Hoorcollege medische kennis
week 1
Tractus respiratorius HC3
Ademhalingsstelsel
o Anatomie en de opbouw van de luchtwegen (de wegen)
- Bovenste luchtwegen: neus, mond, keelholte, sinussen
- Onderste luchtwegen: van trachea (luchtpijp) tot alveoli (longblaasjes)
o Diffusie oppervlakte van de alveoli (gasuitwisseling)
- Gaswisseling vindt hier plaats d.m.v. diffusie
o Spieren leveren de arbeid voor het in- uitademen (arbeid voor de verversing)
- De ademhalingsbewegingen, inspiratie en expiratie
o Ventilatie (het verversen van de lucht):
- 0,35 liter verse lucht komt per inademing in de longblaasjes in rust.
- Functionele residuele capaciteit (FRC)de oude lucht in de longen. En deze bedraagt 2
tot 3 liter in rust
- In rust wordt 10% van de oude lucht aldus vervangen door verse lucht
o Perfusie van de longen (doorbloeding van de longen)
- Hartminuutvolume
- Regionale verschillen
De ventilatie en perfusie moeten elkaar matchen.
o Regulatie van de ademhaling door het ademhalingscentrum
- Rekkingssensoren en chemosensoren via de n. vagus
(input)
- Ademhalingscentrum (sensorwerking en regulatie)
- In en uitademing, ademfrequentie en ademdiepte via n.
phrenicus en nervi intercostales (output).
………………………………………………………………………….
Respiratie
Ademhaling
o Waarom is er ademhaling?
- Opname zuurstof:
Nodig voor oxidatie (=verbranding) van voedsel ( Energie)
,- Afgifte koolstofdioxide en andere afvalproducten
Longen
Longen liggen in de Thoraxholte,
onderkant begrenst door
diafragma (middenrif).
Longen worden beschermd door
ribben (botten, thorax) en door
sternum (borstbeen)
o Rechterlong is groter dan de
linkerlong omdat het hart een
deel van de linkerlong in
neemt.
o Linkerlong bestaat uit twee longkwabben en rechterlong uit drie longkwabben
o Longvliezen worden ook wel pleura genoemd
….…..…………….………………….……………………………………………………………………………………………………
o Pleumatoris: klaplong :> lucht tussen de 2 bladen waardoor de long ineenkrimpt.
o Epiglottis: strottenklepje
o Uvula: huig
o Nasopharynx: (neusholte)
o Palatum molle: zacht gehemelte
,o Ware stembanden:> om te spreken verschillende tonen door aangespannen of
ontspannen. 2e nog een keer afsluiten op het moment dat er gestikt wordt
o Larynx: strot/strottenhoofd
o Trachea: luchtpijp >splitst zich naar linker- en rechterlong. Allemaal kleine vertakkingen
o Slijmvorming wordt d.m.v. trilharen weer naar boven geholpen.
o Carina: plek waar trachea zich in 2en splitst
Alveoli (diffusie) groot diffusie oppervlak, 70 m2 in rust, 100 m2 bij inspanning
Ë Longblaasjes zorgen voor de uitwisseling van zuurstof en afvalstoffen in de longen. Daar
vindt dus de gaswisseling plaats.
Ë Zuurstof hoge concentratie in longen en lage concentratie in het bloed
Ë Transporteiwit nodig: hemoglobine >hier kan het zuurstof zich aan binden daardoor
komt er uiteindelijk CO2 vrij
In de longblaasjes
Gasspanning in de alveoli van O2
- De O2 spanning is in de alveoli is 104 mmHG
Gasspanning in de capillairen van O2
- Arteriële kant v/d capillairen bij de longen is de O2 spanning 40 mmHG
- Veneuze kant v/d capillairen is de O2 spanning 104 mmHG
Gasspanning in de alveoli van CO2
- De CO2 spanning in de alveoli is 40 mmHG
Gasspanning in de capillairen van CO2
- Arteriële kant v/d capillairen is de CO2 spanning 45 mmHG
- Veneuze kant v/d capillairen is de CO2 spanning 40 mmHG
Gasspanning in de alveoli
- O2 spanning is hoog 104mmHg
- CO2 spanning is relatief laag 40mmHG
O2 in het bloed
- O2 lost maar weinig vrij op in het bloedplasma:
0.3ml O2/ 100 ml in het bloedplasma
- Grootste deel bindt zich aan de hemoglobine in de erytrocyten:
Ongeveer 20 ml O2/ 100 ml bloed is gebonden aan hemoglobine
HHb + O2 HbO2 + H
CO2 in het bloed
- 10% is vrij opgelost in het bloedplasma
- 70% als HCO3 (bicarbonaat) in het bloedplasma
- 20% in de erytrocyten aan de hemoglobine.
