Gezondheidsrecht
WGBO (Wet Geneeskundige BehandelingsOvereenkomsten); de overeenkomst waarbij een
natuurlijk- of rechtspersoon, de hulpverlener, zich in de uitoefening van een geneeskundig
beroep of bedrijf tegenover een ander, de opdrachtgever, verbindt tot het verrichten van
handelingen op het gebied van de geneeskunst, rechtstreeks betrekking hebbende op de
persoon van de opdrachtgever of van een bepaalde derde.
- Zelfbeschikking van patiënt staat centraal in geneeskundige behandelingsovereenkomsten,
zo zijn de voorwaarde dar de patiënt recht heeft op informatie en de patiënt moet
instemmen met de behandeling voordat deze wordt uitgevoerd:
1) Recht op informatie:
a) De aard en het doel van het onderzoek of de behandeling en de uit te voeren
verrichtingen;
b) De te verwachten gevolgen en risico’s daarvan voor de gezondheid van de patiënt;
c) Andere methoden van onderzoek of behandeling die in aanmerking komen;
d) De staat van de patiënt. De behandelingen en de vooruitzichten.
Uitzondering I. Therapeutische exceptie:
De hulpverlener mag de patiënt bedoelde inlichtingen slechts onthouden voor zover het
verstreken ervan kennelijk ernstig nadeel voor de patiënt zou opleveren;
In het belang van de patiënt kunnen de inlichtingen aan een ander dan de patiënt
worden verstrekt;
De hulpverlener raadpleegt een andere hulpverlener voordat hij de exceptie gebruikt.
Uitzondering II. Recht om niet te weten:
Als de patiënt te kennen heeft gegeven geen inlichting te willen ontvangen, blijft het
verstrekken hiervan achterwege, tenzij het belang dat de patiënt daarbij heeft niet
opweegt tegen het nadeel dat daaruit voor hemzelf of anderen kan voortvloeien.
2) Recht op toestemming:
a) Voor verrichtingen ter uitvoering van een behandelingsovereenkomst is de
toestemming van de patiënt vereist;
b) De vereiste toestemming mag verondersteld te zijn gegeven, indien de desbetreffende
verrichting niet van ingrijpende aard is;
c) Op verzoek van patiënt legt de hulpverlener in ieder geval schriftelijk vast voor welke
verrichtingen van ingrijpende aard deze toestemming heeft gegeven.
Bij het ontbreken (van een of meer) van deze voorwaarde is er geen sprake van een
geneeskundige behandelingsovereenkomst. Als er dan toch behandeld wordt kan dit leiden
tot (civiel/straf/tucht) aansprakelijkheid.
Verpleegkundige handelingen; kunnen voortvloeien uit de afspraken die de opdrachtgever
met de hulpverlener heeft gemaakt, zulke behandelingen vallen onder de
behandelingsovereenkomst.
Verpleegkundige handelingen die niet voortvloeien uit geneeskundige handelingen
(verpleeghuizen en thuiszorg) vallen onder de zorgovereenkomsten. In het algemeen gaan
we er van uit dat de bepalingen van de WGBO ook van toepassing zijn op deze
overeenkomsten.