Rechtssociologie en rechtspleging
20 mei 2016
Hoorcollege 6 – Geschilbeslechting en rechtspleging
Deel I
Advocatuur = professie. Wat word daarmee bedoeld? Beroep zoals makelaar een beroep is? Of is het
iets meer of iets anders? Waar komt het vandaan? Kloosters, wat betekent het in de oude zin van het
woord? Toewijding, onbaatzuchtige toewijding aan een geloof. Er zit meer in dan plat verdienen. Is de
oorsprong van het idee professie.
Vandaag:
- Wat zijn kenmerken van professies?
- Meer marktwerking: waarom?
o (de)regulering van professies
- Advocatuur en notariaat: taken, hoe wordt de kwaliteit gewaarborgd, marktontwikkelingen,
kwaliteitsontwikkelingen
Professie Commercie
- Intellectuele prestatie - Winstmaximalisatie
- Hoog opleidingsniveau - Concurrentie
- Vertrouwensrelatie met afnemer
- Zakelijke belangen
- Groter belang op achtergrond - Efficiency
(rechtsbescherming)
Gereguleerd
- (Tuchtrechtelijk) toezicht
- Economisch onafhankelijke
beroepsuitoefening (ondernemersrisico)
- Professionele autonomie (persoonlijke
verantwoordelijkheid)
Er zijn een aantal dingen die typerend zijn voor de professie.
Kennis, het gaat om een intellectuele prestatie die de professional levert. Hij heeft een hoog niveau
van kennis. Men heeft een hoog opleidingsniveau, hij word geacht intellectuele prestatie te leveren.
Vertrouwensrelatie; gaat om grote belangen, vaak heeft de afnemer/patiënt/cliënt geen flauw benul
waardoor de cliënt niet de kwaliteit van die diensten kan beoordelen. Er is altijd een groter belang op
de achtergrond, bij arts; gezondheid. Aan de ene kant heb je het professionele aspect en daarnaast is
het ook een gewone ondernemer. Streeft winst na, heeft concurrentie, zakelijke belangen en is uit op
efficiency. Publieke belangen die hij moet dienen maar ook een ondernemer. Tegen de achtergrond
van de grotere belangen en marktbelangen is het ook een sterk gereguleerd beroep. Er is toezicht,
weliswaar toezicht door de advocatuur zelf maar wel met allerlei waarborgen omgeven. Het
ondernemersrisico is gereguleerd.
Regulering
Waarom?
- Onbeperkte concurrentie nadelig voor consument
- Marktfalen
Publieke belangen: rechtszekerheid, rechtsbescherming
Externe effecten: belangen voor derden in het geding
Informatiescheefheid: consument kan kwaliteit niet beoordelen
- Negatieve selectie: de ‘slechte’ (goedkope) professionals verdringen de ‘goede’ (dure)
20 mei 2016
Hoorcollege 6 – Geschilbeslechting en rechtspleging
Deel I
Advocatuur = professie. Wat word daarmee bedoeld? Beroep zoals makelaar een beroep is? Of is het
iets meer of iets anders? Waar komt het vandaan? Kloosters, wat betekent het in de oude zin van het
woord? Toewijding, onbaatzuchtige toewijding aan een geloof. Er zit meer in dan plat verdienen. Is de
oorsprong van het idee professie.
Vandaag:
- Wat zijn kenmerken van professies?
- Meer marktwerking: waarom?
o (de)regulering van professies
- Advocatuur en notariaat: taken, hoe wordt de kwaliteit gewaarborgd, marktontwikkelingen,
kwaliteitsontwikkelingen
Professie Commercie
- Intellectuele prestatie - Winstmaximalisatie
- Hoog opleidingsniveau - Concurrentie
- Vertrouwensrelatie met afnemer
- Zakelijke belangen
- Groter belang op achtergrond - Efficiency
(rechtsbescherming)
Gereguleerd
- (Tuchtrechtelijk) toezicht
- Economisch onafhankelijke
beroepsuitoefening (ondernemersrisico)
- Professionele autonomie (persoonlijke
verantwoordelijkheid)
Er zijn een aantal dingen die typerend zijn voor de professie.
Kennis, het gaat om een intellectuele prestatie die de professional levert. Hij heeft een hoog niveau
van kennis. Men heeft een hoog opleidingsniveau, hij word geacht intellectuele prestatie te leveren.
Vertrouwensrelatie; gaat om grote belangen, vaak heeft de afnemer/patiënt/cliënt geen flauw benul
waardoor de cliënt niet de kwaliteit van die diensten kan beoordelen. Er is altijd een groter belang op
de achtergrond, bij arts; gezondheid. Aan de ene kant heb je het professionele aspect en daarnaast is
het ook een gewone ondernemer. Streeft winst na, heeft concurrentie, zakelijke belangen en is uit op
efficiency. Publieke belangen die hij moet dienen maar ook een ondernemer. Tegen de achtergrond
van de grotere belangen en marktbelangen is het ook een sterk gereguleerd beroep. Er is toezicht,
weliswaar toezicht door de advocatuur zelf maar wel met allerlei waarborgen omgeven. Het
ondernemersrisico is gereguleerd.
Regulering
Waarom?
- Onbeperkte concurrentie nadelig voor consument
- Marktfalen
Publieke belangen: rechtszekerheid, rechtsbescherming
Externe effecten: belangen voor derden in het geding
Informatiescheefheid: consument kan kwaliteit niet beoordelen
- Negatieve selectie: de ‘slechte’ (goedkope) professionals verdringen de ‘goede’ (dure)
