Training + lesplan Stem
Inleiding
K. is een vrouw van 33 jaar en is doorverwezen via prof. dr. H. naar de logopedist in verband met het ervaren van verschillende stemklachten. De klachten
zijn 7 maanden geleden ongeveer ontstaan.
Op 16 juni 2022 heeft er samen met K. een anamnesegesprek en een observatie plaatsgevonden. Mevrouw heeft last van een globusgevoel in de keel, soms
slijmen, af en toe wegvallen van de stem en voornamelijk stemvermoeidheid.
K. heeft een iets ingezakte houding, spanning in nek en schouders, thoracale adem tijdens het spreken, oppervlakkige adem en moet regelmatig bijhappen.
Mevr. K. vertelt dat na een dag werken of een familiefeest dat de klachten naar voren komen door een te hoge stembelasting.
K. communiceert sinds 3 jaar intensief tijdens haar job van instructeur luchtverkeersleider. De laatste tijd gebruikt ze steeds een microfoon.
De Voice Handicap Index (VHI)
VHI-scores
Functioneel 2/40
Emotioneel 4/40
Fysiek 20/40
TOTAAL 26/120
De score van De Voice Handicap Index (VHI) is 26/120. Dit betekent dat de stem bij mevr. voor beperkingen zorgt (norm<20). Op het onderdeel ‘fysiek’ is er
het hoogste gescoord met 19 punten.
Vraag/behoefte van mevr. K.:
- Mevr. wil voorkomen dat haar klachten (globus gevoel, soms slijmen, soms wegvallen stem en stemvermoeidheid) verergeren en wilt leren er mee
- om te gaan.
,Training + lesplan Stem
Bijbehorend ICF schema mevr. K.
Ziekte/aandoening:
-stemklachten
Functies & anatomische Participatie:
eigenschappen: -klachten na hoge stembelasting
- gave stembanden Activiteiten:
- lichte muscular tension dysphonia - tot voor kort veel roepen, luid praten, keelschrapen en -sinds 3 jaar meer communicatie
- globus gevoel in keel kuchen op het werk als instructeur
- soms slijmen luchtverkeersleider (gebruikt
Externe
-lichte spanning factoren: van stem
en instabiliteit Persoonlijke factoren:
- af en toe wegvallen van de stem microfoon laatste tijd)
-K. woont samen met groot gezin -vrouw
- Stemvermoeidheid
- reflux -33 jaar
- spanning ter hoogte van nek en
-werkt als instructeur
schouders
luchtverkeersleider
- ingezakte houding
- thoracale adem tijdens spreken -allergieën voor huisstofmijt, kat, hond
- oppervlakkige ademhaling
- regelmatig bijhappen
- G1 R0 B1 A0 S1 I1 Theoretische achtergrond + methodes
- Maximale fonatietijd 20.7 s
- Vitale capaciteit 2850 cc
- Fonatiequotiënt 148 cc/s Werkvorm/methode:
- Fundamentele frequentie 165 Hz
- Frequentierange 123 Hz – 880 Hz - Ik werk met het boek: ‘Werken aan stem’ van Marc de Bodt. Dit boek wordt gebruikt voor de doelen in
sessie 1, 3 en 4
- ‘Eldar spreken en zingen’ van Marie-Christine Franken en Marieke Hakkesteegt. Dit boek wordt gebruikt
in de overige sessies 2, 5, 6, 7, 8, 9 en 10
, Training + lesplan Stem
Globale opbouw:
In totaal zijn er ongeveer 10 sessies van 30 minuten nodig om het einddoel te bereiken. Deze sessies vinden 1 keer in de week plaats. Van te voren is er al
een anamnese plaatsgevonden. K. krijgt elke week oefeningen mee om thuis uit te voeren.
De volgende oefeningen worden toegepast:
Ontspanningsoefening voor nek en schouders: het strottenhoofd heeft de ruimte nodig om een mooie, soepele beweging te maken. Dit heb je nodig
tijdens het spreken, zingen en slikken. Wanneer er in het nek/schouder gedeelte op spanning komt te staan dan worden die spieren daar korter.
