Geschiedenis samenvatting tijdvak 1 en 2
1.1
Kenmerkend aspect: de levenswijze van de jagers-verzamelaars
Prehistorie: eerste periode in de geschiedenis die duurde tot de uitvinding van het schrift, rond 3000
v.Chr. afgelopen. (Synoniem = tijd van jagers en boeren)
Bronnen voor de prehistorie:
Archeologische opgravingen (Ötzi, tekeningen)
Hedendaagse jager-verzamelaarsculturen
Re-enactment: experimentele archeologie
Rond 50 000 v.Chr. maakten de mensen ingewikkeldere dingen, ze maakte kleding en hutten.
Hierdoor waren ze beter bestand tegen de kou waardoor de mensen zich vanaf 45 000 v.Chr. over
Europa verspreiden.
Kenmerken jagers en verzamelaars:
Ze waren nomaden: iemand zonder vaste woonplaats.
Het waren kleine groepen (maximaal 100) doordat de natuur weinig mensen kan voeden.
Taakverdeling: mannen jagen, vrouwen verzorgen de kinderen en verzamelen.
Geloof in magie en leven na de dood (grafgiften)
1.2
Kenmerkend aspect: het ontstaan van landbouw en landbouwsamenlevingen.
Landbouwrevolutie: ingrijpende verandering waarbij mensen overgaan van een samenleving van
jagers en verzamelaars naar een landbouwsamenleving (synoniem = agrarische revolutie)
De landbouwrevolutie startte 10 000 v.Chr. bij de vruchtbare halve maan (zuidwest Azië). Dit heet zo
omdat het daar destijds zeer vruchtbaar was en het er op de landkaart uitziet als een halve maan. Na
5000 jaar kwam ook in Europa de landbouw.
Oorzaken landbouwrevolutie:
Klimaatverandering waardoor het aanbod landbouwgewassen toenam en het aantal
prooidieren afnam.
Spullen = status/aanzien = macht
Door de landbouw ontstond een nieuw soort samenleving, de agrarische of landbouwsamenleving:
samenleving met landbouw als belangrijkste middel van bestaan.
Gevolgen landbouwrevolutie:
Bevolkingsdichtheid nam toe, doordat er meer mensen konden worden gevoed.
Er ontstonden grotere sociale verschillen
Specialisaties in andere beroepen
Uitvinding van het schrift.
De mensen gingen van natuur consumeren naar natuur produceren.
, Er ontstond een sedentaire levenswijze: leven op een vaste plaats. Dit kwam doordat boeren in de
buurt van hun akkers moesten blijven waardoor ze stevige huizen gingen bouwen en daardoor meer
konden verzamelen.
Graven duiden erop dat de boerensamenleving een religie ontwikkeld hadden.
1.3
Kenmerkend aspect: het ontstaan van de eerste stedelijke gemeenschappen.
Çatal Hüyük is de oudste stad ter wereld. De oudste bewoon laag was in 7400 v.Chr. in 6000 v.Chr. is
de stad vervallen.
Aan de rivieren de Eufraat en de Tigris ontwikkelden dorpen zich tot steden met stadsmuren,
tempels, bestuursgebouwen en pakhuizen.
Steden konden ontstaan door:
De bevolking werd vrijgesteld van de landbouw, doordat de landbouw in de vruchtbare
rivierdalen genoeg opleverden.
Voor het leven op de rivieroevers was een goede samenwerking en organisatie nodig.
Belangrijkste kenmerken van een stad:
Bescherming
Vrijheid
Handel, ambacht en nijverheid (het maken en bewerken van goederen)
Complexe samenleving
Sociale verschillen
Landbouw-stedelijke samenleving: maatschappij waarin een deel van de bevolking in steden met
handel en nijverheid woont.
De soemeriërs ontwikkelde de eerste stedelijke beschaving. Ook vonden ze het schrift uit, dat nodig
was voor de organisatie in steden. Door het schrift was het veel makkelijker om informatie en kennis
te verzamelen en over te dragen. Regels en wetten werden vastgesteld in wetten en verdragen.
Godsdienst in de prehistorie:
Animistisch: alles wat leeft is goddelijk
Polytheïstisch: er bestaan meerdere goden
Mythisch: er bestaan godenverhalen
Soemeriërs en Egyptenaren waren polytheïstisch, ze vereerden een groot aantal goden en hadden
een mythologisch wereldbeeld waarin de wereld verklaard werd uit het handelen van goden.
2.1
Kenmerkend aspect: de ontwikkeling van wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat.
Griekse stadstaat: (stad met omringende plattenland)
Van 700 – 300 v.Chr.
