Paw samenvatting
Intro
We besteden veel aandacht aan vier centrale tools, die voor psychologen in alle contexten van
groot belang zijn. Deze tools zijn:
1) het expliciet zijn over onzekerheid;
2) je bewust zijn van de bias die jouw objectiviteit in de weg staan;
3) het belang van het zorgvuldig onderbouwen met bewijs;
4) een heldere en accurate communicatie over hoe je tot je kennis en antwoorden komt.
Deze zaken spelen een belangrijke rol in hoe goed een psycholoog functioneert
De testtheorie biedt ons denkkaders en (statistische) methoden om te kunnen beoordelen of we
met onze tests en metingen echt betekenisvolle informatie kunnen vaststellen. Het is belangrijk
om hier als psycholoog zicht op te hebben, omdat we met onze metingen vaak informatie
verzamelen die een grote impact kan hebben op het leven van individuen.
Leerdoelen
· Kan de student hoofdstromingen uit de psychologische wetenschap onderscheiden; hc3
· Kent de student de wetenschapsfilosofische kaders waarbinnen de psychologie als wetenschap
zich heeft ontwikkeld; hc2
· Weet de student op welke gronden wetenschap en niet-wetenschap van elkaar worden
onderscheiden; hc1 en 2
· Kent de student verschillende belangrijke vraagstukken die binnen de psychologie als wetenschap
centraal staan; hc4
· Kent de student de belangrijkste uitdagingen voor de psychologie (als wetenschap) in het
verleden, heden, en de nabije toekomst, met het oog op onder andere uitvoering van onderzoek,
wetenschapscommunicatie, en maatschappelijke toepassingen van kennis; hc5 en 6
· Leert de student het wetenschapssysteem kennen, en kan de student een onderscheid maken
tussen integer en niet-integer handelen binnen de (psychologische) wetenschap; hc5
· Is de student in staat onderzoeksresultaten kritisch te beschouwen, en in het licht te plaatsen van
theorievorming, en op basis hiervan een paper te schrijven; hc6
· Heeft de student kennis en begrip van de basisbegrippen, de mogelijkheden en de beperkingen
van de testtheorie zoals toegepast binnen de psychologie; tt
· Kan de student uitkomsten van relevante statistische analyses voor de beoordeling van de
betrouwbaarheid en validiteit van tests uitvoeren en interpreteren; hc7
· Is de student bekend met de COTAN en haar wijze van beoordeling van tests; wg 4 en 5
· Kan de student informatie over betrouwbaarheid en validiteit interpreteren en integreren in een
wetenschappelijk onderbouwde conclusie ten aanzien van een test; wg 5
, · Kan de student kennis over wetenschap op basaal niveau toepassen in het schrijven van een
adviesrapport over een binnen het vakgebied vallend maatschappelijke onderwerp
HC01
Begrippen:
- Transparent = het onderzoeksproces is stap voor stap helder en volledig beschreven
- Reproduceerbaar = het onderzoek (of een deel ervan) kan nog een keer uitgevoerd worden
zoals dit eerder ook gebeurd is
- Replicatie = een studie vindt hetzelfde resultaat als een eerdere studie
- Theorie = een set van onderling verbonden claims die toetsbaar is (deels of geheel)
- Hypothese = een claim over de relatie tussen constructen die volgt uit een theorie
- Variabelen = observaties die verschillende waarden kunnen aannemen
- Voorspelling = een verwacht patroon van data in studieopzet (op basis van hypothese)
- Data = records van observaties
- Diversiteit = het erkennen, respecteren, en waarderen van verschillen tussen mensen
o Onderzoekers – studenten – perspectieven – expertise – onderzoekspopulaties
- Inclusie = een gemeenschap waar iedereen zich gewaardeerd en thuis voelt
Publicatie bias: reviewer bias en file-drawing
3 onderzoek soorten (!):
1. Descriptief = observaties documenteren zonder relaties tussen variabelen te analyseren
2. Exploratief = relaties tussen variabelen analyseren, maar niet toetsen
3. Confirmatief = hypotheses toetsen
Hoofdstuk 1
Proces van de wetenschappelijke publicatie in stappen:
1. Literatuuronderzoek, wat kan leiden naar een onderzoeksvraag/theorie/idee
2. Fundings (op zoek naar investeerders - materiaal- participanten verwerven)
3. Data verzameling en analyse
4. Artikel schrijven (abstract, introductie, methode, resultaten en discussie)
5. Publiceren bij wetenschappelijke journals
, a. Low acceptance rate (desk rejection = het artikel terugsturen naar de auteur)
6. Peer review: 2 a 3 wetenschappers die experts zijn op dat gebied van onderzoek. Na een
succesvol peer review besluiten redacteuren vaak een wetenschappelijk paper te
publiceren.