Hierdoor kan je hoofdhouding/positie veranderen. Het lichaam komt dan onder spanning te staan om het hoofd te corrigeren. Hierdoor gaat het
stemapparaat niet zo goed meer bewegen. Dit veroorzaakt klachten.
Ademhaling van thoracaal naar abdominaal: Bij de buikademhaling gebruik je de spier van het middenrif. De middenrifspier zet naar beneden uit,
waardoor je longen helemaal kunnen uitzetten. Hierdoor kan je dieper ademhalen, waardoor je meer zuurstof opneemt en meer afvalstoffen kunt
afvoeren. Hierbij masseert het middenrif de organen in je buik, waardoor deze beter gaan functioneren. Je hebt meer contact met je lichaam en je
gaat rustiger ademen en meer ontspannen. Het doel van ademoefeningen is het realiseren van een comfortabele adembeheersing die voldoende is
om elke gewenste vorm stemproductie efficiënt te ondersteunen.
Lax vox: zorgt voor ontspanning van de secundaire ademingsspieren, het laten afnemen van spanning in nek en schouders en zorgt voor verbetering
van de positie van larynx, hyoid en tong t.o.v. elkaar.
Stemoefening volgens Coblenzer: Deze methode uitgaat van de reflectorische adembeweging en door zo min mogelijk actieve spierbeweging in het
adem- en stemsysteem ontstaat een open, klankvol en natuurlijk stemgeluid
Stemoefeningen Abspannen: zie methode Coblenzer
Beoogde resultaten na 10 bijeenkomsten van 30 min: einddoel en hoofddoelen
Einddoel:
Na 10 sessies van 30 minuten, weet K. wat de juiste manier is om haar stem te gebruiken tijdens het dagelijks leven maar voornamelijk tijdens het werk.
Haar VHI zit nu onder de 20, K. ervaart geen stemvermoeidheid of globusgevoel meer.
Inleiding
K. is een vrouw van 33 jaar en is doorverwezen via prof. dr. H. naar de logopedist in verband met het ervaren van verschillende stemklachten. De klachten
zijn 7 maanden geleden ongeveer ontstaan.
Op 16 juni 2022 heeft er samen met K. een anamnesegesprek en een observatie plaatsgevonden. Mevrouw heeft last van een globusgevoel in de keel, soms
slijmen, af en toe wegvallen van de stem en voornamelijk stemvermoeidheid.
K. heeft een iets ingezakte houding, spanning in nek en schouders, thoracale adem tijdens het spreken, oppervlakkige adem en moet regelmatig bijhappen.
Mevr. K. vertelt dat na een dag werken of een familiefeest dat de klachten naar voren komen door een te hoge stembelasting.
K. communiceert sinds 3 jaar intensief tijdens haar job van instructeur luchtverkeersleider. De laatste tijd gebruikt ze steeds een microfoon.
De Voice Handicap Index (VHI)
VHI-scores
Functioneel 2/40
Emotioneel 4/40
Fysiek 20/40
TOTAAL 26/120
De score van De Voice Handicap Index (VHI) is 26/120. Dit betekent dat de stem bij mevr. voor beperkingen zorgt (norm<20). Op het onderdeel ‘fysiek’ is er
het hoogste gescoord met 19 punten.
Vraag/behoefte van mevr. K.:
- Mevr. wil voorkomen dat haar klachten (globus gevoel, soms slijmen, soms wegvallen stem en stemvermoeidheid) verergeren en wilt leren er mee
- om te gaan.
,Training + lesplan Stem
Bijbehorend ICF schema mevr. K.
