Natuurkunde sv H.2
Paragraaf 1:
Krachten herkennen
Als er een kracht op je lichaam wordt uitgevoerd kun je dat vaak voelen. Krachten die op andere
mensen of voorwerpen worden uitgeoefend, kun je niet zien of voelen. Je kan alleen zien welke
verandering een kracht veroorzaakt.
Krachten kunnen de beweging van een voorwerp veranderen.
Krachten kunnen ook de vorm van een voorwerp veranderen.
Er zijn 2 vervormingen:
Elastisch
De oorspronkelijke vorm van het voorwerp komt weer terug als de kracht ophoudt te
werken. matras, fietsband
Plastisch
Het voorwerp blijft vervormd. klei
Soorten krachten
Alle krachten duid je aan met het symbool F. met kleine letters kun je de soort kracht aangeven.
Vb van krachten:
Spierkracht; ontstaat doordat de spieren in je lichaam zich samentrekken
Veerkracht; ontstaat als je een veerkrachtig materiaal uitrekt of indrukt
Spankracht
Zwaartekracht; de kracht die jouw en alles om je heen naar beneden trekt.
Magnetische krachten
Krachten meten
Krachten kun je meten met een krachtmeter. Hier zit een spiraalveer in. Hoe groter de kracht
waarmee aan de krachtmeter wordt getrokken, des te verder rekt de veer uit. Voor het meten van
grote krachten gebruik je een stugge veer en voor kleine krachten een soepele veer. Er zijn ook
krachtmeters die je moet indrukken.
Op een krachtmeter staat een schaalverdeling in newton (N) is de eenheid waarin alle krachten
worden gemeten.
Formule zwaartekracht:
Fz = m x g
Fz is de zwaartekracht in newton (N)
, m de massa in in kilogram (kg)
g de sterkte van de zwaartekracht aan het aardoppervlak in newton per kilogram (N/kg)
krachten tekenen
een grootheid met een grootte, een richting en een aangrijpingspunt wordt een vector genoemd en
een vector teken je met een pijl. Dat geld ook voor krachten.
De lengte van de pijl geeft de grootte van de kracht aan.
De richting van de pijl geeft de richting van de kracht aan.
Het beginpunt van de pijl geeft het aangrijpingspunt van de kracht aan.
Als je een kracht gaat tekenen, kies je eerst een krachtenschaal.
Het zwaartepunt
Je kunt het zwaartepunt van een voorwerp vinden door het voorwerp op je wijsvinger te laten
balanceren. Als het voorwerp in evenwicht is, bevindt je vinger zich precies onder Z.
PLUS: het zwaartepunt bepalen
Bij ingewikkelde vormen kun je de plaats van het zwaartepunt als volgt bepalen:
Hang het voorwerp op. Teken vanuit het ophangpunt met behulp van een gewicht aan een
touwtje een lijn l recht naar beneden.
Hang het voorwerp aan een ander ophangpunt op. Teken vanuit dit tweede ophangpunt een
lijn m recht naar beneden.
De lijnen l en m snijden elkaar in Z. Z is het zwaartepunt.
Paragraaf 2:
Twee krachten in evenwicht
De normaalkracht (Fn) maakt evenwicht met de zwaartekracht, zodat de fruitschaal op zijn plaats
blijft staan.
Kracht en uitrekking
De uitrekking is het aantal centimeter dat de veer uitrekt, ten opzichte van de nulstand.
Omdat de uitrekking van een veer recht evenredig is met de kracht, krijg je steeds hetzelfde getal als
je de kracht deelt door de bijbehorende uitrekking. Dit constante getal C wordt de veerconstante
genoemd. In symbolen:
C=F:u
C de veerconstante in newton per meter (N/m)
Paragraaf 1:
Krachten herkennen
Als er een kracht op je lichaam wordt uitgevoerd kun je dat vaak voelen. Krachten die op andere
mensen of voorwerpen worden uitgeoefend, kun je niet zien of voelen. Je kan alleen zien welke
verandering een kracht veroorzaakt.
Krachten kunnen de beweging van een voorwerp veranderen.
Krachten kunnen ook de vorm van een voorwerp veranderen.
Er zijn 2 vervormingen:
Elastisch
De oorspronkelijke vorm van het voorwerp komt weer terug als de kracht ophoudt te
werken. matras, fietsband
Plastisch
Het voorwerp blijft vervormd. klei
Soorten krachten
Alle krachten duid je aan met het symbool F. met kleine letters kun je de soort kracht aangeven.
Vb van krachten:
Spierkracht; ontstaat doordat de spieren in je lichaam zich samentrekken
Veerkracht; ontstaat als je een veerkrachtig materiaal uitrekt of indrukt
Spankracht
Zwaartekracht; de kracht die jouw en alles om je heen naar beneden trekt.
Magnetische krachten
Krachten meten
Krachten kun je meten met een krachtmeter. Hier zit een spiraalveer in. Hoe groter de kracht
waarmee aan de krachtmeter wordt getrokken, des te verder rekt de veer uit. Voor het meten van
grote krachten gebruik je een stugge veer en voor kleine krachten een soepele veer. Er zijn ook
krachtmeters die je moet indrukken.
Op een krachtmeter staat een schaalverdeling in newton (N) is de eenheid waarin alle krachten
worden gemeten.
Formule zwaartekracht:
Fz = m x g
Fz is de zwaartekracht in newton (N)
, m de massa in in kilogram (kg)
g de sterkte van de zwaartekracht aan het aardoppervlak in newton per kilogram (N/kg)
krachten tekenen
een grootheid met een grootte, een richting en een aangrijpingspunt wordt een vector genoemd en
een vector teken je met een pijl. Dat geld ook voor krachten.
De lengte van de pijl geeft de grootte van de kracht aan.
De richting van de pijl geeft de richting van de kracht aan.
Het beginpunt van de pijl geeft het aangrijpingspunt van de kracht aan.
Als je een kracht gaat tekenen, kies je eerst een krachtenschaal.
Het zwaartepunt
Je kunt het zwaartepunt van een voorwerp vinden door het voorwerp op je wijsvinger te laten
balanceren. Als het voorwerp in evenwicht is, bevindt je vinger zich precies onder Z.
PLUS: het zwaartepunt bepalen
Bij ingewikkelde vormen kun je de plaats van het zwaartepunt als volgt bepalen:
Hang het voorwerp op. Teken vanuit het ophangpunt met behulp van een gewicht aan een
touwtje een lijn l recht naar beneden.
Hang het voorwerp aan een ander ophangpunt op. Teken vanuit dit tweede ophangpunt een
lijn m recht naar beneden.
De lijnen l en m snijden elkaar in Z. Z is het zwaartepunt.
Paragraaf 2:
Twee krachten in evenwicht
De normaalkracht (Fn) maakt evenwicht met de zwaartekracht, zodat de fruitschaal op zijn plaats
blijft staan.
Kracht en uitrekking
De uitrekking is het aantal centimeter dat de veer uitrekt, ten opzichte van de nulstand.
Omdat de uitrekking van een veer recht evenredig is met de kracht, krijg je steeds hetzelfde getal als
je de kracht deelt door de bijbehorende uitrekking. Dit constante getal C wordt de veerconstante
genoemd. In symbolen:
C=F:u
C de veerconstante in newton per meter (N/m)
