Ethiek en rechtsvinding
Week 1 College 1 30-8-21
Ethiek
Doel: onderbouwde mening over ethisch dilemma.
Wat is een ethisch dilemma?
Onderbouwd = met behulp van theorieën van filosofen.
Waarom?
Opdracht 1
Stel als luitenant loopt u samen met twee soldaten patrouille. Plotseling ontdekt
u een groep van dertig vijandelijke soldaten. Wat is ethisch goed om in deze
situatie te doen? Ik denk persoonlijk dat het slim is om dan met mijn twee
soldaten weg te lopen van de confrontatie, want 3 tegen 30 man is oneerlijk.
Wat is filosofie? ‘philein’ en ‘sofos’ liefhebben van de wijsheid
Filosoferen is een intellectuele activiteit waarin men de problemen overdenkt
waarmee de mens in de samenleving wordt geconfronteerd. Uit die intellectuele
activiteit ontstaan inzichten, visies en theorieën. In de menselijke wereld wordt
alles aan de waarom vraag onderworpen. Waarom doe je dit? Waarom vind je dat
zo?
Socrates ‘Het ononderzochte leven is niet waard geleefd te worden!’
Filosofen willen de maatschappij verbeteren, waarbij zij vragen stellen zoals ‘wat
is geluk?’
Opdracht 2
Wanneer ben jij gelukkig? Het geluk van de mens heeft een nauwe relatie met de
betekenis van het menselijk bestaan. Dit worden levensvragen genoemd zoals:
waarom leef ik? Wat vind ik nu echt belangrijk? Waarom is er zoveel lijden in de
wereld?
Welk mensbeeld heb jij? Een mensbeeld is een voorstelling van de mens. Is de
mens van nature goed, zoals
College week 2 7-09-21
Opdracht aan de hand van de film
De OvJ gebruikt op enig moment de term natuurrecht. Beschrijf wat het
natuurrecht inhoudt. Natuurrecht, het recht wat de mens van nature heeft.
Onvervringbare rechten die voor iedereen gelden ongeacht de tijd en plaats waar
je vandaan komt. Natuurrecht is in regel niet alleen een regel omdat het op de
juiste wijze tot stand is gekomen, maar de inhoud van de regel is bepalend.
bestaansrecht
lichamelijke integriteit
Is de OvJ aanhanger van het natuurrecht of is zij een rechtpositivist?
Rechtspositivist: Iemand die uitgaat van de wet en het recht, het bevoegde
gezag en de juiste totstandkoming ongeacht de inhoudt van de regel. De OvJ is
aanhanger van het rechtspositivisme, want zij vindt dat regels regels zijn en je
mag er niet zomaar tegen in handelen. De morele nood mag nooit boven de wet
geplaatst worden.
, Is het standpunt van de advocaat gebaseerd op natuurrecht of is zijn
standpunt rechtspositivistisch van aard? De advocaat geeft aan dat Koch
zijn geweten mocht volgen en is dus voorstander van het natuurrecht.
Beschrijf de ethiek van kant. Kant beschrijft de plichtethiek, er zijn bepaalde
plichten die je hebt en die moet je naleven. Zoals bijvoorbeeld je mag niet liegen,
doden, stelen. Je moet je houden aan die plichten wat de situatie ook betekent,
anders wordt de maatschappij een zooitje. Wat iemand moet doen om een
moreel goed mens te zijn, wordt bepaald door een plicht.
Wat is een dilemma? Een moment waarbij twee belangrijke waarden tegenover
elkaar staan en een keuze moeilijk is omdat allebei de keuzes heel belangrijk zijn.
Waarden: principes die mensen willen nastreven
Normen: gedragsregels
Dilemma 2
Stel je bent advocaat. Als advocaat heb je een
geheimhoudingsplicht. De cliënt die je bijstaat vertelt jou in vertrouwen
dat hij van plan is een moord te begaan. Wat zou je doen? Geef aan wat
het morele dilemma in deze kwestie is. Met andere woorden: welke
waarden spelen hier?
Rechtvaardigheid vs. Vertrouwen
Dilemma 3
De overheid maakt steeds meer gebruik van voorspellende algoritmes,
bijvoorbeeld algoritmes om fraude en criminaliteit op te sporen. Door
gebruik van bepaalde algoritmes, werden Nederlanders met een
dubbele nationaliteit tot eind 2018 strenger gecontroleerd als ze
kinderopvangtoeslag aanvroegen dan andere Nederlanders.
Welk dilemma speelt hier?
Gelijkwaardigheid vs. efficiëntie/veiligheid
Dilemma 4
Stel, je kan een rechtszaak winnen door te liegen over de feiten. Doe je
dat dan?
Welk dilemma speelt hier?
Winst vs. eerlijkheid/rechtvaardigheid
Dilemma 5
Stel je bent advocaat en je moet in een zaak advies geven over de
haalbaarheid van hoger beroep. Laat je in je advies ook de
kantooromzet meewegen?
Welk dilemma speelt hier?
Goede reputatie vs. behulpzaamheid
Dilemma 6
Er heerst een discussie of er om een vaccinatiebewijs tegen corona mag
worden gevraagd voordat je toegang krijgt tot bijvoorbeeld een
festival?
Welk dilemma speelt hier?
Autonomie vs. veiligheid
Folteren
Dilemma: In deze casus staat de waarheidsvinding tegenover de lichamelijke
integriteit van de verdachte.
