Biologische psychologie
Hogeschool Saxion
Jaar 1, kwartiel 3
Samenvatting en oefenvragen
, Introduction
Mind-brain problem (mind-body problem) = de vraag over hoe de geest betrekking heeft
tot brein activiteit.
Belangrijkste punten
1. Perceptie treedt op in je brein, niet in je huid of in het object dat je ziet.
2. Brein activiteit is onafscheidelijk van mentale activiteit.
Monisme = het idee dat het universum bestaat uit slechts één soort wezen.
Dualisme = het idee dat de geest een soort substantie is en materie een andere.
Het is belangrijk om zorgvuldig te zijn wat wel en wat niet een verklaring is voor
gedrag. Bijv. mensen met een depressie hebben minder hersenactiviteit dan normaal.
Vertelt dat ons waarom mensen depressief zijn? Nee dus.
Biologische psychologen stellen 4 vragen over elk gedrag:
Fysiologisch: hoe is de verhouding van het gedrag tot de hersenen en andere organen?
Gedrag wordt verbonden aan hersenactiviteit en andere organen
lichamelijk
Ontogenetisch (ontwikkelingsfysiologie): hoe ontwikkelt het binnenin de individu?
Beschrijft hoe gedrag zich ontwikkelt, inclusief de invloed van genen, voeding,
ervaringen en hun onderlinge interactie.
hoe al ontwikkeld?
Evolutionair: hoe is de capaciteit voor dit gedrag geëvolueerd? Gedrag heeft een
evolutionaire geschiedenis. De karakteristieke eigenschappen van een dier zijn bijna
altijd aanpassingen van iets dat gevonden is in vroegere soorten.
hoe geëvolueerd?
Functioneel: waarom is de capaciteit voor dit gedrag geëvolueerd? Welke functie
heeft het of heeft het gehad? Beschrijft waarom gedrag is geëvolueerd zoals het is.
Focus op doel van gedrag, waarom is het zo ontwikkeld?
waarom geëvolueerd?
Waarom onderzoekers dieren bestuderen:
- De mechanismen zijn soms makkelijker te bestuderen in niet-mensen;
- Ze zijn geïnteresseerd in dierlijk gedrag omwille van zichzelf;
- Ze willen de evolutie van gedrag begrijpen;
- Bepaalde soorten experimenten zijn moeilijk of onmogelijk voor mensen.
Dieren gebruiken in onderzoeken is ethisch controversieel (waarover grote
meningsverschillen zijn). Sommige onderzoeken brengen stress en pijn toe aan dieren. Echter,
veel onderzoeksvragen kunnen alleen onderzocht worden door dieren te gebruiken.
Dierlijk onderzoek worden tegenwoordig uitgevoerd onder wettelijke en ethische controles
die het doel hebben om dierenleed te verminderen/minimaal te beperken.
Twee veel gestelde vragen zijn:
- Waarom bestaat het universum
- Waarom bestaat het bewustzijn?
Gottified Leibniz stelde de vraag: “why is there rather something than nothing?”
(waarom is er liever iets dan niets?)
Wat zou er gebeuren als bepaalde zaken anders waren geweest?
, In de jaren ’80 heeft een groep natuurkundige de String Theory bedacht. Zij wilden
bewijzen dat dit de enige manier is hoe een universum kan zijn. Later werd
geconcludeerd dat dit niet het enige mogelijke universum is. Er zijn heel veel andere
mogelijke universums, maar van die mogelijkheden zijn er maar heel weinig waarin
leven mogelijk is.
De andere vraag wordt het mind-brain problem of mind-body problem genoemd.
Het is de vraag over hoe geest en hersenactiviteit verbonden zijn. Waarom zijn er
verschillende vormen van bewustzijn?
Bewustzijn is iets dat we ervaren en dat om uitleg vraagt, maar we weten niet hoe we
het kunnen verklaren. Réne Descartes hield zich bezig met bewustzijn.
Een bekende uitspraak van hem is ‘cogito, ergo sum’; ik denk dus ik ben. Hij maakte
een onderscheid tussen het lichaam en de geest; ‘het lichaam is te zien als een
voorgeprogrammeerde machine, zonder gedachten of wil. Het denken is daarentegen
vrij en bewust van zichzelf.’ Dit staat bekend als het dualisme.