a. Anoniem: voordelen en nadelen
Voordeel = ongeacht autoriteit kan je zeggen wat je denkt
Nadeel = zeggen wat ze denken zonder enige zorgen en gevolgen op de wetenschapper die ze
kritiseren
Na peer review heb je of pech en moet je een ander uitgever zoeken of kans dat je de kritiek mag
verbeteren en opnieuw opsturen (= back-and-forth revising process)
7. Als alles goed gaat wordt het (online) gepubliceerd!
Maar of dit gehele proces eerlijk en rationeel gaat bij evaluatie van wetenschap is nog maar de
vraag: hierdoor 4 ongeschreven regels van Robert Merton
Mertonian Norms; een reeks waarden die het gedrag van wetenschappers op één zouden moeten
brengen.
1. Universalisme = wetenschappelijke kennis is kennis ongeacht wie het heeft bedacht of
geschreven; wetenschappelijke validiteit is onafhankelijk van de sociaal-politieke status en
persoonlijke attributen van de deelnemers.
2. Disintrestedness = wetenschappers doen het om de wereld beter te maken en niet voor het
geld, beroemdheid of hun eigen belang
3. Communality (communism)= wetenschappers zouden hun kennis met andere moeten delen om
collectieve samenwerking te bevorderen. We're all-in this together
4. Organised scepticisme = kritisch blijven op wat gezegd wordt en hoe het onderzoek in elkaar zit;
Onderzoeksresultaten en methoden moeten worden voorgedragen aan collega-wetenschappers
en er moeten openlijke discussies kunnen worden gehouden.
‘Alleen door replicatie/ herhaling kunnen we onszelf overtuigen dat het geen toeval meer is’
-> transparante replicatie
HC02 - wetenschapsfilosofie
Wanneer is een theorie/idee/programma/uitspraak wetenschappelijk? Dit is waar wetenschapsfilosofie
om draait.
Wat kwalificeert als wetenschap:
, - Wetenschap
- Pseudo-wetenschap
- Niet-wetenschap
Hoe bedrijven we wetenschap? Is de uitspraak waar of niet, hoe moeten wetenschappers zich
gedragen?
Een belangrijke observatie hierbij is dat het gezond is voor de wetenschap om wetenschap te zien als
een sociale bezigheid: in je eentje op een kamertje wetenschap bedrijven is zelden een goed idee. Om
dit sociale aspect van wetenschap te benadrukken benoemde Robert Merton vier richtlijnen. Deze
kennen we nu als de Mertoniaanse normen (4)
1. Communisme
Verwijst naar de wenselijkheid dat wetenschappelijke kennis van iedereen is en niet alleen van
enkele onderzoekers. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het feit dat veel wetenschappelijke tijdschriften erg
duur zijn en daarmee niet voor iedereen toegankelijk.
2. Universalisme
Verwijst naar de wenselijkheid dat het niet uitmaakt wie de uitspraak doet: of je nu man, vrouw,
arm, rijk, westers of niet-westers bent, of dat je al dan niet op een prestigieuze universiteit werkt.
3. Belangeloosheid
Verwijst naar de wens dat wetenschappers onafhankelijk zijn en dus niet gebonden zijn aan een
bepaalde overtuiging of een bepaald doel.
4. Georganiseerde skepsis
Verwijst naar het oprichten van een systeem dat kritisch staat ten opzichte van uitspraken.
Wetenschappers moeten niet zomaar iets voor waar aannemen, zou je kunnen zeggen.
Het probleem van deductie:
We kunnen alleen logische gevolgtrekkingen maken die waar zijn als de premissen waar zijn. Dus de
conclusie is waar als de premissen waar zijn. Bij logica is het vaak valide, maar hoeft niet altijd waar te
zijn. Hoe komen we erachter of de premissen waar zijn?
-> Francis Bacon: dmv observeren en waarnemen heb je meer bewijs voor je conclusie
Hoe kunnen we de wereld om ons heen begrijpen als we alleen logica gebruiken? Anders gezegd: hoe
komen we er achter wat correcte premissen zijn? We moeten observaties doen! Je moet toch echt
zwanen gaan observeren om te verifiëren dat je premisse klopt! (Inductie!)
