HC Duitsland in Europa 1918-1991
Kenmerkende aspecten:
● De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie
● Het in praktijk brengen van de totalitaire ideologieën communisme en
fascisme/nationaalsocialisme
● De crisis van het wereldkapitalisme
● Het voeren van twee wereldoorlogen
● Racisme en discriminatie die leidden tot genocide, in het bijzonder op de joden
● De Duitse bezetting van Nederland
Deelvraag 1 - Duitsland: van de Eerste naar de Tweede Wereldoorlog
Gebeurtenissen najaar 1918
● Duitse propaganda: het Duitse leger is onoverwinnelijk
● Duitse leger is de oorlog aan het verliezen
● Oktober: nieuwe regering o.l.v. sociaal-democraten
● Oktober-november: opstanden in heel Duitsland, begon bij matrozen daarna in allerlei
steden opstanden. Men eist sociale en politieke hervormingen
● Begin november: keizer treedt af en vlucht naar Nederland
● 11 november: wapenstilstand
● Het volk kiest de rijksdag (parlement) → houdt regering in de gaten o.l.v de
rijkskanselier. → president benoemd regering.
○ In tijden van nood kon de president het parlement de rijksdag naar huis sturen.
(President bepaalde wanneer.)
De Republiek van Weimar was een parlementaire democratie. De democratie was wankel, dit
kwam door 3 redenen:
● Veel Duitsers geloofde niet in de democratie
○ oude conservatieve elite (leger, universiteiten, ambtenaren)
○ communisten
○ extreem rechts (NSDAP)
● De democratische regering kreeg de schuld van de Vrede van Versailles en het verlies
van WO1
● Het ging slecht met de economie, de democratische regering kreeg de schuld
De Vrede van Versailles hield het volgende in
● Duitsland mocht geen koloniën meer hebben en moest een stuk van Duitsland afstaan
● Het Duitse leger werd erg ingekrompen
● Duitsland moest herstelbetalingen betalen aan Frankrijk, Engeland en België
Kort gezegd kreeg Duitsland alle schuld van WO1 en ze konden er niks over zeggen
, Dolkstootlegende: het Duitse leger zei dat het leger niet hadden verloren aan het front. Het
verlies van de oorlog is de schuld van de sociaal-democraten en de arbeiders, die het leger
niet steunden
Economische crisis 1923: hyperinflatie
- Duitsland kan de herstelbetalingen niet betalen
- Frankrijk bezet het Ruhrgebied (industriegebied) en haalt het leeg (vervoert goederen
naar Frankrijk)
- Reactie van de Duitsers: arbeiders gaan staken, de regering betaalt de arbeiders hun
loon, maar Duitsland had geen geld en gaat geld bijdrukken, dit geld is eigenlijk niks
waard → hyperinflatie
1924 Dawesplan (hulpprogramma van Amerika aan Duitsland)
Engeland en Frankrijk moesten schulden aflossen aan de VS, Duitsland moest
herstelbetalingen doen aan Engeland en Frankrijk. De VS geeft leningen aan Duitsland
1924-1929
- Het gaat beter met Duitsland maar de economische groei is gebaseerd op geleend geld
van de VS (Dawesplan)
- Duitsland wordt internationaal weer geaccepteerd
Economische crisis 1929: beurskrach (voor meer uitleg kijk bij tijdvak 9)
- Verenigde Staten eist hun leningen terug van Duitsland, Duitsland komt in een
enorme economische crisis
Door de economische wereldcrisis kregen politici die een andere richting van de samenleving
beloofden meer aandacht, onder andere Adolf Hitler. Adolf Hitler was leider geworden van
de NSDAP (Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei). Men benadrukte vooral waar
men ‘tegen’ was; het kapitalisme, het communisme, het liberalisme, de democratie, het
Verdrag van Versailles, en tegen Joden. Door het laatste punt, antisemitisme genoemd, wordt
het Duitse nationaal socialisme = fascisme + rassenleer. De fascistische ideologie heeft 4
kenmerken:
● Eenheid van natie; wat goed is voor het land, is goed voor het volk. Individuele
belangen moeten ondergeschikt zijn aan die van het land
● Verheerlijking van geweld en militarisme
● Het gevoel en de intuïtie zijn belangrijker dan het verstand
● Het leidersbeginsel: fascisten gaan uit van een natuurlijke ongelijkheid tussen
mensen; e moet degene die boven jou staat, blindelings volgen
Waarom had Hitler zoveel aantrekkingskracht?
