Blok 4 Pedagogiek
Opvoedvragen/opvoedondersteuning
Hoorcollege 1: Overheidsbeleid met betrekking tot
opvoedingsondersteuning
Opvoedingsondersteuning
Wat en waarom?
Opvoedingsondersteuning is gericht op het verbeteren van de opvoedingssituatie van kinderen.
Ouders hebben hulp nodig, omdat zij het zelf niet meer kunnen.
Doelen van opvoedingsondersteuning:
1. Preventief; voorkomen van problemen in de opvoeding of ontwikkeling (door informatie te geven of
problemen te signaleren).
2. Helpen oplossen van zorgen en problemen bij het opgroeien (via een adviesgesprek of praktische
hulp).
3. Versterken van de pedagogische competenties en vaardigheden (via ouderbijeenkomsten, -cursussen,
etc.).
Hoe?
Hoe wordt er opvoedingsondersteuning gegeven:
- Informatie en voorlichting over ontwikkeling en opvoeding van kinderen (folders,
themabijeenkomsten, oudercursussen).
- Bevorderen van sociale steun en zelfhulp met betrekking tot omgaan met kinderen en opvoeding
(activiteiten, lotgenotengroepen).
- Vroegtijdige signalering en verwijzing.
- Pedagogische advisering, begeleiding en training (pedagogisch spreekuur, videohometraining).
Wanneer?
Drie gradaties in moeilijkheden in de opvoeding:
- Opvoedingsproblemen (opvoedingsnood en –crisis).
- Opvoedingsspanning.
- Opvoedingsvragen.
Ouders komen er niet meer uit en het escaleert. Er is sprake van acute
onveiligheid.
Ouders komen er niet meer uit. Hulp van vrienden/familie helpt niet
meer.
Alledaagse opvoedvragen: zindelijkheidstraining,
hoe gaat kind groente eten.
,Wettelijk kader
Het wettelijk kader is afhankelijk van de overheid en de regering; het ligt eraan welk kabinet we hebben.
Ministerie Jeugd & Gezin (2007-2010) Betere samenwerking, maar werkte uiteindelijk niet.
Sinds 2015: Transitie van de Jeugdhulp Van landelijk niveau naar gemeentelijk niveau.
- Verantwoordelijkheid ligt bij gemeente, die ondersteunt de ouders. Gemeenten hebben meer zicht
op kinderen en behoeftes etc. dan de algehele overheid.
- Transitie Transformatie (= algehele overstap van landelijk naar gemeentelijk).
Wetten in het werkveld Jeugd
Wet Collectieve Preventie Volksgezondheid (herzien in 2002).
Uitgangspunt Gericht op waarborgen en bevorderen van gezondheid van burgers en voorkomen van
problemen met gezondheid van burgers.
Drie deelterreinen:
1. Collectieve preventie (voorlichtingscampagnes).
2. Jeugdgezondheidszorg (verantwoordelijkheid van gemeente, uitvoering GGD: op juiste momenten een
vaccinatie krijgen).
3. Infectieziekten bestrijding (COVID-19).
Wet Kinderopvang (2005)
Doel Combineren van de zorg voor kinderen en werk van ouders.
Financiering & kwaliteitseisen.
Gemeente verantwoordelijk voor kwaliteit GGD-inspectie op de kinderopvang.
Wet IKK (2018).
Wet Passend Onderwijs (2014)
Uitgangspunt Alle kinderen moeten een plek krijgen op een school die past bij hun kwaliteiten en
mogelijkheden.
Scholen hebben zorgplicht + werken in samenwerkingsverbanden.
Participatiewet (2015)
Uitgangspunt Iedereen die kan werken, toeleiden naar werk.
Ondersteuning en middelen vanuit gemeente.
Als ouders niet kunnen participeren is er vaak armoede en andere problemen binnen het gezin.
Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO 2015)
Uitgangspunt Gemeente is verantwoordelijk voor mensen met psychosociale problematiek, chronische
psychische of psychiatrische problemen en mensen met verstandelijke en/of lichamelijke beperkingen.
Doel Bevorderen van sociale samenhang, ondersteunen van zelfredzaamheid en participatie en het
bieden van opvang.
Nieuwe Jeugdwet (2015)
Uitgangspunt Gemeenten hebben de regie over jeugdhulp. Gemeenten mogen zelf weten hoe ze de
hulp aanbieden en dit kan dan ook per gemeente anders zijn.
Efficiënter, eenvoudiger, goedkoper, beter maatwerk.
3. Eerder hulp op maat bieden voor kwetsbare
5 doelen: kinderen.
1. Eigen kracht. 4. 1 gezin, 1 plan, 1 hulpverlener.
2. Zwaarte zorgvraag terugbrengen. 5. Meer ruimte voor jeugdprofessional.
, Aandachtspunten in jeugdhulp
Landelijk integraal jeugdbeleid:
- Ketenbeleid/integraal beleid (samenwerkend, maar bij 1 hulpverlener blijven: niet doorverwijzen
omdat je het niet ‘weet’. Jij als professional helpt en gaat naar andere hulpverleners toe als je iets niet
weet).
- Registratie.
- Jeugdmonitor (checken of het goed en eerlijk verloopt) en effecten van jeugdbeleid.
- Aanpak van kindermishandeling en huiselijk geweld.
Lokaal integraal jeugdbeleid:
- Samenwerkende gemeenten bij inkoop van jeugdhulp.
- Participatie van de burger.
- Ondersteuning van gemeenten (NJi, Movisie: betrouwbare informatie voor verslagen en opdrachten).
Organisatie van opvoedsteun
Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG).
Wijkteams.
Bureaus Jeugdzorg.
Brede school.
Integraal Kind Centrum (IKC).
Het Haagse Jeugdbeleid ‘Samen aan zet’
Hoorcollege 2: Risicofactoren en beschermende factoren
Opvoedvragen/opvoedondersteuning
Hoorcollege 1: Overheidsbeleid met betrekking tot
opvoedingsondersteuning
Opvoedingsondersteuning
Wat en waarom?
Opvoedingsondersteuning is gericht op het verbeteren van de opvoedingssituatie van kinderen.
Ouders hebben hulp nodig, omdat zij het zelf niet meer kunnen.
Doelen van opvoedingsondersteuning:
1. Preventief; voorkomen van problemen in de opvoeding of ontwikkeling (door informatie te geven of
problemen te signaleren).
2. Helpen oplossen van zorgen en problemen bij het opgroeien (via een adviesgesprek of praktische
hulp).
3. Versterken van de pedagogische competenties en vaardigheden (via ouderbijeenkomsten, -cursussen,
etc.).
Hoe?
Hoe wordt er opvoedingsondersteuning gegeven:
- Informatie en voorlichting over ontwikkeling en opvoeding van kinderen (folders,
themabijeenkomsten, oudercursussen).
- Bevorderen van sociale steun en zelfhulp met betrekking tot omgaan met kinderen en opvoeding
(activiteiten, lotgenotengroepen).
- Vroegtijdige signalering en verwijzing.
- Pedagogische advisering, begeleiding en training (pedagogisch spreekuur, videohometraining).
Wanneer?
Drie gradaties in moeilijkheden in de opvoeding:
- Opvoedingsproblemen (opvoedingsnood en –crisis).
- Opvoedingsspanning.
- Opvoedingsvragen.
Ouders komen er niet meer uit en het escaleert. Er is sprake van acute
onveiligheid.
Ouders komen er niet meer uit. Hulp van vrienden/familie helpt niet
meer.
Alledaagse opvoedvragen: zindelijkheidstraining,
hoe gaat kind groente eten.
,Wettelijk kader
Het wettelijk kader is afhankelijk van de overheid en de regering; het ligt eraan welk kabinet we hebben.