Hoogtepunt rond 400 v.Chr. in Athene
Maximaal 20 000 inwoners
Eigen bestuur, wetten en regels
1.1
Kenmerkend aspect: de levenswijze van de jagers-verzamelaars
Prehistorie: eerste periode in de geschiedenis die duurde tot de uitvinding van het schrift, rond 3000
v.Chr. afgelopen. (Synoniem = tijd van jagers en boeren)
Bronnen voor de prehistorie:
Archeologische opgravingen (Ötzi, tekeningen)
Hedendaagse jager-verzamelaarsculturen
Re-enactment: experimentele archeologie
Rond 50 000 v.Chr. maakten de mensen ingewikkeldere dingen, ze maakte kleding en hutten.
Hierdoor waren ze beter bestand tegen de kou waardoor de mensen zich vanaf 45 000 v.Chr. over
Europa verspreiden.
Kenmerken jagers en verzamelaars:
Ze waren nomaden: iemand zonder vaste woonplaats.
Het waren kleine groepen (maximaal 100) doordat de natuur weinig mensen kan voeden.
Taakverdeling: mannen jagen, vrouwen verzorgen de kinderen en verzamelen.
Geloof in magie en leven na de dood (grafgiften)
1.2
Kenmerkend aspect: het ontstaan van landbouw en landbouwsamenlevingen.
Landbouwrevolutie: ingrijpende verandering waarbij mensen overgaan van een samenleving van
jagers en verzamelaars naar een landbouwsamenleving (synoniem = agrarische revolutie)
De landbouwrevolutie startte 10 000 v.Chr. bij de vruchtbare halve maan (zuidwest Azië). Dit heet zo
omdat het daar destijds zeer vruchtbaar was en het er op de landkaart uitziet als een halve maan. Na
5000 jaar kwam ook in Europa de landbouw.
Oorzaken landbouwrevolutie:
Klimaatverandering waardoor het aanbod landbouwgewassen toenam en het aantal
prooidieren afnam.
Spullen = status/aanzien = macht
Door de landbouw ontstond een nieuw soort samenleving, de agrarische of landbouwsamenleving:
samenleving met landbouw als belangrijkste middel van bestaan.
Gevolgen landbouwrevolutie:
Bevolkingsdichtheid nam toe, doordat er meer mensen konden worden gevoed.
Er ontstonden grotere sociale verschillen
Specialisaties in andere beroepen
Uitvinding van het schrift.
De mensen gingen van natuur consumeren naar natuur produceren.
, Er ontstond een sedentaire levenswijze: leven op een vaste plaats. Dit kwam doordat boeren in de
buurt van hun akkers moesten blijven waardoor ze stevige huizen gingen bouwen en daardoor meer
konden verzamelen.
Graven duiden erop dat de boerensamenleving een religie ontwikkeld hadden.
1.3
Kenmerkend aspect: het ontstaan van de eerste stedelijke gemeenschappen.
Çatal Hüyük is de oudste stad ter wereld. De oudste bewoon laag was in 7400 v.Chr. in 6000 v.Chr. is
de stad vervallen.
Aan de rivieren de Eufraat en de Tigris ontwikkelden dorpen zich tot steden met stadsmuren,
tempels, bestuursgebouwen en pakhuizen.
Steden konden ontstaan door:
De bevolking werd vrijgesteld van de landbouw, doordat de landbouw in de vruchtbare
rivierdalen genoeg opleverden.
Voor het leven op de rivieroevers was een goede samenwerking en organisatie nodig.
Belangrijkste kenmerken van een stad:
Bescherming
Vrijheid
Handel, ambacht en nijverheid (het maken en bewerken van goederen)
Complexe samenleving
Sociale verschillen
Landbouw-stedelijke samenleving: maatschappij waarin een deel van de bevolking in steden met
handel en nijverheid woont.
De soemeriërs ontwikkelde de eerste stedelijke beschaving. Ook vonden ze het schrift uit, dat nodig
was voor de organisatie in steden. Door het schrift was het veel makkelijker om informatie en kennis
te verzamelen en over te dragen. Regels en wetten werden vastgesteld in wetten en verdragen.
Godsdienst in de prehistorie:
Animistisch: alles wat leeft is goddelijk
Polytheïstisch: er bestaan meerdere goden
Mythisch: er bestaan godenverhalen
Soemeriërs en Egyptenaren waren polytheïstisch, ze vereerden een groot aantal goden en hadden
een mythologisch wereldbeeld waarin de wereld verklaard werd uit het handelen van goden.
2.1
Kenmerkend aspect: de ontwikkeling van wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat.
Griekse stadstaat: (stad met omringende plattenland)
Van 700 – 300 v.Chr.
Hoogtepunt rond 400 v.Chr. in Athene
Maximaal 20 000 inwoners
Eigen bestuur, wetten en regels
