wereld verschuift dus, dit heet global shifting. De BRICS-landen
nemen een steeds groter deel van de industriële productie en (lagere) dienstverlening
voor hun rekening. Oorzaken hiervan zijn :
Veel MNO’s ( Multinationale Ondernemingen ) vertrekken naar
lageloonlanden. De productieketen (schakels waaruit productieproces
van goederen bestaat) worden opgedeeld waardoor de wereldhandel snel
toeneemt.
Goederentransport word goedkoper en sneller.
Handelgrenzen verdwijnen, vooral door de WTO (Wereldhandelsorganisatie
die strijd voor vrijhandel.
Armere landen worden rijker en hun afzetmarkt (gebied waar goederen en
diensten worden verkocht) groter worden. Gevolgen hiervan zijn :
- De globalisering (proces waarbij gebieden met elkaar verbonden raken)
versnelt.
- Het economisch zwaartepunt verschuift (global shift).
- Er ontstaan misschien meerdere economische kerngebieden.
1.2
In de tijd van handelskolonialisme (1500-1800) in de 16e eeuw kregen Europese
landen veel handelskoloniën. Deze koloniën komen hierdoor meer in contact met
Europa. In de tijd van industriële kolonisatie (1800-1950) krijgen zij meer
invloed. In deze tijd wordt het wereldbeeld bepaalt door rijke landen met arme
koloniën. Door de afloop van de 2e wereldoorlog veranderen er dingen :
1. De koloniën worden onafhankelijk, dit heet dekolonisatie. De banden met
het moederland worden vaak niet verbroken.
2. De wereld wordt opnieuw ingedeeld, er zijn nu 3 blokken in het economisch
wereldbeeld : het westerse (VS), het communistische (RU),
derdewereldlanden. De VS en Rusland stonden hierin met elkaar in strijd.
Door dreigingen van een atoomoorlog durven zij elkaar niet aan te vallen,
hierdoor ontstaat de Koude Oorlog.
Na de Koude Oorlog (1990) verandert het wereldbeeld weer, de
vrijemarkteconomie met veel vrijhandel wordt belangrijker. Het nadeel is dat
bedrijven meer concurrentie hebben door buitenlandse bedrijven. Vrijhandel heeft
wel deze belangrijke voordelen :
- Een land kan zich specialiseren in het maken of leveren van bepaalde
producten of diensten.
- Bedrijven hebben toegang tot buitenlandse afzetmarkten. Vooral China
profiteert hiervan.
