Hoofdstuk 7
Senioren
De Algemene Ouderdomswet geeft elke Nederlander boven de AOW-leeftijd het
recht op een AOW-uitkering. De AOW wordt gefinancierd volgens het omslagstelsel:
de premies die nodig zijn om de uitkeringen in een bepaald jaar te betalen, worden
betaald door (omgeslagen over) personen die in dat jaar een inkomen hebben.
Pensioenuitkering
Pensioenuitkeringen zijn een aanvulling op de AOW-uitkering. Voor de uitkeringen
zijn tijdens het werkzame leven door de gepensioneerden en/of door hun werkgevers
premies betaald aan een pensioenfonds. Pensioen is uitgesteld loon: er wordt geruild
over de tijd.
Eigen inkomen
Een gedeelte van de ouderen heeft een inkomen uit arbeid of winst uit eigen bedrijf.
Sommige ouderen hebben inkomen uit vermogen, zoals rente op spaargelden,
winstuitkeringen uit beleggingen in aandelen, rente-inkomsten uit beleggingen in
obligaties, huuropbrengsten uit onroerend goed.
Aandeelhouders kunnen geld verdienen als de bedrijven waar ze aandelen van
hebben, winst maken en die winst in de vorm van dividend uitkeren.
Hoofdstuk 8
Ruilen tussen generaties
In de verzorgingsstaat dragen de werkenden geld af in de vorm van belastingen en
sociale premies. De overheid geeft dit geld uit in de vorm van sociale uitkeringen en
voorzieningen. Op die manier worden de inkomens door de overheid herverdeeld.
Betalingen aan de overheid (belastingen en premies) zijn voornamelijk gebaseerd op
het draagkrachtbeginsel. Iedereen betaalt naar draagkracht van het inkomen, dus
hogere inkomens betalen relatief meer. Het systeem van bijdragen aan en
ontvangsten van de overheid is gebaseerd op solidariteit.
Een ander uitgangspunt is het profijtbeginsel: ieder betaalt naar gelang het gebruik
van de overheidsvoorzieningen. Naast de overdracht van inkomen en vermogen
kunnen ook andere overdrachten tussen generaties de welvaart beïnvloeden:
• de wetenschap. Toekomstige generaties kunnen een hoger peil van welvaart
bereiken dankzij de overdacht van kennis.
• milieuproblemen. Ontbossing, erosie, uitsterven van plant- en diersoorten en
klimaatveranderingen hebben een negatief effect op de toekomstige welvaart.
• uitputting van natuurlijke hulpbronnen. Olie en gas kunnen opraken en de
toekomstige welvaart schaden.
• overheidsschuld. Toekomstige generaties betalen rente en aflossing van de schuld
die is opgebouwd. Dit tast hun welvaart aan.
10
, De huidige generatie moet streven naar duurzame economische groei, dat is groei
die niet ten koste gaat van de welvaart van toekomstige generaties.
11
Senioren
De Algemene Ouderdomswet geeft elke Nederlander boven de AOW-leeftijd het
recht op een AOW-uitkering. De AOW wordt gefinancierd volgens het omslagstelsel:
de premies die nodig zijn om de uitkeringen in een bepaald jaar te betalen, worden
betaald door (omgeslagen over) personen die in dat jaar een inkomen hebben.
Pensioenuitkering
Pensioenuitkeringen zijn een aanvulling op de AOW-uitkering. Voor de uitkeringen
zijn tijdens het werkzame leven door de gepensioneerden en/of door hun werkgevers
premies betaald aan een pensioenfonds. Pensioen is uitgesteld loon: er wordt geruild
over de tijd.
Eigen inkomen
Een gedeelte van de ouderen heeft een inkomen uit arbeid of winst uit eigen bedrijf.
Sommige ouderen hebben inkomen uit vermogen, zoals rente op spaargelden,
winstuitkeringen uit beleggingen in aandelen, rente-inkomsten uit beleggingen in
obligaties, huuropbrengsten uit onroerend goed.
Aandeelhouders kunnen geld verdienen als de bedrijven waar ze aandelen van
hebben, winst maken en die winst in de vorm van dividend uitkeren.
Hoofdstuk 8
Ruilen tussen generaties
In de verzorgingsstaat dragen de werkenden geld af in de vorm van belastingen en
sociale premies. De overheid geeft dit geld uit in de vorm van sociale uitkeringen en
voorzieningen. Op die manier worden de inkomens door de overheid herverdeeld.
Betalingen aan de overheid (belastingen en premies) zijn voornamelijk gebaseerd op
het draagkrachtbeginsel. Iedereen betaalt naar draagkracht van het inkomen, dus
hogere inkomens betalen relatief meer. Het systeem van bijdragen aan en
ontvangsten van de overheid is gebaseerd op solidariteit.
Een ander uitgangspunt is het profijtbeginsel: ieder betaalt naar gelang het gebruik
van de overheidsvoorzieningen. Naast de overdracht van inkomen en vermogen
kunnen ook andere overdrachten tussen generaties de welvaart beïnvloeden:
• de wetenschap. Toekomstige generaties kunnen een hoger peil van welvaart
bereiken dankzij de overdacht van kennis.
• milieuproblemen. Ontbossing, erosie, uitsterven van plant- en diersoorten en
klimaatveranderingen hebben een negatief effect op de toekomstige welvaart.
• uitputting van natuurlijke hulpbronnen. Olie en gas kunnen opraken en de
toekomstige welvaart schaden.
• overheidsschuld. Toekomstige generaties betalen rente en aflossing van de schuld
die is opgebouwd. Dit tast hun welvaart aan.
10
, De huidige generatie moet streven naar duurzame economische groei, dat is groei
die niet ten koste gaat van de welvaart van toekomstige generaties.
11
