LP5 kerntaak 1 anatomie
Inhoudsopgave
1 kennisclips oncologie..........................................................................................................................2
2 kennisclips colerectaalcarcinoom.......................................................................................................7
3 anatomie van de darmen..................................................................................................................10
intestinum tenue.............................................................................................................................10
intestinum crassum.........................................................................................................................11
4 kennisclip zenuwstelsel.....................................................................................................................13
5 kennisclip dementie..........................................................................................................................17
6 kennisclip Cerebro Vasculair Accident (CVA)....................................................................................18
ischemisch infarct............................................................................................................................20
hemorragisch infarct........................................................................................................................23
7 opdrachten/ informatie uit werkgroep.............................................................................................25
1
, 1 KENNISCLIPS ONCOLOGIE
Kanker is een verzamelnaam voor meer dan honderd verschillende ziekten. Al deze
verschillende soorten kanker hebben één gemeenschappelijk kenmerk: een ongeremde
deling van lichaamscellen.
Het carcinoom is het meest voorkomende type kanker. Carcinomen ontstaan uit
epitheelcellen. Epitheelcellen bedekken de oppervlakten van het lichaam, zowel aan de
binnenkant als aan de buitenkant.
Metaplasie Dysplasie Neoplasie
abnormale differentiatie Abnormale differentiatie Abnormale weefselgroei:
omvorming van bepaald type en rijping: celafwijkingen irreversibele (onomkeerbaar)
volwassen weefselcel in ander (in vorm en functie) Ongeremde cel toename met
volwassen type, op een plaats Deels reversibel abnormale differentiatie en
waar dat normaal niet (omkeerbaar) organisatie
voorkomt. Mogelijk voorstadium van Vaak tumor vormig (niet bij
Reactie op chronische niet- kanker: vb van een leukemie)
fysiologische prikkel premaligne afwijking Benigne (goedaardig) of
Reversibel (omkeerbaar) maligne (kwaadaardig)
Differentiatiegraad* van
maligne tumor bepaald mede
de neiging tot metastasering.
* De differentiatiegraad van een tumor geeft aan hoe sterk de kankercellen afwijken van de gezonde
cellen. De differentiatiegraad zegt iets over de snelheid van delen, en daarmee iets over het gedrag
van de tumor en de vooruitzichten.
2
, Stadia van een carcinoom en metastaseren:
a. In één cel is een mutatie opgetreden, waardoor deze cel een kankercel wordt.
b. De kankercel gaat zich ongeremd delen.
c. Er ontstaat een gezwel (tumor), waarbij de bouw van de weefsels wordt
verstoord.
d. Er vinden uitzaaiingen plaats (metastase). De cellen komen in het bloed om lymfe
terecht.
Hoe komen
tumoren aan zuurstof en voedingsstoffen??
Kankercellen zijn ook vaak in staat om normale cellen te beïnvloeden. Een voorbeeld:
kankercellen kunnen normale cellen aansturen om bloedvaten naar en van de tumor te
vormen. Zo krijgt de tumor zuurstof en voedingsstoffen en kunnen de kankercellen verder
groeien en delen.
Angiogenese; de vorming van nieuwe bloedvaten vanuit bestaande bloedvaten.
Invasief carcinoom: het basale
membraan is doorbroken: het
carcinoom is de onderliggende
weefsel laag binnen gedrongen
Metastaseringen: vorming van
uitzaaiingen.
TNM classificatie:
T = tumor N = nodus of lymfeknoop M = metastase op afstand
T1 = klein N(0) = geen uitzaaiingen in lymfeknoop M0 = geen uitzaaiingen in
T4 = groot N1 = wel uitzaaiing in eerste lymfeknoop andere organen
N2 = uitzaaiingen in verder gelegen M1 = wel uitzaaiingen in andere
lymfeklieren organen
Soms wordt er een letter toegevoegd: de letter G, dit staat voor kwaadaardigheid en
agressiviteit, het geef een beetje aan hoe snel de tumor groeit.