Week 1 College 1 30-8-21
Ethiek
Doel: onderbouwde mening over ethisch dilemma.
Wat is een ethisch dilemma?
Onderbouwd = met behulp van theorieën van filosofen.
Waarom?
Opdracht 1
Stel als luitenant loopt u samen met twee soldaten patrouille. Plotseling ontdekt
u een groep van dertig vijandelijke soldaten. Wat is ethisch goed om in deze
situatie te doen? Ik denk persoonlijk dat het slim is om dan met mijn twee
soldaten weg te lopen van de confrontatie, want 3 tegen 30 man is oneerlijk.
Wat is filosofie? ‘philein’ en ‘sofos’ liefhebben van de wijsheid
Filosoferen is een intellectuele activiteit waarin men de problemen overdenkt
waarmee de mens in de samenleving wordt geconfronteerd. Uit die intellectuele
activiteit ontstaan inzichten, visies en theorieën. In de menselijke wereld wordt
alles aan de waarom vraag onderworpen. Waarom doe je dit? Waarom vind je dat
zo?
Socrates ‘Het ononderzochte leven is niet waard geleefd te worden!’
Filosofen willen de maatschappij verbeteren, waarbij zij vragen stellen zoals ‘wat
is geluk?’
Opdracht 2
Wanneer ben jij gelukkig? Het geluk van de mens heeft een nauwe relatie met de
betekenis van het menselijk bestaan. Dit worden levensvragen genoemd zoals:
waarom leef ik? Wat vind ik nu echt belangrijk? Waarom is er zoveel lijden in de
wereld?
Welk mensbeeld heb jij? Een mensbeeld is een voorstelling van de mens. Is de
mens van nature goed, zoals
College week 2 7-09-21
Opdracht aan de hand van de film
De OvJ gebruikt op enig moment de term natuurrecht. Beschrijf wat het
natuurrecht inhoudt. Natuurrecht, het recht wat de mens van nature heeft.
Onvervringbare rechten die voor iedereen gelden ongeacht de tijd en plaats waar
je vandaan komt. Natuurrecht is in regel niet alleen een regel omdat het op de
juiste wijze tot stand is gekomen, maar de inhoud van de regel is bepalend.
bestaansrecht
lichamelijke integriteit
Is de OvJ aanhanger van het natuurrecht of is zij een rechtpositivist?
Rechtspositivist: Iemand die uitgaat van de wet en het recht, het bevoegde
gezag en de juiste totstandkoming ongeacht de inhoudt van de regel. De OvJ is
aanhanger van het rechtspositivisme, want zij vindt dat regels regels zijn en je
mag er niet zomaar tegen in handelen. De morele nood mag nooit boven de wet
geplaatst worden.
, Is het standpunt van de advocaat gebaseerd op natuurrecht of is zijn
standpunt rechtspositivistisch van aard? De advocaat geeft aan dat Koch
zijn geweten mocht volgen en is dus voorstander van het natuurrecht.
Beschrijf de ethiek van kant. Kant beschrijft de plichtethiek, er zijn bepaalde
plichten die je hebt en die moet je naleven. Zoals bijvoorbeeld je mag niet liegen,
doden, stelen. Je moet je houden aan die plichten wat de situatie ook betekent,
anders wordt de maatschappij een zooitje. Wat iemand moet doen om een
moreel goed mens te zijn, wordt bepaald door een plicht.
Wat is een dilemma? Een moment waarbij twee belangrijke waarden tegenover
elkaar staan en een keuze moeilijk is omdat allebei de keuzes heel belangrijk zijn.
Waarden: principes die mensen willen nastreven
Normen: gedragsregels
Dilemma 2
Stel je bent advocaat. Als advocaat heb je een
geheimhoudingsplicht. De cliënt die je bijstaat vertelt jou in vertrouwen
dat hij van plan is een moord te begaan. Wat zou je doen? Geef aan wat
het morele dilemma in deze kwestie is. Met andere woorden: welke
waarden spelen hier?
Rechtvaardigheid vs. Vertrouwen
Dilemma 3
De overheid maakt steeds meer gebruik van voorspellende algoritmes,
bijvoorbeeld algoritmes om fraude en criminaliteit op te sporen. Door
gebruik van bepaalde algoritmes, werden Nederlanders met een
dubbele nationaliteit tot eind 2018 strenger gecontroleerd als ze
kinderopvangtoeslag aanvroegen dan andere Nederlanders.
Welk dilemma speelt hier?
Gelijkwaardigheid vs. efficiëntie/veiligheid
Dilemma 4
Stel, je kan een rechtszaak winnen door te liegen over de feiten. Doe je
dat dan?
Welk dilemma speelt hier?
Winst vs. eerlijkheid/rechtvaardigheid
Dilemma 5
Stel je bent advocaat en je moet in een zaak advies geven over de
haalbaarheid van hoger beroep. Laat je in je advies ook de
kantooromzet meewegen?
Welk dilemma speelt hier?
Goede reputatie vs. behulpzaamheid
Dilemma 6
Er heerst een discussie of er om een vaccinatiebewijs tegen corona mag
worden gevraagd voordat je toegang krijgt tot bijvoorbeeld een
festival?
Welk dilemma speelt hier?
Autonomie vs. veiligheid
Folteren
Dilemma: In deze casus staat de waarheidsvinding tegenover de lichamelijke
integriteit van de verdachte.