Dualisme = lichaam en geest zijn gescheiden.
Wie?: Descartes.
Monisme = lichaam en geest vormen een eenheid.
Wie?: neurowetenschappers en filosofen.
Biologische psychologie = de studie van psychologie, evolutie en ontwikkelings-
mechanismen van gedrag en ervaring.
Biologische psychologie is niet alleen een studie maar ook een manier van kijken. Het houdt
in dat we denken en handelen zoals we doen vanwege hersenmechanismen. Die
hersenmechanismen hebben we ontwikkelt omdat oude dieren die op deze manier hebben
gebouwd en zo overleefd hebben en voortgeplant hebben.
Je kunt de hersenen dorsaal (vanaf de bovenkant) en ventraal (vanaf de onderkant) bekijken.
In het brein zitten twee soorten cellen: neuronen en glia.
Neuronen versturen berichten naar elkaar en naar spieren en klieren.
Glia heeft veel functies, maar verstuurd geen boodschappen over grote afstanden.
Minimalist = bepaalde soorten dieronderzoek tolereren, maar willen dat je het onderzoek zo
veel mogelijk beperkt, afhankelijk van:
- De waarschijnlijke waarde van het onderzoek
- De hoeveelheid ontwrichting voor het dier
- Het soort dier
Standaard regels wat betreft ethisch gedrag benadrukken (de drie V’s)
o Vermindering: vermindering van het aantal dieren (minder dieren gebruiken).
o Vervanging: indien mogelijk met computermodellen of andere vervangers
voor dieren.
o Verfijning: het aanpassen van de procedures om pijn en ongemak te
verminderen.
Abolitionist = alle dieren hebben dezelfde rechten als mensen. Extreem tegen dieronderzoek.
Zien het doden van een dier als moord, ongeacht of het de bedoeling is om het te eten, de
vacht te gebruiken of wetenschappelijke kennis op te doen.
Hogeschool Saxion
Jaar 1, kwartiel 3
Samenvatting en oefenvragen
, Introduction
Mind-brain problem (mind-body problem) = de vraag over hoe de geest betrekking heeft
tot brein activiteit.
Belangrijkste punten
1. Perceptie treedt op in je brein, niet in je huid of in het object dat je ziet.
2. Brein activiteit is onafscheidelijk van mentale activiteit.
Monisme = het idee dat het universum bestaat uit slechts één soort wezen.
Dualisme = het idee dat de geest een soort substantie is en materie een andere.
Het is belangrijk om zorgvuldig te zijn wat wel en wat niet een verklaring is voor
gedrag. Bijv. mensen met een depressie hebben minder hersenactiviteit dan normaal.
Vertelt dat ons waarom mensen depressief zijn? Nee dus.
Biologische psychologen stellen 4 vragen over elk gedrag:
Fysiologisch: hoe is de verhouding van het gedrag tot de hersenen en andere organen?
Gedrag wordt verbonden aan hersenactiviteit en andere organen
lichamelijk
Ontogenetisch (ontwikkelingsfysiologie): hoe ontwikkelt het binnenin de individu?
Beschrijft hoe gedrag zich ontwikkelt, inclusief de invloed van genen, voeding,
ervaringen en hun onderlinge interactie.
hoe al ontwikkeld?
Evolutionair: hoe is de capaciteit voor dit gedrag geëvolueerd? Gedrag heeft een
evolutionaire geschiedenis. De karakteristieke eigenschappen van een dier zijn bijna
altijd aanpassingen van iets dat gevonden is in vroegere soorten.
hoe geëvolueerd?
Functioneel: waarom is de capaciteit voor dit gedrag geëvolueerd? Welke functie
heeft het of heeft het gehad? Beschrijft waarom gedrag is geëvolueerd zoals het is.
Focus op doel van gedrag, waarom is het zo ontwikkeld?
waarom geëvolueerd?
