Kun je urineren leren?
Mictiebeleid na vaginale verzakkingsoperatie
Laura
(studentnummer)
Praktijkadvies VMS9
(docentbegeleider)
St. Antonius Ziekenhuis
(praktijkbegeleider)
8710 woorden
03-06-2022
Pagina 1 van 69
,Colofon
Titel
Kun je urineren leren?
Ondertitel
Een kwalitatief onderzoek naar de verpleegkundige begeleiding bij het mictiebeleid na een vaginale
verzakkingsoperatie op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius Ziekenhuis.
Opdrachtgever
Afdeling 4A Chirurgie
St. Antonius ziekenhuis Utrecht
Auteur
Laura
Student
Opleiding
Christelijke Hogeschool Ede
HBO-Verpleegkunde
Docentbegeleider en projectbeoordelaar
(naam)
Opleidingsdocent Verpleegkunde
Christelijke Hogeschool Ede
Tweede projectbeoordelaar
(naam)
Opleidingsdocent Verpleegkunde
Christelijke Hogeschool Ede
Praktijkbegeleider
(naam)
Verpleegkundige
Afdeling 4A Chirurgie
St. Antonius ziekenhuis Utrecht
© Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk,
fotokopie, microfilm of op welke andere manier dan ook, zonder voorafgaande toestemming van de
auteur.
Pagina 2 van 69
,Voorwoord
Dit beroepsproduct behoort bij het afstudeertraject vanuit de opleiding hbo-v op de Christelijke
Hogeschool Ede. De opdrachtgever van het onderzoek over het mictiebeleid na een vaginale
verzakkingsoperatie is afdeling Chirurgie in het St. Antonius Ziekenhuis Utrecht.
Na een intensieve periode van vijf maanden is het moment aangebroken dat ik de laatste hand leg
aan dit beroepsproduct. Ik kijk terug op een zeer leerzame periode en heb mezelf ontwikkeld op het
gebied van onderzoek doen in de praktijk. Als studentonderzoeker wil ik de praktijkbegeleider,
begeleidend docent en medestudenten die mij geholpen hebben bedanken. Hartelijk dank voor de
vele fijne overlegmomenten en cappuccino’s! We bleven elkaar motiveren.
Tenslotte wil ik alle verpleegkundigen van afdeling Chirurgie bedanken voor hun medewerking en
openheid. Zonder hen had dit onderzoek het huidige resultaat niet kunnen bereiken.
Ik wens een ieder veel leesplezier toe!
(handtekening)
Laura
Woerden, juni 2022
Pagina 3 van 69
, Samenvatting
Probleemstelling: Op dit moment is het voor de verpleegkundigen onduidelijk hoe zij de patiënt op
een efficiënte manier kunnen ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial, waardoor er
een risico dreigt op verhoogde stress- en spanningsfactoren bij zowel de patiënt als de
verpleegkundige.
Doelstelling: De studentonderzoeker geeft in juni 2022 op basis van literatuur- en praktijkonderzoek
een advies, aan de verpleegkundigen van afdeling Chirurgie in het St. Antonius Ziekenhuis, over hoe
zij de patiënt kunnen ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial na een
verzakkingsoperatie. Dit leidt tot verlaagde stress- en spanningsfactoren bij zowel de
verpleegkundigen als de patiëntengroep waardoor de kwaliteit van zorg verhoogd wordt.
Onderzoeksvraag: Hoe kunnen verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius
Ziekenhuis de patiënt ondersteunen bij de begeleiding van de huidige mictietrial na een vaginale
verzakkingsoperatie?
Methode: Er is kwalitatief onderzoek gedaan middels literatuur- en praktijkonderzoek. Het
literatuuronderzoek richtte zich op aspecten tijdens de verpleegkundige begeleiding van de
mictietrial na een vaginale verzakkingsoperatie. Voor het praktijkonderzoek zijn semigestructureerde
interviews afgenomen bij zeven verpleegkundigen van afdeling Chirurgie. Hierbij is onderzocht wat
de ervaren knelpunten en succesfactoren zijn tijdens de begeleiding van de mictietrial en welke
kansen de verpleegkundigen zien ter verbetering.
Resultaten: De literatuur beschrijft vier belangrijke aspecten bij het begeleiden van de mictietrial
namelijk patiënttevredenheid, patiëntenvoorlichting, voorspellende factoren voor postoperatieve
urineretentie en het aanleren van zelfkatheterisatie. Verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie
ervaren de werklast, patiëntenbelasting, kennistekort bij nieuwe collega’s en/of studenten,
incomplete overdracht naar de incontinentiezorg en onvoldoende anatomiekennis van de vulva bij
de patiënt als knelpunten. De succesfactoren die benoemd worden door de verpleegkundigen zijn
goede communicatie met de werkgroep gynaecologie en een duidelijk protocol.
Conclusie: De verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius Ziekenhuis kunnen de
patiënt ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial door kennisverhoging bij nieuwe
collega’s en/of studenten, monitoring van postoperatieve symptomen bij patiënten, duidelijke
postoperatieve instructies en het verbeteren van pre-operatieve voorlichting.
Advies: De studentonderzoeker geeft het advies om een klinische les over verpleegkundige
begeleiding tijdens de mictietrial te organiseren. Tevens wordt geadviseerd het onderwerp mictietrial
toe te voegen aan de ziektenbeeldendag voor studenten. Ook kan de toevoeging van een educatieve
Pagina 4 van 69
Mictiebeleid na vaginale verzakkingsoperatie
Laura
(studentnummer)
Praktijkadvies VMS9
(docentbegeleider)
St. Antonius Ziekenhuis
(praktijkbegeleider)
8710 woorden
03-06-2022
Pagina 1 van 69
,Colofon
Titel
Kun je urineren leren?