G1: niet zo agressief, groeit minder snel
G4: ernstig agressief, groeit snel
Hematogene metastasering = uitzaaiingen via het bloed
3
Inhoudsopgave
1 kennisclips oncologie..........................................................................................................................2
2 kennisclips colerectaalcarcinoom.......................................................................................................7
3 anatomie van de darmen..................................................................................................................10
intestinum tenue.............................................................................................................................10
intestinum crassum.........................................................................................................................11
4 kennisclip zenuwstelsel.....................................................................................................................13
5 kennisclip dementie..........................................................................................................................17
6 kennisclip Cerebro Vasculair Accident (CVA)....................................................................................18
ischemisch infarct............................................................................................................................20
hemorragisch infarct........................................................................................................................23
7 opdrachten/ informatie uit werkgroep.............................................................................................25
1
, 1 KENNISCLIPS ONCOLOGIE
Kanker is een verzamelnaam voor meer dan honderd verschillende ziekten. Al deze
verschillende soorten kanker hebben één gemeenschappelijk kenmerk: een ongeremde
deling van lichaamscellen.
Het carcinoom is het meest voorkomende type kanker. Carcinomen ontstaan uit
epitheelcellen. Epitheelcellen bedekken de oppervlakten van het lichaam, zowel aan de
binnenkant als aan de buitenkant.
Metaplasie Dysplasie Neoplasie
abnormale differentiatie Abnormale differentiatie Abnormale weefselgroei:
omvorming van bepaald type en rijping: celafwijkingen irreversibele (onomkeerbaar)
volwassen weefselcel in ander (in vorm en functie) Ongeremde cel toename met
volwassen type, op een plaats Deels reversibel abnormale differentiatie en
waar dat normaal niet (omkeerbaar) organisatie
voorkomt. Mogelijk voorstadium van Vaak tumor vormig (niet bij
Reactie op chronische niet- kanker: vb van een leukemie)
fysiologische prikkel premaligne afwijking Benigne (goedaardig) of
Reversibel (omkeerbaar) maligne (kwaadaardig)
Differentiatiegraad* van
maligne tumor bepaald mede
de neiging tot metastasering.
* De differentiatiegraad van een tumor geeft aan hoe sterk de kankercellen afwijken van de gezonde
cellen. De differentiatiegraad zegt iets over de snelheid van delen, en daarmee iets over het gedrag
van de tumor en de vooruitzichten.
2
, Stadia van een carcinoom en metastaseren:
a. In één cel is een mutatie opgetreden, waardoor deze cel een kankercel wordt.
b. De kankercel gaat zich ongeremd delen.
c. Er ontstaat een gezwel (tumor), waarbij de bouw van de weefsels wordt
verstoord.
d. Er vinden uitzaaiingen plaats (metastase). De cellen komen in het bloed om lymfe
terecht.
Hoe komen
tumoren aan zuurstof en voedingsstoffen??
Kankercellen zijn ook vaak in staat om normale cellen te beïnvloeden. Een voorbeeld:
kankercellen kunnen normale cellen aansturen om bloedvaten naar en van de tumor te
vormen. Zo krijgt de tumor zuurstof en voedingsstoffen en kunnen de kankercellen verder
groeien en delen.
Angiogenese; de vorming van nieuwe bloedvaten vanuit bestaande bloedvaten.
Invasief carcinoom: het basale
membraan is doorbroken: het
carcinoom is de onderliggende
weefsel laag binnen gedrongen
Metastaseringen: vorming van
uitzaaiingen.
TNM classificatie:
T = tumor N = nodus of lymfeknoop M = metastase op afstand
T1 = klein N(0) = geen uitzaaiingen in lymfeknoop M0 = geen uitzaaiingen in
T4 = groot N1 = wel uitzaaiing in eerste lymfeknoop andere organen
N2 = uitzaaiingen in verder gelegen M1 = wel uitzaaiingen in andere
lymfeklieren organen
Soms wordt er een letter toegevoegd: de letter G, dit staat voor kwaadaardigheid en
agressiviteit, het geef een beetje aan hoe snel de tumor groeit.
G1: niet zo agressief, groeit minder snel
G4: ernstig agressief, groeit snel
Hematogene metastasering = uitzaaiingen via het bloed
3