- Hij was een getalenteerd spreker
- Hij beloofde een einde te maken aan de economische crisis en aan de Vrede van
Versailles
- Propaganda
Kenmerkende aspecten:
● De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie
● Het in praktijk brengen van de totalitaire ideologieën communisme en
fascisme/nationaalsocialisme
● De crisis van het wereldkapitalisme
● Het voeren van twee wereldoorlogen
● Racisme en discriminatie die leidden tot genocide, in het bijzonder op de joden
● De Duitse bezetting van Nederland
Deelvraag 1 - Duitsland: van de Eerste naar de Tweede Wereldoorlog
Gebeurtenissen najaar 1918
● Duitse propaganda: het Duitse leger is onoverwinnelijk
● Duitse leger is de oorlog aan het verliezen
● Oktober: nieuwe regering o.l.v. sociaal-democraten
● Oktober-november: opstanden in heel Duitsland, begon bij matrozen daarna in allerlei
steden opstanden. Men eist sociale en politieke hervormingen
● Begin november: keizer treedt af en vlucht naar Nederland
● 11 november: wapenstilstand
● Het volk kiest de rijksdag (parlement) → houdt regering in de gaten o.l.v de
rijkskanselier. → president benoemd regering.
○ In tijden van nood kon de president het parlement de rijksdag naar huis sturen.
(President bepaalde wanneer.)
De Republiek van Weimar was een parlementaire democratie. De democratie was wankel, dit
kwam door 3 redenen:
● Veel Duitsers geloofde niet in de democratie
○ oude conservatieve elite (leger, universiteiten, ambtenaren)
○ communisten
○ extreem rechts (NSDAP)
● De democratische regering kreeg de schuld van de Vrede van Versailles en het verlies
van WO1
● Het ging slecht met de economie, de democratische regering kreeg de schuld
De Vrede van Versailles hield het volgende in
● Duitsland mocht geen koloniën meer hebben en moest een stuk van Duitsland afstaan
● Het Duitse leger werd erg ingekrompen
● Duitsland moest herstelbetalingen betalen aan Frankrijk, Engeland en België
Kort gezegd kreeg Duitsland alle schuld van WO1 en ze konden er niks over zeggen
, Dolkstootlegende: het Duitse leger zei dat het leger niet hadden verloren aan het front. Het
verlies van de oorlog is de schuld van de sociaal-democraten en de arbeiders, die het leger
niet steunden
Economische crisis 1923: hyperinflatie
- Duitsland kan de herstelbetalingen niet betalen
- Frankrijk bezet het Ruhrgebied (industriegebied) en haalt het leeg (vervoert goederen
naar Frankrijk)
- Reactie van de Duitsers: arbeiders gaan staken, de regering betaalt de arbeiders hun
loon, maar Duitsland had geen geld en gaat geld bijdrukken, dit geld is eigenlijk niks
waard → hyperinflatie
1924 Dawesplan (hulpprogramma van Amerika aan Duitsland)
Engeland en Frankrijk moesten schulden aflossen aan de VS, Duitsland moest
herstelbetalingen doen aan Engeland en Frankrijk. De VS geeft leningen aan Duitsland
1924-1929
- Het gaat beter met Duitsland maar de economische groei is gebaseerd op geleend geld
van de VS (Dawesplan)
- Duitsland wordt internationaal weer geaccepteerd
Economische crisis 1929: beurskrach (voor meer uitleg kijk bij tijdvak 9)
- Verenigde Staten eist hun leningen terug van Duitsland, Duitsland komt in een
enorme economische crisis
Door de economische wereldcrisis kregen politici die een andere richting van de samenleving
beloofden meer aandacht, onder andere Adolf Hitler. Adolf Hitler was leider geworden van
de NSDAP (Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei). Men benadrukte vooral waar
men ‘tegen’ was; het kapitalisme, het communisme, het liberalisme, de democratie, het
Verdrag van Versailles, en tegen Joden. Door het laatste punt, antisemitisme genoemd, wordt
het Duitse nationaal socialisme = fascisme + rassenleer. De fascistische ideologie heeft 4
kenmerken:
● Eenheid van natie; wat goed is voor het land, is goed voor het volk. Individuele
belangen moeten ondergeschikt zijn aan die van het land
● Verheerlijking van geweld en militarisme
● Het gevoel en de intuïtie zijn belangrijker dan het verstand
● Het leidersbeginsel: fascisten gaan uit van een natuurlijke ongelijkheid tussen
mensen; e moet degene die boven jou staat, blindelings volgen
Waarom had Hitler zoveel aantrekkingskracht?
- Hij was een getalenteerd spreker
- Hij beloofde een einde te maken aan de economische crisis en aan de Vrede van
Versailles
- Propaganda
