Verplichte arresten inleiding strafrecht
Hollende kleurling arrest (Hof, 3 juni 1977)
Naam: hollende kleurling arrest
Rechterlijke instantie: Hof
Casus: twee agenten surveilleren in de buurt van de Warmoesstraat in Amsterdam. Uit de richting van een café
komt een man met donkere huidskleur lopen. Het café staat bekend als een verzamelplaats voor handelaren en
gebruikers van verdovende middelen. De man heeft zijn hand in zijn jaszak gestoken. Op grond hiervan
vermoeden de agenten dat de man verdovende middelen bij zich draagt. Ze houden hem staande en vragen
om legitimatie. De man weigert en de agenten besluiten een identiteitsfouillering uit te voeren. Hij verzet zich
hiertegen en als hij zijn hand uit zijn jaszak haalt valt er een wikkel van heroïne op de grond. Hij wordt
aangehouden voor drugsbezit en wederspanningheid.
Rechtsoverweging:
- Iemand die uit een richting van een café komt lopen, dat bekent staat om gebruik en handel van
verdovende middelen, levert geen redelijk vermoeden op voor een strafbaar feit in de zin van art. 27
Sv.
- De fouillering was onterecht want er was geen sprake van sprake van ernstige bezwaren aangezien de
situatie geen grond was voor een verdenking.
Rechtsvraag: is het bewijs op rechtmatige manier verkregen?
Rechtsregel: een redelijk vermoeden van een strafbaar feit moet volgens art. 27 Sv blijken uit feiten en
omstandigheden. Alleen dan mag iemand worden gezien als verdachte. Het redelijke vermoeden mag niet
gebaseerd zijn op een voorgevoel uit feiten en omstandigheden.
Uitkomst arrest: het bewijsmateriaal was niet op rechtmatige wijze verkregen.
Arrest gaat over: (on)rechtmatig verkregen bewijs.
Artikel: art. 27 Sv
Azewijnse paard arrest (HR, 6 april 1915)
Naam: Azewijnse paard arrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: in 1915 was er een uitvoerverbod op paarden door de Eerste Wereldoorlog. Tussen een Nederlands
dorp en een Duits dorp loopt een smal kanaal. Een Duitser werpt een lus om de nek van het paard wat op
Nederlands grondgebied staat. Op deze manier trekt hij het paard met een touw door de rivier, naar Duits
grondgebied.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: veroordeelt de man tot twee maanden gevangenisstraf vanwege het overtreden van het
uitvoerverbod.
- Hof: verwerpt het cassatieberoep en oordeelt drie maanden gevangenisstraf.
- Hoge Raad:
o Iemand kan in het buitenland verblijven maar toch in Nederland een misdaad plegen.
o Het paard bevond zich op Nederlands grondgebied en daarom vond de misdaad plaats in
Nederland en had de Nederlandse rechter de bevoegdheid om de zaak te beoordelen.
Rechtsvraag: kan iemand een misdaad begaan in Nederland als hij zich niet op Nederlands grondgebied
begeeft?
Rechtsregel: iemand kan op het moment van de misdaad in het buitenland zijn, dat doet echter niet af aan het
feit dat ook een ander land als locus delicti (plaats delict) kan worden aangemerkt als men met een instrument
kan handelen op een andere plaats dan waar hij zich bevindt.
Uitkomst arrest: er was in Nederland een delict gepleegd waardoor de gevangenisstraf werd gehandhaafd.
Arrest gaat over: iemand kan in Nederland een misdaad begaan terwijl hij in het buitenland verblijft.
Artikel: n.v.t.
Lin Lindenbergh
Openuniversiteit - rechtsgeleerdheid
2021/2022
, Melk en water arrest (HR, 14 februari 1916)
Naam: Melk en water arrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: Een knecht leverde namens een boer met water aangelengde melk. De Algemene Politie Verordening
(APV) had dit strafbaar gesteld. De knecht kon zich niet beroepen op een schulduitsluitingsgrond of
rechtvaardigingsgrond.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: rechtbank veroordeelde de boer tot een boete van 25 gulden voor het leveren van met
water aangelengde melk.
- Hof: verwierp het beroep.