Ziekte/aandoening:
-stemklachten
Functies & anatomische Participatie:
eigenschappen: -klachten na hoge stembelasting
- gave stembanden Activiteiten:
- lichte muscular tension dysphonia - tot voor kort veel roepen, luid praten, keelschrapen en -sinds 3 jaar meer communicatie
- globus gevoel in keel kuchen op het werk als instructeur
- soms slijmen luchtverkeersleider (gebruikt
Externe
-lichte spanning factoren: van stem
en instabiliteit Persoonlijke factoren:
- af en toe wegvallen van de stem microfoon laatste tijd)
-K. woont samen met groot gezin -vrouw
- Stemvermoeidheid
- reflux -33 jaar
- spanning ter hoogte van nek en
-werkt als instructeur
schouders
luchtverkeersleider
- ingezakte houding
- thoracale adem tijdens spreken -allergieën voor huisstofmijt, kat, hond
- oppervlakkige ademhaling
- regelmatig bijhappen
- G1 R0 B1 A0 S1 I1 Theoretische achtergrond + methodes
- Maximale fonatietijd 20.7 s
- Vitale capaciteit 2850 cc
- Fonatiequotiënt 148 cc/s Werkvorm/methode:
- Fundamentele frequentie 165 Hz
- Frequentierange 123 Hz – 880 Hz - Ik werk met het boek: ‘Werken aan stem’ van Marc de Bodt. Dit boek wordt gebruikt voor de doelen in
sessie 1, 3 en 4
- ‘Eldar spreken en zingen’ van Marie-Christine Franken en Marieke Hakkesteegt. Dit boek wordt gebruikt
in de overige sessies 2, 5, 6, 7, 8, 9 en 10
, Training + lesplan Stem
Globale opbouw:
In totaal zijn er ongeveer 10 sessies van 30 minuten nodig om het einddoel te bereiken. Deze sessies vinden 1 keer in de week plaats. Van te voren is er al
een anamnese plaatsgevonden. K. krijgt elke week oefeningen mee om thuis uit te voeren.
De volgende oefeningen worden toegepast:
Ontspanningsoefening voor nek en schouders: het strottenhoofd heeft de ruimte nodig om een mooie, soepele beweging te maken. Dit heb je nodig
tijdens het spreken, zingen en slikken. Wanneer er in het nek/schouder gedeelte op spanning komt te staan dan worden die spieren daar korter.
Hierdoor kan je hoofdhouding/positie veranderen. Het lichaam komt dan onder spanning te staan om het hoofd te corrigeren. Hierdoor gaat het
stemapparaat niet zo goed meer bewegen. Dit veroorzaakt klachten.
Ademhaling van thoracaal naar abdominaal: Bij de buikademhaling gebruik je de spier van het middenrif. De middenrifspier zet naar beneden uit,
waardoor je longen helemaal kunnen uitzetten. Hierdoor kan je dieper ademhalen, waardoor je meer zuurstof opneemt en meer afvalstoffen kunt
afvoeren. Hierbij masseert het middenrif de organen in je buik, waardoor deze beter gaan functioneren. Je hebt meer contact met je lichaam en je
gaat rustiger ademen en meer ontspannen. Het doel van ademoefeningen is het realiseren van een comfortabele adembeheersing die voldoende is
om elke gewenste vorm stemproductie efficiënt te ondersteunen.
Lax vox: zorgt voor ontspanning van de secundaire ademingsspieren, het laten afnemen van spanning in nek en schouders en zorgt voor verbetering
van de positie van larynx, hyoid en tong t.o.v. elkaar.
Stemoefening volgens Coblenzer: Deze methode uitgaat van de reflectorische adembeweging en door zo min mogelijk actieve spierbeweging in het
adem- en stemsysteem ontstaat een open, klankvol en natuurlijk stemgeluid
Stemoefeningen Abspannen: zie methode Coblenzer
Beoogde resultaten na 10 bijeenkomsten van 30 min: einddoel en hoofddoelen
Einddoel:
Na 10 sessies van 30 minuten, weet K. wat de juiste manier is om haar stem te gebruiken tijdens het dagelijks leven maar voornamelijk tijdens het werk.
Haar VHI zit nu onder de 20, K. ervaart geen stemvermoeidheid of globusgevoel meer.