Hoe vaker je dezelfde observatie doet, hoe groter de waarheid van je uitspraak is
Bij inductie trek je een conclusie op basis van observaties (waarnemingen). Dit is de manier waarop
wetenschappers nu op grote schaal onderzoek doen. In vergelijking met deductie ga je niet van het
Intro
We besteden veel aandacht aan vier centrale tools, die voor psychologen in alle contexten van
groot belang zijn. Deze tools zijn:
1) het expliciet zijn over onzekerheid;
2) je bewust zijn van de bias die jouw objectiviteit in de weg staan;
3) het belang van het zorgvuldig onderbouwen met bewijs;
4) een heldere en accurate communicatie over hoe je tot je kennis en antwoorden komt.
Deze zaken spelen een belangrijke rol in hoe goed een psycholoog functioneert
De testtheorie biedt ons denkkaders en (statistische) methoden om te kunnen beoordelen of we
met onze tests en metingen echt betekenisvolle informatie kunnen vaststellen. Het is belangrijk
om hier als psycholoog zicht op te hebben, omdat we met onze metingen vaak informatie
verzamelen die een grote impact kan hebben op het leven van individuen.
Leerdoelen
· Kan de student hoofdstromingen uit de psychologische wetenschap onderscheiden; hc3
· Kent de student de wetenschapsfilosofische kaders waarbinnen de psychologie als wetenschap
zich heeft ontwikkeld; hc2
· Weet de student op welke gronden wetenschap en niet-wetenschap van elkaar worden
onderscheiden; hc1 en 2
· Kent de student verschillende belangrijke vraagstukken die binnen de psychologie als wetenschap
centraal staan; hc4
· Kent de student de belangrijkste uitdagingen voor de psychologie (als wetenschap) in het
verleden, heden, en de nabije toekomst, met het oog op onder andere uitvoering van onderzoek,
wetenschapscommunicatie, en maatschappelijke toepassingen van kennis; hc5 en 6
· Leert de student het wetenschapssysteem kennen, en kan de student een onderscheid maken
tussen integer en niet-integer handelen binnen de (psychologische) wetenschap; hc5
· Is de student in staat onderzoeksresultaten kritisch te beschouwen, en in het licht te plaatsen van
theorievorming, en op basis hiervan een paper te schrijven; hc6
· Heeft de student kennis en begrip van de basisbegrippen, de mogelijkheden en de beperkingen
van de testtheorie zoals toegepast binnen de psychologie; tt
· Kan de student uitkomsten van relevante statistische analyses voor de beoordeling van de
betrouwbaarheid en validiteit van tests uitvoeren en interpreteren; hc7
· Is de student bekend met de COTAN en haar wijze van beoordeling van tests; wg 4 en 5
· Kan de student informatie over betrouwbaarheid en validiteit interpreteren en integreren in een
wetenschappelijk onderbouwde conclusie ten aanzien van een test; wg 5
, · Kan de student kennis over wetenschap op basaal niveau toepassen in het schrijven van een
adviesrapport over een binnen het vakgebied vallend maatschappelijke onderwerp
HC01
Begrippen:
- Transparent = het onderzoeksproces is stap voor stap helder en volledig beschreven
- Reproduceerbaar = het onderzoek (of een deel ervan) kan nog een keer uitgevoerd worden
zoals dit eerder ook gebeurd is
- Replicatie = een studie vindt hetzelfde resultaat als een eerdere studie
- Theorie = een set van onderling verbonden claims die toetsbaar is (deels of geheel)
- Hypothese = een claim over de relatie tussen constructen die volgt uit een theorie
- Variabelen = observaties die verschillende waarden kunnen aannemen
- Voorspelling = een verwacht patroon van data in studieopzet (op basis van hypothese)
- Data = records van observaties
- Diversiteit = het erkennen, respecteren, en waarderen van verschillen tussen mensen
o Onderzoekers – studenten – perspectieven – expertise – onderzoekspopulaties
- Inclusie = een gemeenschap waar iedereen zich gewaardeerd en thuis voelt
Publicatie bias: reviewer bias en file-drawing
3 onderzoek soorten (!):
1. Descriptief = observaties documenteren zonder relaties tussen variabelen te analyseren
2. Exploratief = relaties tussen variabelen analyseren, maar niet toetsen
3. Confirmatief = hypotheses toetsen
Hoofdstuk 1
Proces van de wetenschappelijke publicatie in stappen:
1. Literatuuronderzoek, wat kan leiden naar een onderzoeksvraag/theorie/idee
2. Fundings (op zoek naar investeerders - materiaal- participanten verwerven)
3. Data verzameling en analyse
4. Artikel schrijven (abstract, introductie, methode, resultaten en discussie)
5. Publiceren bij wetenschappelijke journals
, a. Low acceptance rate (desk rejection = het artikel terugsturen naar de auteur)
6. Peer review: 2 a 3 wetenschappers die experts zijn op dat gebied van onderzoek. Na een
succesvol peer review besluiten redacteuren vaak een wetenschappelijk paper te
publiceren.
