Portfolio
Minor de oncologische cliënt
1
,Inhoud
................................................................................................................................................................4
OPDRACHT 1. PROFESSIONELE NIEUWSGIERIGHEID..............................................................................4
Onderbouwing van keuze...................................................................................................................4
Motivatie keuze......................................................................................................................................4
Uitleg symptoom en bijwerkingen......................................................................................................4
Stappen van klinisch rederneren........................................................................................................4
oriënteren op de situatie........................................................................................................................4
klinische probleemstelling......................................................................................................................7
aanvullend onderzoek............................................................................................................................9
beleid....................................................................................................................................................10
Beloop..................................................................................................................................................16
Evaluatie...............................................................................................................................................16
OPDRACHT 2. CRITICAL APPRAISAL OF A TOPIC (CAT)..........................................................................17
Onderbouwing interventie...............................................................................................................17
Vraagstelling van de zoekstrategie...................................................................................................17
PICO..................................................................................................................................................17
Patient..................................................................................................................................................17
Intervention..........................................................................................................................................17
Comparison..........................................................................................................................................17
Outcome...............................................................................................................................................17
Uitwerking zoekstrategie..................................................................................................................17
Uitvoering zoekstrategie:.................................................................................................................17
Geselecteerde artikelen....................................................................................................................17
Beoordeling van artikelen.................................................................................................................17
Samenvatting artikelen.....................................................................................................................17
Samenvatting artikel 1..........................................................................................................................17
Samenvatting artikel 2..........................................................................................................................19
Samenvatting artikel 3..........................................................................................................................19
Samenvatting artikel 4..........................................................................................................................20
Conclusie..........................................................................................................................................21
OPDRACHT 3. REFLECTIE.......................................................................................................................22
Inleiding............................................................................................................................................22
Situatie in kaart brengen..................................................................................................................22
Terugblikken.....................................................................................................................................22
2
, Belangrijkste aspecten......................................................................................................................23
Alternatief ontwikkelen....................................................................................................................23
Uitproberen......................................................................................................................................23
Bibliografie...........................................................................................................................................24
Bijlagen.................................................................................................................................................28
Bijlagen 1.1.......................................................................................................................................28
Bijlagen 1,2.......................................................................................................................................29
Bijlagen 2..........................................................................................................................................31
3
, Jeuk als bijverschijnsel van non-Hodgkin aandoening
OPDRACHT 1. PROFESSIONELE NIEUWSGIERIGHEID
Onderbouwing van keuze
Motivatie keuze
De reden dat ik voor jeuk heb gekozen, komt doordat ik dit symptoom niet vaak voorbij heb horen
komen in samenhang tot kanker en als symptoom over het algemeen. Doordat ik er niet veel over
gehoord heb, denk ik dat ik mezelf hierin nog erg kan verdiepen, om zo mijn kennis te verbreden.
Jeuk wordt door degene die daar last van hebben vaak als erger ervaren dan pijn. Daarnaast komt
jeuk voor bij 10% van de patiënten met kanker in de palliatieve fase. Jeukklachten kunnen hierbij ook
vele maanden of zelfs jaren voor de diagnose van de ziekte al beginnen (Palliaweb, 2022).
Uitleg symptoom en bijwerkingen
Uitleg symptoom
‘’Onder jeuk wordt een onplezierig gevoel verstaan, dat aanzet tot krabben. Net als pijn is jeuk een
subjectief gegeven’’ ( Jeuk in De Palliatieve Fase , 2022).
Bijwerkingen van jeuk
- Roodheid
- Bultjes
- Blaasjes
- Huidschilfers
- Kapotte huid
- Wondjes
- Verhardingen van de huid ( Jeuk in De Palliatieve Fase , 2022).