Waarom onderzoekers dieren bestuderen:
- De mechanismen zijn soms makkelijker te bestuderen in niet-mensen;
- Ze zijn geïnteresseerd in dierlijk gedrag omwille van zichzelf;
- Ze willen de evolutie van gedrag begrijpen;
- Bepaalde soorten experimenten zijn moeilijk of onmogelijk voor mensen.
Dieren gebruiken in onderzoeken is ethisch controversieel (waarover grote
meningsverschillen zijn). Sommige onderzoeken brengen stress en pijn toe aan dieren. Echter,
veel onderzoeksvragen kunnen alleen onderzocht worden door dieren te gebruiken.
Dierlijk onderzoek worden tegenwoordig uitgevoerd onder wettelijke en ethische controles
die het doel hebben om dierenleed te verminderen/minimaal te beperken.
Twee veel gestelde vragen zijn:
- Waarom bestaat het universum
- Waarom bestaat het bewustzijn?
Gottified Leibniz stelde de vraag: “why is there rather something than nothing?”
(waarom is er liever iets dan niets?)
Wat zou er gebeuren als bepaalde zaken anders waren geweest?
, In de jaren ’80 heeft een groep natuurkundige de String Theory bedacht. Zij wilden
bewijzen dat dit de enige manier is hoe een universum kan zijn. Later werd
geconcludeerd dat dit niet het enige mogelijke universum is. Er zijn heel veel andere
mogelijke universums, maar van die mogelijkheden zijn er maar heel weinig waarin
leven mogelijk is.
De andere vraag wordt het mind-brain problem of mind-body problem genoemd.
Het is de vraag over hoe geest en hersenactiviteit verbonden zijn. Waarom zijn er
verschillende vormen van bewustzijn?
Bewustzijn is iets dat we ervaren en dat om uitleg vraagt, maar we weten niet hoe we
het kunnen verklaren. Réne Descartes hield zich bezig met bewustzijn.
Een bekende uitspraak van hem is ‘cogito, ergo sum’; ik denk dus ik ben. Hij maakte
een onderscheid tussen het lichaam en de geest; ‘het lichaam is te zien als een
voorgeprogrammeerde machine, zonder gedachten of wil. Het denken is daarentegen
vrij en bewust van zichzelf.’ Dit staat bekend als het dualisme.
Dualisme = lichaam en geest zijn gescheiden.
Wie?: Descartes.
Monisme = lichaam en geest vormen een eenheid.
Wie?: neurowetenschappers en filosofen.
Biologische psychologie = de studie van psychologie, evolutie en ontwikkelings-
mechanismen van gedrag en ervaring.
Biologische psychologie is niet alleen een studie maar ook een manier van kijken. Het houdt
in dat we denken en handelen zoals we doen vanwege hersenmechanismen. Die
hersenmechanismen hebben we ontwikkelt omdat oude dieren die op deze manier hebben
gebouwd en zo overleefd hebben en voortgeplant hebben.
Je kunt de hersenen dorsaal (vanaf de bovenkant) en ventraal (vanaf de onderkant) bekijken.
In het brein zitten twee soorten cellen: neuronen en glia.
Neuronen versturen berichten naar elkaar en naar spieren en klieren.
Glia heeft veel functies, maar verstuurd geen boodschappen over grote afstanden.
Minimalist = bepaalde soorten dieronderzoek tolereren, maar willen dat je het onderzoek zo
veel mogelijk beperkt, afhankelijk van:
- De waarschijnlijke waarde van het onderzoek
- De hoeveelheid ontwrichting voor het dier
- Het soort dier
Standaard regels wat betreft ethisch gedrag benadrukken (de drie V’s)
o Vermindering: vermindering van het aantal dieren (minder dieren gebruiken).
o Vervanging: indien mogelijk met computermodellen of andere vervangers
voor dieren.
o Verfijning: het aanpassen van de procedures om pijn en ongemak te
verminderen.
Abolitionist = alle dieren hebben dezelfde rechten als mensen. Extreem tegen dieronderzoek.
Zien het doden van een dier als moord, ongeacht of het de bedoeling is om het te eten, de
vacht te gebruiken of wetenschappelijke kennis op te doen.