Ministerie Jeugd & Gezin (2007-2010) Betere samenwerking, maar werkte uiteindelijk niet.
Sinds 2015: Transitie van de Jeugdhulp Van landelijk niveau naar gemeentelijk niveau.
- Verantwoordelijkheid ligt bij gemeente, die ondersteunt de ouders. Gemeenten hebben meer zicht
op kinderen en behoeftes etc. dan de algehele overheid.
- Transitie Transformatie (= algehele overstap van landelijk naar gemeentelijk).
Wetten in het werkveld Jeugd
Wet Collectieve Preventie Volksgezondheid (herzien in 2002).
Uitgangspunt Gericht op waarborgen en bevorderen van gezondheid van burgers en voorkomen van
problemen met gezondheid van burgers.
Drie deelterreinen:
1. Collectieve preventie (voorlichtingscampagnes).
2. Jeugdgezondheidszorg (verantwoordelijkheid van gemeente, uitvoering GGD: op juiste momenten een
vaccinatie krijgen).
3. Infectieziekten bestrijding (COVID-19).
Wet Kinderopvang (2005)
Doel Combineren van de zorg voor kinderen en werk van ouders.
Financiering & kwaliteitseisen.
Gemeente verantwoordelijk voor kwaliteit GGD-inspectie op de kinderopvang.
Wet IKK (2018).
Wet Passend Onderwijs (2014)
Uitgangspunt Alle kinderen moeten een plek krijgen op een school die past bij hun kwaliteiten en
mogelijkheden.
Scholen hebben zorgplicht + werken in samenwerkingsverbanden.
Participatiewet (2015)
Uitgangspunt Iedereen die kan werken, toeleiden naar werk.
Ondersteuning en middelen vanuit gemeente.
Als ouders niet kunnen participeren is er vaak armoede en andere problemen binnen het gezin.
Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO 2015)
Uitgangspunt Gemeente is verantwoordelijk voor mensen met psychosociale problematiek, chronische
psychische of psychiatrische problemen en mensen met verstandelijke en/of lichamelijke beperkingen.
Doel Bevorderen van sociale samenhang, ondersteunen van zelfredzaamheid en participatie en het
bieden van opvang.
Nieuwe Jeugdwet (2015)
Uitgangspunt Gemeenten hebben de regie over jeugdhulp. Gemeenten mogen zelf weten hoe ze de
hulp aanbieden en dit kan dan ook per gemeente anders zijn.
Efficiënter, eenvoudiger, goedkoper, beter maatwerk.
3. Eerder hulp op maat bieden voor kwetsbare
5 doelen: kinderen.
1. Eigen kracht. 4. 1 gezin, 1 plan, 1 hulpverlener.
2. Zwaarte zorgvraag terugbrengen. 5. Meer ruimte voor jeugdprofessional.
, Aandachtspunten in jeugdhulp
Landelijk integraal jeugdbeleid:
- Ketenbeleid/integraal beleid (samenwerkend, maar bij 1 hulpverlener blijven: niet doorverwijzen
omdat je het niet ‘weet’. Jij als professional helpt en gaat naar andere hulpverleners toe als je iets niet
weet).
- Registratie.
- Jeugdmonitor (checken of het goed en eerlijk verloopt) en effecten van jeugdbeleid.
- Aanpak van kindermishandeling en huiselijk geweld.
Lokaal integraal jeugdbeleid:
- Samenwerkende gemeenten bij inkoop van jeugdhulp.
- Participatie van de burger.
- Ondersteuning van gemeenten (NJi, Movisie: betrouwbare informatie voor verslagen en opdrachten).
Organisatie van opvoedsteun
Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG).
Wijkteams.
Bureaus Jeugdzorg.
Brede school.
Integraal Kind Centrum (IKC).
Het Haagse Jeugdbeleid ‘Samen aan zet’
Hoorcollege 2: Risicofactoren en beschermende factoren