Ondertitel
Een kwalitatief onderzoek naar de verpleegkundige begeleiding bij het mictiebeleid na een vaginale
verzakkingsoperatie op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius Ziekenhuis.
Opdrachtgever
Afdeling 4A Chirurgie
St. Antonius ziekenhuis Utrecht
Auteur
Laura
Student
Opleiding
Christelijke Hogeschool Ede
HBO-Verpleegkunde
Docentbegeleider en projectbeoordelaar
(naam)
Opleidingsdocent Verpleegkunde
Christelijke Hogeschool Ede
Tweede projectbeoordelaar
(naam)
Opleidingsdocent Verpleegkunde
Christelijke Hogeschool Ede
Praktijkbegeleider
(naam)
Verpleegkundige
Afdeling 4A Chirurgie
St. Antonius ziekenhuis Utrecht
© Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk,
fotokopie, microfilm of op welke andere manier dan ook, zonder voorafgaande toestemming van de
auteur.
Pagina 2 van 69
,Voorwoord
Dit beroepsproduct behoort bij het afstudeertraject vanuit de opleiding hbo-v op de Christelijke
Hogeschool Ede. De opdrachtgever van het onderzoek over het mictiebeleid na een vaginale
verzakkingsoperatie is afdeling Chirurgie in het St. Antonius Ziekenhuis Utrecht.
Na een intensieve periode van vijf maanden is het moment aangebroken dat ik de laatste hand leg
aan dit beroepsproduct. Ik kijk terug op een zeer leerzame periode en heb mezelf ontwikkeld op het
gebied van onderzoek doen in de praktijk. Als studentonderzoeker wil ik de praktijkbegeleider,
begeleidend docent en medestudenten die mij geholpen hebben bedanken. Hartelijk dank voor de
vele fijne overlegmomenten en cappuccino’s! We bleven elkaar motiveren.
Tenslotte wil ik alle verpleegkundigen van afdeling Chirurgie bedanken voor hun medewerking en
openheid. Zonder hen had dit onderzoek het huidige resultaat niet kunnen bereiken.
Ik wens een ieder veel leesplezier toe!
(handtekening)
Laura
Woerden, juni 2022
Pagina 3 van 69
, Samenvatting
Probleemstelling: Op dit moment is het voor de verpleegkundigen onduidelijk hoe zij de patiënt op
een efficiënte manier kunnen ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial, waardoor er
een risico dreigt op verhoogde stress- en spanningsfactoren bij zowel de patiënt als de
verpleegkundige.
Doelstelling: De studentonderzoeker geeft in juni 2022 op basis van literatuur- en praktijkonderzoek
een advies, aan de verpleegkundigen van afdeling Chirurgie in het St. Antonius Ziekenhuis, over hoe
zij de patiënt kunnen ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial na een
verzakkingsoperatie. Dit leidt tot verlaagde stress- en spanningsfactoren bij zowel de
verpleegkundigen als de patiëntengroep waardoor de kwaliteit van zorg verhoogd wordt.
Onderzoeksvraag: Hoe kunnen verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius
Ziekenhuis de patiënt ondersteunen bij de begeleiding van de huidige mictietrial na een vaginale
verzakkingsoperatie?
Methode: Er is kwalitatief onderzoek gedaan middels literatuur- en praktijkonderzoek. Het
literatuuronderzoek richtte zich op aspecten tijdens de verpleegkundige begeleiding van de
mictietrial na een vaginale verzakkingsoperatie. Voor het praktijkonderzoek zijn semigestructureerde
interviews afgenomen bij zeven verpleegkundigen van afdeling Chirurgie. Hierbij is onderzocht wat
de ervaren knelpunten en succesfactoren zijn tijdens de begeleiding van de mictietrial en welke
kansen de verpleegkundigen zien ter verbetering.
Resultaten: De literatuur beschrijft vier belangrijke aspecten bij het begeleiden van de mictietrial
namelijk patiënttevredenheid, patiëntenvoorlichting, voorspellende factoren voor postoperatieve
urineretentie en het aanleren van zelfkatheterisatie. Verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie
ervaren de werklast, patiëntenbelasting, kennistekort bij nieuwe collega’s en/of studenten,
incomplete overdracht naar de incontinentiezorg en onvoldoende anatomiekennis van de vulva bij
de patiënt als knelpunten. De succesfactoren die benoemd worden door de verpleegkundigen zijn
goede communicatie met de werkgroep gynaecologie en een duidelijk protocol.
Conclusie: De verpleegkundigen op de afdeling Chirurgie van het St. Antonius Ziekenhuis kunnen de
patiënt ondersteunen bij de uitvoering van de huidige mictietrial door kennisverhoging bij nieuwe
collega’s en/of studenten, monitoring van postoperatieve symptomen bij patiënten, duidelijke
postoperatieve instructies en het verbeteren van pre-operatieve voorlichting.
Advies: De studentonderzoeker geeft het advies om een klinische les over verpleegkundige
begeleiding tijdens de mictietrial te organiseren. Tevens wordt geadviseerd het onderwerp mictietrial
toe te voegen aan de ziektenbeeldendag voor studenten. Ook kan de toevoeging van een educatieve
Pagina 4 van 69