a. Anoniem: voordelen en nadelen
Voordeel = ongeacht autoriteit kan je zeggen wat je denkt
Nadeel = zeggen wat ze denken zonder enige zorgen en gevolgen op de wetenschapper die ze
kritiseren
Na peer review heb je of pech en moet je een ander uitgever zoeken of kans dat je de kritiek mag
verbeteren en opnieuw opsturen (= back-and-forth revising process)
7. Als alles goed gaat wordt het (online) gepubliceerd!
Maar of dit gehele proces eerlijk en rationeel gaat bij evaluatie van wetenschap is nog maar de
vraag: hierdoor 4 ongeschreven regels van Robert Merton
Mertonian Norms; een reeks waarden die het gedrag van wetenschappers op één zouden moeten
brengen.
1. Universalisme = wetenschappelijke kennis is kennis ongeacht wie het heeft bedacht of
geschreven; wetenschappelijke validiteit is onafhankelijk van de sociaal-politieke status en
persoonlijke attributen van de deelnemers.
2. Disintrestedness = wetenschappers doen het om de wereld beter te maken en niet voor het
geld, beroemdheid of hun eigen belang
3. Communality (communism)= wetenschappers zouden hun kennis met andere moeten delen om
collectieve samenwerking te bevorderen. We're all-in this together
4. Organised scepticisme = kritisch blijven op wat gezegd wordt en hoe het onderzoek in elkaar zit;
Onderzoeksresultaten en methoden moeten worden voorgedragen aan collega-wetenschappers
en er moeten openlijke discussies kunnen worden gehouden.
‘Alleen door replicatie/ herhaling kunnen we onszelf overtuigen dat het geen toeval meer is’
-> transparante replicatie
HC02 - wetenschapsfilosofie
Wanneer is een theorie/idee/programma/uitspraak wetenschappelijk? Dit is waar wetenschapsfilosofie
om draait.
Wat kwalificeert als wetenschap:
, - Wetenschap
- Pseudo-wetenschap
- Niet-wetenschap
Hoe bedrijven we wetenschap? Is de uitspraak waar of niet, hoe moeten wetenschappers zich
gedragen?
Een belangrijke observatie hierbij is dat het gezond is voor de wetenschap om wetenschap te zien als
een sociale bezigheid: in je eentje op een kamertje wetenschap bedrijven is zelden een goed idee. Om
dit sociale aspect van wetenschap te benadrukken benoemde Robert Merton vier richtlijnen. Deze
kennen we nu als de Mertoniaanse normen (4)
1. Communisme
Verwijst naar de wenselijkheid dat wetenschappelijke kennis van iedereen is en niet alleen van
enkele onderzoekers. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het feit dat veel wetenschappelijke tijdschriften erg
duur zijn en daarmee niet voor iedereen toegankelijk.
2. Universalisme
Verwijst naar de wenselijkheid dat het niet uitmaakt wie de uitspraak doet: of je nu man, vrouw,
arm, rijk, westers of niet-westers bent, of dat je al dan niet op een prestigieuze universiteit werkt.
3. Belangeloosheid
Verwijst naar de wens dat wetenschappers onafhankelijk zijn en dus niet gebonden zijn aan een
bepaalde overtuiging of een bepaald doel.
4. Georganiseerde skepsis
Verwijst naar het oprichten van een systeem dat kritisch staat ten opzichte van uitspraken.
Wetenschappers moeten niet zomaar iets voor waar aannemen, zou je kunnen zeggen.
Het probleem van deductie:
We kunnen alleen logische gevolgtrekkingen maken die waar zijn als de premissen waar zijn. Dus de
conclusie is waar als de premissen waar zijn. Bij logica is het vaak valide, maar hoeft niet altijd waar te
zijn. Hoe komen we erachter of de premissen waar zijn?
-> Francis Bacon: dmv observeren en waarnemen heb je meer bewijs voor je conclusie
Hoe kunnen we de wereld om ons heen begrijpen als we alleen logica gebruiken? Anders gezegd: hoe
komen we er achter wat correcte premissen zijn? We moeten observaties doen! Je moet toch echt
zwanen gaan observeren om te verifiëren dat je premisse klopt! (Inductie!)
Hoe vaker je dezelfde observatie doet, hoe groter de waarheid van je uitspraak is
Bij inductie trek je een conclusie op basis van observaties (waarnemingen). Dit is de manier waarop
wetenschappers nu op grote schaal onderzoek doen. In vergelijking met deductie ga je niet van het
