Mijn pleidooi gaat over Willem van Oranje, ook wel Willem de Zwijger genoemd.
Willem was een stadhouder en leider van de opstand tegen de Spanjaarden. Verder
wordt hij ook ‘Vader des Vaderlands’ genoemd. Dit komt omdat hij ervoor gezorgd
heeft dat er godsdienstvrijheid is in Nederland en heeft daardoor invloed gehad op de
Nederlandse rechtsstaat.
Op 11-jarige leeftijd erfde Willem de functies graaf van Nassau en Prins van Oranje.
Er was hier wel een voorwaarde aan verbonden: Willem moest wel katholiek worden
opgevoed, terwijl hij hiervoor luthers werd opgevoed. Hier stemde hij en zijn ouders
mee in en vertrok naar Nederland om rooms-katholieke opvoeding te krijgen.
Willem van Oranje kreeg later in zijn leven belangrijke functies onder Karel V, die
toentertijd de macht in Nederland had en daarna ook Filips II, zo werd hij onder
andere legeraanvoerder en raadgever van Filips II. Uiteindelijk verslechterde de band
tussen Willem en Filips, omdat zoals bekend is Filips II streng optrad tegen
protestanten. Willem van Oranje was het hier niet mee eens. Dit komt omdat hij in
zijn jeugd niet katholiek is opgevoed en daardoor meer begrip had. Hij vond dat
iedereen zelf mocht kiezen waarin hij geloofde.
Op 31 december 1564 pleit Willem van Oranje voor de Raad van State zijn
'Oudejaarsrede' voor de gewetensvrijheid van de inwoners van de Nederlanden. In
deze toespraak gaf hij zijn eigen visie op de gebeurtenissen en ontwikkelingen die
zich afspeelden in Nederland. Dit betoog was zo schokkend dat de secretaris van de
Raad van State op de weg naar huis een hartaanval kreeg. Ik citeer:
“”Ik kan niet goedkeuren dat vorsten over het geweten van hun onderdanen willen
heersen en hun de vrijheid van geloof en godsdienst ontnemen.
Filips trekt hier zich niks van aan en blijft doorgaan met zijn ketterbeleid.
Paar jaar later in 1566 breekt de beeldenstorm uit en Willem vlucht naar Duitsland.
Willem van Oranje organiseert daarna de eerste invasie om Nederland vrij te krijgen.
Ondanks dat de gewesten in verschillende religies geloofden, zorgde Willem ervoor
dat Nederlanders samen gingen werken en hun krachten bundelden. Later komen de
17 gewesten samen en tekenen ze de Pacificatie van Gent. Hierin bepaalden ze dat
de Spaanse troepen Nederland moesten verlaten.
De gevolgen hiervan waren dat de macht niet meer in de handen van Filips II lag en
dat de Staten-Generaal zelf het initiatief had om bijeen te komen. Verder werd
Willem van Oranje ook aangesteld als stadhouder door de Staten-Generaal