- Hoge Raad: oordeelde dat er niet van de knecht kon worden verwacht dat hij de melk controleerde.
Hij moest alleen de melk vervoeren. Om deze reden werd hij dan ook niet veroordeeld.
Rechtsvraag: Is de knecht schuldig aan het overtreden van de APV?
Rechtsregel: Bij afwezigheid van schuld kan een verdachte niet worden veroordeeld. AVAS is een
buitenwettelijke schulduitsluitingsgrond.
Uitkomst arrest: de knecht wist niet en behoefde ook niet te weten, van het toegevoegde water. Daarom
introduceerde de Hoge Raad een nieuwe schulduitsluitingsgrond ‘afwezigheid van schuld’ (AVAS). Het houdt in
dat een gepleegde wetsovertreding de dader niet te verwijten valt.
Arrest gaat over: Afwezigheid van schuld (AVAS)
Artikel: art. 47 Sr (daders)
Elektriciteitsarrest (HR, 23 mei 1921)
Naam: elektriciteitsarrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: een tandarts boort een gaatje in de elektriciteitsmeter waardoor de meter de het verbruik niet meer
registreerde. Op deze manier had hij een lagere energierekening en kreeg hij energie waarvoor hij niet had
betaald.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: oordeelt tot drie maanden gevangenisstraf.
- Hof: oordeelt tot drie maanden gevangenisstraf.
- Hoge Raad: oordeelt dat elektriciteit een vermogensobject is doordat het economische waarde heeft.
Rechtsvraag: is elektriciteit aan te merken als ‘enig goed’ in de zin van art. 310 Sr(diefstal)?
Rechtsregel: elektriciteit is een goed wat deels of geheel van iemand is waardoor het dus ook gestolen kan
worden.
Uitkomst arrest: elektriciteit is te beschouwen als ‘enig goed’ in de zin van art. 310 Sr.
Arrest gaat over: diefstal van elektriciteit.
Artikel: art. 310 Sr (diefstal).
Lin Lindenbergh
Openuniversiteit - rechtsgeleerdheid
2021/2022
Hollende kleurling arrest (Hof, 3 juni 1977)
Naam: hollende kleurling arrest
Rechterlijke instantie: Hof
Casus: twee agenten surveilleren in de buurt van de Warmoesstraat in Amsterdam. Uit de richting van een café
komt een man met donkere huidskleur lopen. Het café staat bekend als een verzamelplaats voor handelaren en
gebruikers van verdovende middelen. De man heeft zijn hand in zijn jaszak gestoken. Op grond hiervan
vermoeden de agenten dat de man verdovende middelen bij zich draagt. Ze houden hem staande en vragen
om legitimatie. De man weigert en de agenten besluiten een identiteitsfouillering uit te voeren. Hij verzet zich
hiertegen en als hij zijn hand uit zijn jaszak haalt valt er een wikkel van heroïne op de grond. Hij wordt
aangehouden voor drugsbezit en wederspanningheid.
Rechtsoverweging:
- Iemand die uit een richting van een café komt lopen, dat bekent staat om gebruik en handel van
verdovende middelen, levert geen redelijk vermoeden op voor een strafbaar feit in de zin van art. 27
Sv.
- De fouillering was onterecht want er was geen sprake van sprake van ernstige bezwaren aangezien de
situatie geen grond was voor een verdenking.
Rechtsvraag: is het bewijs op rechtmatige manier verkregen?
Rechtsregel: een redelijk vermoeden van een strafbaar feit moet volgens art. 27 Sv blijken uit feiten en
omstandigheden. Alleen dan mag iemand worden gezien als verdachte. Het redelijke vermoeden mag niet
gebaseerd zijn op een voorgevoel uit feiten en omstandigheden.
Uitkomst arrest: het bewijsmateriaal was niet op rechtmatige wijze verkregen.
Arrest gaat over: (on)rechtmatig verkregen bewijs.
