Staatsrecht – Beginselen van het Nederlands Staatsrecht H7.1 –
H7.3
Raad van State:
Voornaamste adviesorgaan van de regering en rechterlijk college in
bestuursgeschillen
Oorspronkelijk: Koning voorzitter, prinsen lid, Koning overlegt over beleid
(adviesorgaan persoonlijk regerende Koning)
1848 Raad wordt adviserend orgaan regering (Koning + ministers)
Koning als voorzitter (formeel – werkelijke leiding door vicepresident), vermoedelijke
opvolger heeft vanaf 18 jaar zitting
Leden van koninlijk huis onthouden zich van stemmen in de Raad
Vicepresident en 10 leden, bij kb benoemd voor het leven
Twee afdelingen:
o Afdeling advisering
o Afdeling bestuursrechtspraak
Zitting in één van de twee afdelingen dan wel beide
Onafhankelijke positie t.o.v. de regering (voor het leven benoemd, beperkt ontslag)
Staatsraden geen lid Raad van State, deel van Afdeling advisering of
bestuursrechtspraak
o Als rechtspositie vergelijkbaar met die van een lid
o Tijdelijk benoemd als zij niet met rechtspraak zijn belast
Bevoegdheden Raad van State:
1. Advies in zaken van wetgeving art. 73, lid 1. Alle wetsvoorstellen en amvb’s ter
overweging aangeboden aan Afdeling advisering
a. Wet geeft uitzonderingen: art. 19 WoRvS
b. Adviezen openbaar gemaakt volgens de bij wet te stellen regels
c. Adviezen over wetsvoorstellen die door de regering worden ingediend,
worden aan de Staten-Generaal overgelegd
d. Tweede Kamer hoort Raad over door een of meer leden aanhangig gemaakte
initiatiefvoorstellen van wet voordat de Kamer deze in behandeling neemt
2. Advies in bestuursgeschillen art. 73, lid 2. Advies in gevallen dat de wet
geschillen van bestuur ter beslissing opdraagt aan de Kroon
a. Beslissing bij koninklijk besluit
b. Kroonberoep beroep ingesteld bij de Kroon, beslist na advies RvS
i. Regering beslist niet meteen, maar op grond van advies in vorm van
ontwerp-koninklijk besluit
ii. Afgeschaft in 1994
3. Rechtspraak in bestuursgeschillen art. 73, lid 3. Tegen overheidsbesluiten is
beroep mogelijk bij de bestuursrechter, daarna hoger beroep bij Afdeling
bestuursrechtspraak van de RvS
4. Uitoefening koninklijk gezag als een regent ontbreekt, oefent de RvS het
koninklijk gezag uit m.u.v. staatsraden
5. Advies vernietigingsbesluiten art. 17, lid 3. Als de regering een besluit van een
lager bestuursorgaan wil vernietigen, moet het eerst advies Afdeling advisering
hebben (behalve bij prov / Gemw)
6. Overige adviestaken RvS gehoord in alle gevallen waarin de regering het
dienstig oordeelt, op eigen initiatief adviezen geven
H7.3
Raad van State:
Voornaamste adviesorgaan van de regering en rechterlijk college in
bestuursgeschillen
Oorspronkelijk: Koning voorzitter, prinsen lid, Koning overlegt over beleid
(adviesorgaan persoonlijk regerende Koning)
1848 Raad wordt adviserend orgaan regering (Koning + ministers)
Koning als voorzitter (formeel – werkelijke leiding door vicepresident), vermoedelijke
opvolger heeft vanaf 18 jaar zitting
Leden van koninlijk huis onthouden zich van stemmen in de Raad
Vicepresident en 10 leden, bij kb benoemd voor het leven
Twee afdelingen:
o Afdeling advisering
o Afdeling bestuursrechtspraak
Zitting in één van de twee afdelingen dan wel beide
Onafhankelijke positie t.o.v. de regering (voor het leven benoemd, beperkt ontslag)
Staatsraden geen lid Raad van State, deel van Afdeling advisering of
bestuursrechtspraak
o Als rechtspositie vergelijkbaar met die van een lid
o Tijdelijk benoemd als zij niet met rechtspraak zijn belast
Bevoegdheden Raad van State:
1. Advies in zaken van wetgeving art. 73, lid 1. Alle wetsvoorstellen en amvb’s ter
overweging aangeboden aan Afdeling advisering
a. Wet geeft uitzonderingen: art. 19 WoRvS
b. Adviezen openbaar gemaakt volgens de bij wet te stellen regels
c. Adviezen over wetsvoorstellen die door de regering worden ingediend,
worden aan de Staten-Generaal overgelegd
d. Tweede Kamer hoort Raad over door een of meer leden aanhangig gemaakte
initiatiefvoorstellen van wet voordat de Kamer deze in behandeling neemt
2. Advies in bestuursgeschillen art. 73, lid 2. Advies in gevallen dat de wet
geschillen van bestuur ter beslissing opdraagt aan de Kroon
a. Beslissing bij koninklijk besluit
b. Kroonberoep beroep ingesteld bij de Kroon, beslist na advies RvS
i. Regering beslist niet meteen, maar op grond van advies in vorm van
ontwerp-koninklijk besluit
ii. Afgeschaft in 1994
3. Rechtspraak in bestuursgeschillen art. 73, lid 3. Tegen overheidsbesluiten is
beroep mogelijk bij de bestuursrechter, daarna hoger beroep bij Afdeling
bestuursrechtspraak van de RvS
4. Uitoefening koninklijk gezag als een regent ontbreekt, oefent de RvS het
koninklijk gezag uit m.u.v. staatsraden
5. Advies vernietigingsbesluiten art. 17, lid 3. Als de regering een besluit van een
lager bestuursorgaan wil vernietigen, moet het eerst advies Afdeling advisering
hebben (behalve bij prov / Gemw)
6. Overige adviestaken RvS gehoord in alle gevallen waarin de regering het
dienstig oordeelt, op eigen initiatief adviezen geven