Stappen van klinisch rederneren
oriënteren op de situatie
Pathofysiologie van jeuk
‘’Jeuk is de sensatie waardoor de neiging ontstaat om de jeukende plaats te krabben, schuren of erop
te duwen’’ (Maastricht UMC+ Gezondheidsuniversiteit, 2016). Jeuk is één van de meest
voorkomende huidklachten. Het kan plaatselijk gelokaliseerd zijn en weinig hinder geven, maar het
kan ook over het hele lichaam voorkomen en daarmee erg veel leed en last veroorzaken (Maastricht
UMC+ Gezondheidsuniversiteit, 2016). Receptoren die voor jeukprikkels functioneren zijn vooral de
vrije zenuwuiteinden die tot boven in de huid lopen. Vele stoffen zoals histamine en serotonine,
kunnen deze zenuwvezels prikkelen, het zijn vaak stoffen die door ziekteprocessen in de huid
aanwezig zijn (Jungen et al., 2004). ‘’Histamine is de klassieke mediator van jeuk. Uitsluitend H 1-
receptoren in de huid zijn betrokken bij jeuk veroorzaakt door histamine. Serotonine is vergeleken
met histamine een zwakke mediator van jeuk. Prostaglandinen spelen een indirecte rol bij het
ontstaan van jeuk; het zijn modulatoren, geen mediatoren. Ze verlagen de drempel voor zowel
histamine als serotonine’’ (Pallialine, 2022). ‘’Het precieze mechanisme dat tot chronische jeuk leidt
is complex en nog niet volledig opgehelderd. In essentie ontstaat jeuk in de opperhuid en geleiden
zenuwbanen het jeuksignaal ter gewaarwording naar het centraal zenuwstelsel’’ (Pallialine, 2022).
‘’Het jeuksignaal begint wanneer zenuwuiteinden in de opperhuid geprikkeld raken door jeuk
veroorzakende mediatoren die daar zijn vrijgekomen, zoals histamine, substance P serotonine en
pro-inflammatoire cytokines. Jeuk-specifieke ongemyeliniseerde C-zenuwvezels geleiden het
4
Minor de oncologische cliënt
1
,Inhoud
................................................................................................................................................................4
OPDRACHT 1. PROFESSIONELE NIEUWSGIERIGHEID..............................................................................4
Onderbouwing van keuze...................................................................................................................4
Motivatie keuze......................................................................................................................................4
Uitleg symptoom en bijwerkingen......................................................................................................4
Stappen van klinisch rederneren........................................................................................................4
oriënteren op de situatie........................................................................................................................4
klinische probleemstelling......................................................................................................................7
aanvullend onderzoek............................................................................................................................9
beleid....................................................................................................................................................10
Beloop..................................................................................................................................................16
Evaluatie...............................................................................................................................................16
OPDRACHT 2. CRITICAL APPRAISAL OF A TOPIC (CAT)..........................................................................17
Onderbouwing interventie...............................................................................................................17
Vraagstelling van de zoekstrategie...................................................................................................17
PICO..................................................................................................................................................17
Patient..................................................................................................................................................17
Intervention..........................................................................................................................................17
Comparison..........................................................................................................................................17
Outcome...............................................................................................................................................17
Uitwerking zoekstrategie..................................................................................................................17
Uitvoering zoekstrategie:.................................................................................................................17
Geselecteerde artikelen....................................................................................................................17
Beoordeling van artikelen.................................................................................................................17
Samenvatting artikelen.....................................................................................................................17
Samenvatting artikel 1..........................................................................................................................17
Samenvatting artikel 2..........................................................................................................................19
Samenvatting artikel 3..........................................................................................................................19
Samenvatting artikel 4..........................................................................................................................20
Conclusie..........................................................................................................................................21
OPDRACHT 3. REFLECTIE.......................................................................................................................22
Inleiding............................................................................................................................................22
Situatie in kaart brengen..................................................................................................................22
Terugblikken.....................................................................................................................................22
2
, Belangrijkste aspecten......................................................................................................................23
Alternatief ontwikkelen....................................................................................................................23
Uitproberen......................................................................................................................................23
Bibliografie...........................................................................................................................................24
Bijlagen.................................................................................................................................................28
Bijlagen 1.1.......................................................................................................................................28
Bijlagen 1,2.......................................................................................................................................29
Bijlagen 2..........................................................................................................................................31
3
, Jeuk als bijverschijnsel van non-Hodgkin aandoening
OPDRACHT 1. PROFESSIONELE NIEUWSGIERIGHEID
Onderbouwing van keuze
Motivatie keuze
De reden dat ik voor jeuk heb gekozen, komt doordat ik dit symptoom niet vaak voorbij heb horen
komen in samenhang tot kanker en als symptoom over het algemeen. Doordat ik er niet veel over
gehoord heb, denk ik dat ik mezelf hierin nog erg kan verdiepen, om zo mijn kennis te verbreden.