HCO3 + H H2CO3 CO2 + H2O
………………………………………………………………………………………………………
, In de weefsels
De CO2 is relatief hoog in de weefsels (>45 mmHG)
De O2 spanning is relatief laag in de weefsels (<40 mmHG)
- Er vindt diffusie plaats van laag naar hoog
- CO2 spanning in de capillairen is relatief laag
- De O2 spanning in de capillairen is relatief hoog
C02 verdringt O2 van het HB in de capillairen
Hemoglobine
Ë Hemo = bloed globine= groot 3D eiwit. Kan 4 zuurstof moleculen transporteren per eiwit.
Ë Het transport van O2 en CO2 gaat via hemoglobine
Ë Rode kleurstof in de erytrocyten (rode bloedcellen)
Inademen kost energie >actief (doe je met je diafragma)
Bij het uitademen wordt de ruimte vergroot er ontstaat druk en lucht stroomt naar
binnen. Passief proces
Wanneer je veel moeite met ademhalen hebt gebruik je de hulpademhaling spieren
(schouderspieren)
Regulatie van de ademhaling
Wanneer er te veel koolstofdioxide aanwezig is en het bloed zuur wordt gaat de ph
omhoog. Als het te zuur is wordt er een signaal afgegeven en ga je sneller ademhalen of
dieper. Waardoor de ph weer neutraliseert.
Als de PH te laag is registreren chemoreceptoren in aorta en carotis dit.
Volumina en capaciteiten > dit moet je kennen
Residuale volume is het overblijfsel wat je niet kan uitademen en dus in je longen blijft.
Normale ademhalingsfrequentie in rust: 15
Vitale capaciteit: lucht die je in en uit kan ademen
Residuale volume + vitale capaciteit = totale longcapaciteit
Functionele residuale capaciteit: Bij dit onderzoek meet de arts uw totale longinhoud.
Ook kijkt hij/zij naar de hoeveelheid lucht in uw longen, nadat u zo ver mogelijk heeft
uitgeademd.
Maat voor luchtwegobstructie
Ë Tiffenau index (TI) = FEV1/VC
- FEV1 is forced expiratoire volume.
- De hoeveelheid lucht die er in 1 sec kan worden uitgeademd
- VC is de vitale capaciteit (man 4500 ml, vrouw 3500 ml)
Ë Normale tiffenau index (TI):
- Bij gezonde jongvolwassen bedraagt deze ratio 83%
- Bij ouderen neemt deze ratio geleidelijk af tot 70%
Ë Bij COPD is er sprake van luchtwegobstructie bij een TI < 70%
Moeite om helemaal uit te blazen
week 1
Tractus respiratorius HC3
Ademhalingsstelsel
o Anatomie en de opbouw van de luchtwegen (de wegen)
- Bovenste luchtwegen: neus, mond, keelholte, sinussen
- Onderste luchtwegen: van trachea (luchtpijp) tot alveoli (longblaasjes)
o Diffusie oppervlakte van de alveoli (gasuitwisseling)
- Gaswisseling vindt hier plaats d.m.v. diffusie
o Spieren leveren de arbeid voor het in- uitademen (arbeid voor de verversing)
- De ademhalingsbewegingen, inspiratie en expiratie
o Ventilatie (het verversen van de lucht):
- 0,35 liter verse lucht komt per inademing in de longblaasjes in rust.
- Functionele residuele capaciteit (FRC)de oude lucht in de longen. En deze bedraagt 2
tot 3 liter in rust
- In rust wordt 10% van de oude lucht aldus vervangen door verse lucht
o Perfusie van de longen (doorbloeding van de longen)
- Hartminuutvolume
- Regionale verschillen
De ventilatie en perfusie moeten elkaar matchen.
o Regulatie van de ademhaling door het ademhalingscentrum
- Rekkingssensoren en chemosensoren via de n. vagus
(input)
- Ademhalingscentrum (sensorwerking en regulatie)
- In en uitademing, ademfrequentie en ademdiepte via n.
phrenicus en nervi intercostales (output).
………………………………………………………………………….
Respiratie
Ademhaling
o Waarom is er ademhaling?
- Opname zuurstof:
Nodig voor oxidatie (=verbranding) van voedsel ( Energie)
,- Afgifte koolstofdioxide en andere afvalproducten
Longen
Longen liggen in de Thoraxholte,
onderkant begrenst door
diafragma (middenrif).
