Rode loper ggz ziektebeelden
Borderline
Een zorgvrager met een borderline persoonlijkheidsstoornis ervaart veel instabiliteit in zijn of haar
leven. Abrupte veranderingen in gevoelens, stemmingen, relaties, zelfbeeld en gedrag zijn
kenmerkend voor een borderline persoonlijkheidsstoornis.
Een leven waarin alles van een leien dakje gaat, is eerder uitzondering dan regel. Iedereen krijgt te
maken met tegenslagen. Maar bij sommige mensen zijn veranderingen, mislukkingen en heftige
conflicten eerder regel dan uitzondering. Ze beginnen impulsief en vol enthousiasme aan een nieuwe
opleiding. Of ze vertellen dolgelukkig over hun nieuwe grote liefde. Vaak is de situatie een paar
maanden later helemaal veranderd. Ze zijn gestopt met de opleiding omdat die niets opleverde, de
nieuwe liefde bleek bij nader inzien niets voor hen. Er zijn mensen die dit vaak overkomt en die
steeds opnieuw vastlopen in hun leven. Dit kan mogelijk wijzen op een borderline
persoonlijkheidsstoornis.
In Nederland hebben ongeveer 185.000 mensen borderline. Misschien zijn het er meer, omdat veel
mensen met deze aandoening behandeld worden voor bijkomende klachten zoals bijvoorbeeld angst
of depressie. De kenmerken van borderline worden dan vaak niet herkend. De classificatie borderline
persoonlijkheidsstoornis wordt vooral toegekend aan vrouwen.
De beperkingen als gevolg van de aandoening zijn op jongvolwassen leeftijd het grootst en nemen
daarna geleidelijk af. De neiging tot het hebben van heftige emoties, impulsiviteit en intensiteit in
relaties blijft vaak het hele leven aanwezig. Op de leeftijd van 30 tot 50 jaar bereikt de meerderheid
van de mensen met borderline grotere stabiliteit in hun relaties en in het werk.
Bipolaire stoornis
Kenmerken
Bij een bipolaire stoornis, ook wel een manisch-depressieve stoornis genoemd, wisselt de stemming
van depressief tot manisch. Tijdens een manie is iemand overmatig blij, hyperactief en impulsief. Met
een bipolaire stoornis heeft iemand afwisselend depressieve, manische, hypomane en gemengde
episoden met tussendoor (bijna) klachtenvrije perioden.
Manie en hypomanie
Tijdens een manische episode voelt iemand zich heel erg opgewekt en blij, en is iemand erg
prikkelbaar. Manische zorgvragers zijn erg actief, hebben veel energie en slapen weinig. Bij een
manie komen ook grootheidswanen voor. Vaak gedraagt de zorgvrager ongeremd, roekeloos en
chaotisch. Regelmatig komt iemand door het manische gedrag in de problemen op het werk of in een
relatie. Ook komt het vaak voor dat iemand in geldproblemen komt tijdens een manische episode.
Manisch ontremde zorgvragers realiseren zich niet dat zij ziek zijn. Hierdoor kunnen grote problemen
ontstaan, waardoor het regelmatig nodig is om iemand op te nemen. Symptomen van een
hypomanie zijn vergelijkbaar met die van een manische episode. Een hypomanie onderscheidt zich
van een manie doordat iemand bij een hypomanie per definitie niet in ernstige problemen raakt. Een
hypomanie geeft juist een fijne ervaring. Iemand heeft het gevoel dan echt te leven, dit in
tegenstelling tot het gevoel dat iemand heeft tijdens een depressieve episode.
Borderline
Een zorgvrager met een borderline persoonlijkheidsstoornis ervaart veel instabiliteit in zijn of haar
leven. Abrupte veranderingen in gevoelens, stemmingen, relaties, zelfbeeld en gedrag zijn
kenmerkend voor een borderline persoonlijkheidsstoornis.
Een leven waarin alles van een leien dakje gaat, is eerder uitzondering dan regel. Iedereen krijgt te
maken met tegenslagen. Maar bij sommige mensen zijn veranderingen, mislukkingen en heftige
conflicten eerder regel dan uitzondering. Ze beginnen impulsief en vol enthousiasme aan een nieuwe
opleiding. Of ze vertellen dolgelukkig over hun nieuwe grote liefde. Vaak is de situatie een paar
maanden later helemaal veranderd. Ze zijn gestopt met de opleiding omdat die niets opleverde, de
nieuwe liefde bleek bij nader inzien niets voor hen. Er zijn mensen die dit vaak overkomt en die
steeds opnieuw vastlopen in hun leven. Dit kan mogelijk wijzen op een borderline
persoonlijkheidsstoornis.
In Nederland hebben ongeveer 185.000 mensen borderline. Misschien zijn het er meer, omdat veel
mensen met deze aandoening behandeld worden voor bijkomende klachten zoals bijvoorbeeld angst
of depressie. De kenmerken van borderline worden dan vaak niet herkend. De classificatie borderline
persoonlijkheidsstoornis wordt vooral toegekend aan vrouwen.
De beperkingen als gevolg van de aandoening zijn op jongvolwassen leeftijd het grootst en nemen
daarna geleidelijk af. De neiging tot het hebben van heftige emoties, impulsiviteit en intensiteit in
relaties blijft vaak het hele leven aanwezig. Op de leeftijd van 30 tot 50 jaar bereikt de meerderheid
van de mensen met borderline grotere stabiliteit in hun relaties en in het werk.
Bipolaire stoornis
Kenmerken
Bij een bipolaire stoornis, ook wel een manisch-depressieve stoornis genoemd, wisselt de stemming
van depressief tot manisch. Tijdens een manie is iemand overmatig blij, hyperactief en impulsief. Met
een bipolaire stoornis heeft iemand afwisselend depressieve, manische, hypomane en gemengde
episoden met tussendoor (bijna) klachtenvrije perioden.
Manie en hypomanie
Tijdens een manische episode voelt iemand zich heel erg opgewekt en blij, en is iemand erg
prikkelbaar. Manische zorgvragers zijn erg actief, hebben veel energie en slapen weinig. Bij een
manie komen ook grootheidswanen voor. Vaak gedraagt de zorgvrager ongeremd, roekeloos en
chaotisch. Regelmatig komt iemand door het manische gedrag in de problemen op het werk of in een
relatie. Ook komt het vaak voor dat iemand in geldproblemen komt tijdens een manische episode.
Manisch ontremde zorgvragers realiseren zich niet dat zij ziek zijn. Hierdoor kunnen grote problemen
ontstaan, waardoor het regelmatig nodig is om iemand op te nemen. Symptomen van een
hypomanie zijn vergelijkbaar met die van een manische episode. Een hypomanie onderscheidt zich
van een manie doordat iemand bij een hypomanie per definitie niet in ernstige problemen raakt. Een
hypomanie geeft juist een fijne ervaring. Iemand heeft het gevoel dan echt te leven, dit in
tegenstelling tot het gevoel dat iemand heeft tijdens een depressieve episode.