Jeuk wordt door degene die daar last van hebben vaak als erger ervaren dan pijn. Daarnaast komt
jeuk voor bij 10% van de patiënten met kanker in de palliatieve fase. Jeukklachten kunnen hierbij ook
vele maanden of zelfs jaren voor de diagnose van de ziekte al beginnen (Palliaweb, 2022).
Uitleg symptoom en bijwerkingen
Uitleg symptoom
‘’Onder jeuk wordt een onplezierig gevoel verstaan, dat aanzet tot krabben. Net als pijn is jeuk een
subjectief gegeven’’ ( Jeuk in De Palliatieve Fase , 2022).
Bijwerkingen van jeuk
- Roodheid
- Bultjes
- Blaasjes
- Huidschilfers
- Kapotte huid
- Wondjes
- Verhardingen van de huid ( Jeuk in De Palliatieve Fase , 2022).
Stappen van klinisch rederneren
oriënteren op de situatie
Pathofysiologie van jeuk
‘’Jeuk is de sensatie waardoor de neiging ontstaat om de jeukende plaats te krabben, schuren of erop
te duwen’’ (Maastricht UMC+ Gezondheidsuniversiteit, 2016). Jeuk is één van de meest
voorkomende huidklachten. Het kan plaatselijk gelokaliseerd zijn en weinig hinder geven, maar het
kan ook over het hele lichaam voorkomen en daarmee erg veel leed en last veroorzaken (Maastricht
UMC+ Gezondheidsuniversiteit, 2016). Receptoren die voor jeukprikkels functioneren zijn vooral de
vrije zenuwuiteinden die tot boven in de huid lopen. Vele stoffen zoals histamine en serotonine,
kunnen deze zenuwvezels prikkelen, het zijn vaak stoffen die door ziekteprocessen in de huid
aanwezig zijn (Jungen et al., 2004). ‘’Histamine is de klassieke mediator van jeuk. Uitsluitend H 1-
receptoren in de huid zijn betrokken bij jeuk veroorzaakt door histamine. Serotonine is vergeleken
met histamine een zwakke mediator van jeuk. Prostaglandinen spelen een indirecte rol bij het
ontstaan van jeuk; het zijn modulatoren, geen mediatoren. Ze verlagen de drempel voor zowel
histamine als serotonine’’ (Pallialine, 2022). ‘’Het precieze mechanisme dat tot chronische jeuk leidt
is complex en nog niet volledig opgehelderd. In essentie ontstaat jeuk in de opperhuid en geleiden
zenuwbanen het jeuksignaal ter gewaarwording naar het centraal zenuwstelsel’’ (Pallialine, 2022).
‘’Het jeuksignaal begint wanneer zenuwuiteinden in de opperhuid geprikkeld raken door jeuk
veroorzakende mediatoren die daar zijn vrijgekomen, zoals histamine, substance P serotonine en
pro-inflammatoire cytokines. Jeuk-specifieke ongemyeliniseerde C-zenuwvezels geleiden het
4