Longen worden beschermd door
ribben (botten, thorax) en door
sternum (borstbeen)
o Rechterlong is groter dan de
linkerlong omdat het hart een
deel van de linkerlong in
neemt.
o Linkerlong bestaat uit twee longkwabben en rechterlong uit drie longkwabben
o Longvliezen worden ook wel pleura genoemd
….…..…………….………………….……………………………………………………………………………………………………
o Pleumatoris: klaplong :> lucht tussen de 2 bladen waardoor de long ineenkrimpt.
o Epiglottis: strottenklepje
o Uvula: huig
o Nasopharynx: (neusholte)
o Palatum molle: zacht gehemelte
,o Ware stembanden:> om te spreken verschillende tonen door aangespannen of
ontspannen. 2e nog een keer afsluiten op het moment dat er gestikt wordt
o Larynx: strot/strottenhoofd
o Trachea: luchtpijp >splitst zich naar linker- en rechterlong. Allemaal kleine vertakkingen
o Slijmvorming wordt d.m.v. trilharen weer naar boven geholpen.
o Carina: plek waar trachea zich in 2en splitst
Alveoli (diffusie) groot diffusie oppervlak, 70 m2 in rust, 100 m2 bij inspanning
Ë Longblaasjes zorgen voor de uitwisseling van zuurstof en afvalstoffen in de longen. Daar
vindt dus de gaswisseling plaats.
Ë Zuurstof hoge concentratie in longen en lage concentratie in het bloed
Ë Transporteiwit nodig: hemoglobine >hier kan het zuurstof zich aan binden daardoor
komt er uiteindelijk CO2 vrij
In de longblaasjes
Gasspanning in de alveoli van O2
- De O2 spanning is in de alveoli is 104 mmHG
Gasspanning in de capillairen van O2
- Arteriële kant v/d capillairen bij de longen is de O2 spanning 40 mmHG
- Veneuze kant v/d capillairen is de O2 spanning 104 mmHG
Gasspanning in de alveoli van CO2
- De CO2 spanning in de alveoli is 40 mmHG
Gasspanning in de capillairen van CO2
- Arteriële kant v/d capillairen is de CO2 spanning 45 mmHG
- Veneuze kant v/d capillairen is de CO2 spanning 40 mmHG
Gasspanning in de alveoli
- O2 spanning is hoog 104mmHg
- CO2 spanning is relatief laag 40mmHG
O2 in het bloed
- O2 lost maar weinig vrij op in het bloedplasma:
0.3ml O2/ 100 ml in het bloedplasma
- Grootste deel bindt zich aan de hemoglobine in de erytrocyten:
Ongeveer 20 ml O2/ 100 ml bloed is gebonden aan hemoglobine
HHb + O2 HbO2 + H
CO2 in het bloed
- 10% is vrij opgelost in het bloedplasma
- 70% als HCO3 (bicarbonaat) in het bloedplasma
- 20% in de erytrocyten aan de hemoglobine.
HCO3 + H H2CO3 CO2 + H2O
………………………………………………………………………………………………………
, In de weefsels
De CO2 is relatief hoog in de weefsels (>45 mmHG)
De O2 spanning is relatief laag in de weefsels (<40 mmHG)
- Er vindt diffusie plaats van laag naar hoog
- CO2 spanning in de capillairen is relatief laag
- De O2 spanning in de capillairen is relatief hoog
C02 verdringt O2 van het HB in de capillairen
Hemoglobine
Ë Hemo = bloed globine= groot 3D eiwit. Kan 4 zuurstof moleculen transporteren per eiwit.
Ë Het transport van O2 en CO2 gaat via hemoglobine
Ë Rode kleurstof in de erytrocyten (rode bloedcellen)
Inademen kost energie >actief (doe je met je diafragma)
Bij het uitademen wordt de ruimte vergroot er ontstaat druk en lucht stroomt naar
binnen. Passief proces
Wanneer je veel moeite met ademhalen hebt gebruik je de hulpademhaling spieren
(schouderspieren)
Regulatie van de ademhaling
Wanneer er te veel koolstofdioxide aanwezig is en het bloed zuur wordt gaat de ph
omhoog. Als het te zuur is wordt er een signaal afgegeven en ga je sneller ademhalen of
dieper. Waardoor de ph weer neutraliseert.
Als de PH te laag is registreren chemoreceptoren in aorta en carotis dit.
Volumina en capaciteiten > dit moet je kennen
Residuale volume is het overblijfsel wat je niet kan uitademen en dus in je longen blijft.
Normale ademhalingsfrequentie in rust: 15
Vitale capaciteit: lucht die je in en uit kan ademen
Residuale volume + vitale capaciteit = totale longcapaciteit
Functionele residuale capaciteit: Bij dit onderzoek meet de arts uw totale longinhoud.
Ook kijkt hij/zij naar de hoeveelheid lucht in uw longen, nadat u zo ver mogelijk heeft
uitgeademd.
Maat voor luchtwegobstructie
Ë Tiffenau index (TI) = FEV1/VC
- FEV1 is forced expiratoire volume.
- De hoeveelheid lucht die er in 1 sec kan worden uitgeademd
- VC is de vitale capaciteit (man 4500 ml, vrouw 3500 ml)
Ë Normale tiffenau index (TI):
- Bij gezonde jongvolwassen bedraagt deze ratio 83%
- Bij ouderen neemt deze ratio geleidelijk af tot 70%
Ë Bij COPD is er sprake van luchtwegobstructie bij een TI < 70%
Moeite om helemaal uit te blazen
