6. Rechtvaardigheid
§6.1 Rechtvaardige behandeling
Rechtvaardigheid: De gelijkheid die binnen een bepaalde structuur speelt.
Fundamentele rechtvaardigheid: Niet iedereen hoeft precies gelijkwaardig behandeld te worden,
maar er moeten goede redenen zijn om mensen verschillend te behandelen. Vastgelegd in algemene
rechten of grondrechten.
Drie voorwaarden van rechtvaardige behandeling:
1. Mensen zijn gelijkwaardig aan elkaar.
2. Het erkennen van de grondrechten. Grondwet en Universele Verklaring van de Rechten van
de Mens.
3. Het erkennen van specifieke rechten.
§6.2 Rechtvaardige verdeling
Rechtvaardige verdeling: De vraag in hoeverre de ongelijkheid tussen mensen gevolgen heeft voor
het verdelen van zaken. Materiële zaken en ook immateriële zaken (kansen en mogelijkheden).
Rechtvaardig principe van verdeling: Manier van verdelen die recht doet aan de ongelijkheid en in
de juiste mate en op de juiste wijze.
Ieder het zijne geven: Gelijk toebedelen in zoverre mensen gelijk zijn en ongelijk toebedelen in de
mate waarin mensen ongelijk zijn.
Inhoudelijke verdelingsprincipes: Gelijkheidsprincipe en ongelijkheidsprincipe van verdeling. Het
gekozen principe moet ook worden gerealiseerd.
Het gelijkheidsprincipe van verdeling
Strikt gelijke verdeling: Mensen zijn fundamenteel gelijk en dat is goed.
Tijdelijk ongelijke verdeling: Doel is de gelijkheid bevorderen. Als de ongelijkheden van de
beginsituatie zijn rechtgetrokken, dan kan de strikt gelijke verdeling worden toegepast. Er is
vastgesteld wat er precies bedoeld wordt en welke verschillen belangrijk zijn.
Het ongelijkheidsprincipe van verdeling
Ongelijke verdeling kan op drie manieren:
1. Verdeling naar verworven rechten
Aanspraken ten behoeve van de verdeling van lusten, lasten en kansen. Hoeven niet wettelijk
te zijn vastgelegd, zijn vaak in het algemeen geaccepteerd. Gericht op het handhaven van
bestaande situatie.
2. Verdeling naar verdienste
De handelende persoon spant zich in en die verdienste/prestatie/verantwoordelijkheid op
bepaald terrein levert een gerechtvaardigde claim op bij een verdeling. Gericht op het in
stand houden van ongelijkheid.
3. Verdeling naar behoefte
De mens ontvangt meer of minder dan anderen om in hun behoeften te voorzien. Mens als
ontvanger staat centraal.
§6.1 Rechtvaardige behandeling
Rechtvaardigheid: De gelijkheid die binnen een bepaalde structuur speelt.
Fundamentele rechtvaardigheid: Niet iedereen hoeft precies gelijkwaardig behandeld te worden,
maar er moeten goede redenen zijn om mensen verschillend te behandelen. Vastgelegd in algemene
rechten of grondrechten.
Drie voorwaarden van rechtvaardige behandeling:
1. Mensen zijn gelijkwaardig aan elkaar.
2. Het erkennen van de grondrechten. Grondwet en Universele Verklaring van de Rechten van
de Mens.
3. Het erkennen van specifieke rechten.
§6.2 Rechtvaardige verdeling
Rechtvaardige verdeling: De vraag in hoeverre de ongelijkheid tussen mensen gevolgen heeft voor
het verdelen van zaken. Materiële zaken en ook immateriële zaken (kansen en mogelijkheden).
Rechtvaardig principe van verdeling: Manier van verdelen die recht doet aan de ongelijkheid en in
de juiste mate en op de juiste wijze.
Ieder het zijne geven: Gelijk toebedelen in zoverre mensen gelijk zijn en ongelijk toebedelen in de
mate waarin mensen ongelijk zijn.
Inhoudelijke verdelingsprincipes: Gelijkheidsprincipe en ongelijkheidsprincipe van verdeling. Het
gekozen principe moet ook worden gerealiseerd.
Het gelijkheidsprincipe van verdeling
Strikt gelijke verdeling: Mensen zijn fundamenteel gelijk en dat is goed.
Tijdelijk ongelijke verdeling: Doel is de gelijkheid bevorderen. Als de ongelijkheden van de
beginsituatie zijn rechtgetrokken, dan kan de strikt gelijke verdeling worden toegepast. Er is
vastgesteld wat er precies bedoeld wordt en welke verschillen belangrijk zijn.
Het ongelijkheidsprincipe van verdeling
Ongelijke verdeling kan op drie manieren:
1. Verdeling naar verworven rechten
Aanspraken ten behoeve van de verdeling van lusten, lasten en kansen. Hoeven niet wettelijk
te zijn vastgelegd, zijn vaak in het algemeen geaccepteerd. Gericht op het handhaven van
bestaande situatie.
2. Verdeling naar verdienste
De handelende persoon spant zich in en die verdienste/prestatie/verantwoordelijkheid op
bepaald terrein levert een gerechtvaardigde claim op bij een verdeling. Gericht op het in
stand houden van ongelijkheid.
3. Verdeling naar behoefte
De mens ontvangt meer of minder dan anderen om in hun behoeften te voorzien. Mens als
ontvanger staat centraal.