Artikel: art. 27 Sv
Azewijnse paard arrest (HR, 6 april 1915)
Naam: Azewijnse paard arrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: in 1915 was er een uitvoerverbod op paarden door de Eerste Wereldoorlog. Tussen een Nederlands
dorp en een Duits dorp loopt een smal kanaal. Een Duitser werpt een lus om de nek van het paard wat op
Nederlands grondgebied staat. Op deze manier trekt hij het paard met een touw door de rivier, naar Duits
grondgebied.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: veroordeelt de man tot twee maanden gevangenisstraf vanwege het overtreden van het
uitvoerverbod.
- Hof: verwerpt het cassatieberoep en oordeelt drie maanden gevangenisstraf.
- Hoge Raad:
o Iemand kan in het buitenland verblijven maar toch in Nederland een misdaad plegen.
o Het paard bevond zich op Nederlands grondgebied en daarom vond de misdaad plaats in
Nederland en had de Nederlandse rechter de bevoegdheid om de zaak te beoordelen.
Rechtsvraag: kan iemand een misdaad begaan in Nederland als hij zich niet op Nederlands grondgebied
begeeft?
Rechtsregel: iemand kan op het moment van de misdaad in het buitenland zijn, dat doet echter niet af aan het
feit dat ook een ander land als locus delicti (plaats delict) kan worden aangemerkt als men met een instrument
kan handelen op een andere plaats dan waar hij zich bevindt.
Uitkomst arrest: er was in Nederland een delict gepleegd waardoor de gevangenisstraf werd gehandhaafd.
Arrest gaat over: iemand kan in Nederland een misdaad begaan terwijl hij in het buitenland verblijft.
Artikel: n.v.t.
Lin Lindenbergh
Openuniversiteit - rechtsgeleerdheid
2021/2022
, Melk en water arrest (HR, 14 februari 1916)
Naam: Melk en water arrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: Een knecht leverde namens een boer met water aangelengde melk. De Algemene Politie Verordening
(APV) had dit strafbaar gesteld. De knecht kon zich niet beroepen op een schulduitsluitingsgrond of
rechtvaardigingsgrond.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: rechtbank veroordeelde de boer tot een boete van 25 gulden voor het leveren van met
water aangelengde melk.
- Hof: verwierp het beroep.
- Hoge Raad: oordeelde dat er niet van de knecht kon worden verwacht dat hij de melk controleerde.
Hij moest alleen de melk vervoeren. Om deze reden werd hij dan ook niet veroordeeld.
Rechtsvraag: Is de knecht schuldig aan het overtreden van de APV?
Rechtsregel: Bij afwezigheid van schuld kan een verdachte niet worden veroordeeld. AVAS is een
buitenwettelijke schulduitsluitingsgrond.
Uitkomst arrest: de knecht wist niet en behoefde ook niet te weten, van het toegevoegde water. Daarom
introduceerde de Hoge Raad een nieuwe schulduitsluitingsgrond ‘afwezigheid van schuld’ (AVAS). Het houdt in
dat een gepleegde wetsovertreding de dader niet te verwijten valt.
Arrest gaat over: Afwezigheid van schuld (AVAS)
Artikel: art. 47 Sr (daders)
Elektriciteitsarrest (HR, 23 mei 1921)
Naam: elektriciteitsarrest
Rechterlijke instantie: Hoge Raad
Casus: een tandarts boort een gaatje in de elektriciteitsmeter waardoor de meter de het verbruik niet meer
registreerde. Op deze manier had hij een lagere energierekening en kreeg hij energie waarvoor hij niet had
betaald.
Rechtsoverweging:
- Rechtbank: oordeelt tot drie maanden gevangenisstraf.
- Hof: oordeelt tot drie maanden gevangenisstraf.
- Hoge Raad: oordeelt dat elektriciteit een vermogensobject is doordat het economische waarde heeft.
Rechtsvraag: is elektriciteit aan te merken als ‘enig goed’ in de zin van art. 310 Sr(diefstal)?
Rechtsregel: elektriciteit is een goed wat deels of geheel van iemand is waardoor het dus ook gestolen kan
worden.
Uitkomst arrest: elektriciteit is te beschouwen als ‘enig goed’ in de zin van art. 310 Sr.
Arrest gaat over: diefstal van elektriciteit.
Artikel: art. 310 Sr (diefstal).
Lin Lindenbergh
Openuniversiteit - rechtsgeleerdheid
2021/2022
